Η ΓΔΑΕΕ (Γενική Διεύθυνση Αμυντικών Εξοπλισμών και Επενδύσεων) ανακοίνωσε πριν από λίγο ότι υπογράφηκε η έκτη τροποποίηση της σύμβασης 034Α/03, η οποία διέπει το πρόγραμμα προμήθειας 16 μεταφορικών ελικοπτέρων ΝΗ-90, τεσσάρων (4)  ελικοπτέρων ειδικών επιχειρήσεων ίδιου τύπου και τεσσάρων (4) υγειονομικών συλλογών μετατροπής των ελικοπτέρων σε διακομιδής τραυματιών (MEDEVAC). Πρόκειται για μια πολύ σημαντική εξέλιξη που δρομολογεί σημαντικές και θετικές εξελίξεις για την Αεροπορία Στρατού, που είναι η παραλαβή των έξι (6) τελευταίων ελικοπτέρων, και ολοκληρώνει το πρόγραμμα, 18 χρόνια από την έναρξη του.

Συγκεκριμένα, τον Αύγουστο του 2003 υπογράφηκε η σύμβαση, συνολικού ύψους $ 657.523.069, για την προμήθεια των 20 NH-90. Στη διαμόρφωση ειδικών επιχειρήσεων το NH-90 ενσωματώνει μεταξύ άλλων: Σύνθετο σύστημα νυχτερινής όρασης και πτήσης αποτελούμενο από σύστημα FLIR και ενσωματωμένες διόπτρες νυχτερινής όρασης και πτήσης, ραντάρ καιρού, ολοκληρωμένο σύστημα προειδοποίησης (οπτικό και ηχητικό) προσέγγισης εμποδίων για μεγαλύτερη ασφάλεια πτήσεων, υποθαλάσσιο σηματοδότη θέσεως για τον άμεσο εντοπισμό του ελικοπτέρου σε περίπτωση πτώσης του σε θάλασσα, ατομικό σύστημα εντοπισμού για τον άμεσο εντοπισμό του πληρώματος σε περίπτωση ατυχήματος, βαρούλκο διασώσεως, θωράκιση κ.ά.

Σύμφωνα με το αρχικό χρονοδιάγραμμα, η παράδοση του πρώτου ελικοπτέρου θα έπρεπε να γίνει το Δεκέμβριο του 2005, έξι (6) ελικόπτερα έπρεπε να παραδοθούν το 2006, πέντε (5) το 2007, έξι (6) το 2008 και δύο (2) το 2009. Ωστόσο, κατά διάρκεια των δοκιμών αποδοχής του πρώτου ελικοπτέρου προέκυψαν πολλές τεχνικές παρατηρήσεις και προβλήματα (περί τις 200 σύμφωνα με το ΓΕΣ) που έκριναν τα ελικόπτερα ως μη αποδεκτά από την ελληνική πλευρά. Μετά από σειρά διαπραγματεύσεων, η κατασκευάστρια εταιρία δεσμεύτηκε για την επίλυση των τεχνικών παρατηρήσεων και προβλημάτων, η καθυστέρηση όμως των παραδόσεων ενείχε ποινική ρήτρα ύψους € 34.000.000, η οποία συμπεριλήφθηκε ως σχετικός όρος στην αρχική σύμβαση.

Τελικά το ζήτημα επιλύθηκε τον Αύγουστο του 2010 με την υπογραφή σχετικής τροποποίησης της αρχικής σύμβασης. Σύμφωνα με τους όρους της τροποποίησης η κατασκευάστρια εταιρία ανέλαβε την ευθύνη της καθυστέρησης, κατέβαλε αποζημίωση ύψους € 70.030.540, χορήγησε πίστωση ύψους € 20.000.000 για υλικά και υπηρεσίες εν συνεχεία υποστήριξης, παρείχε επιπρόσθετα υλικά και υπηρεσίες εκτιμώμενου ύψους € 30.000.000, παρακράτησε ποσό ύψους € 4.800.000 (€ 1.200.000 για κάθε ένα από τα τέσσερα ελικόπτερα μέχρι την ολοκλήρωση των εργασιών επισκευής τους), ενώ προβλέφθηκε ποινική ρήτρα ύψους € 120.000.000 σε περίπτωση εκ νέου εκτροχιασμού του προγράμματος.

Μέχρι τότε, δηλαδή τον Αύγουστο του 2010, η Ελλάδα είχε καταβάλει την προκαταβολή ύψους € 263.009.227,60 (δηλαδή το 40% της αξίας της σύμβασης). Συνεπώς απέμενε η καταβολή του ποσού των € 394.513.841,40 – € 70.030.540 (συμφωνημένη αποζημίωση) = € 324.483.301,40. Έτσι, τα δύο (2) πρώτα ελικόπτερα παραδόθηκαν τον Ιούνιο του 2011, ενώ μέχρι τον Οκτώβριο του 2013 είχαν παραδοθεί επτά (7) ελικόπτερα. Ακολούθησε η παράδοση του 8ου ελικοπτέρου, τον Απρίλιο του 2014, του 9ου ελικοπτέρου, τον Ιούλιο του 2014, του 10ου ελικοπτέρου, το Νοέμβριο του 2014, και του 11ου ελικοπτέρου, τον Δεκέμβριο του 2014.

Τον Φεβρουάριο του 2015, ενώ έπρεπε να παραδοθεί το 12ο ελικόπτερο, τέθηκε, από την Ελλάδα, ζήτημα έλλειψης τεχνικής υποστήριξης. Το θέμα προκάλεσε αντιδράσεις, όταν ο τότε Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Πάνος Καμμένος, ενημέρωσε την κατασκευάστρια εταιρεία πως δεν θα γίνει η παραλαβή του 12ου ελικοπτέρου, ότι δεν θα καταβληθεί η τελευταία δόση (ύψους € 110.000.000 περίπου) και ότι δεν θα υπογραφεί η σύμβαση εν συνεχεία υποστήριξης των ΝΗ-90, ύψους € 75.500.000, την οποία είχε εγκρίνει η αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή τον Ιούλιο του 2014, δηλαδή πριν ολοκληρωθεί ο έλεγχος της αρχικής και της τροποποιημένης σύμβασης, του 2003 και του 2010, από την Ελλάδα (μέχρι τότε το Ελληνικό Δημόσιο είχε ήδη αποπληρώσει περίπου το 70% του συνολικού τιμήματος).

Τελικά, όταν διαπιστώθηκε, από την ελληνική πλευρά, ότι η άρνηση παραλαβής των ελικοπτέρων επιβάρυνε το Ελληνικό Δημόσιο με επιπλέον έξοδα φύλαξης τους, το ζήτημα εξετάστηκε εκ νέου, με αποτέλεσμα το 12ο ελικόπτερο να παραδοθεί τον Απρίλιο του 2017, το 13ο ελικόπτερο να παραδοθεί τον Ιούνιο του 2017 και το 14ο ελικόπτερο να παραδοθεί τον Οκτώβριο του 2017. Πλέον, με την υπογραφή της νέας τροποποίησης της αρχικής σύμβασης ανοίγει ο δρόμος και την παραλαβή και των τελευταίων έξι NH-90.