Το Αμερικανικό Ναυτικό σκοπεύει να προχωρήσει στην προμήθεια της πρώτης φρεγάτας του προγράμματος FF(X), το οποίο αντικατέστησε το ακυρωθέν πρόγραμμα των φρεγατών κλάσης «Constellation», το 2027. Για το λόγο αυτό έχει εντάξει το σχετικό κονδύλι στον αμυντικό προϋπολογισμό του 2027. Συγκεκριμένα, το Αμερικανικό Ναυτικό σκοπεύει να παραγγείλει ένα πλοίο το 2027, άλλο ένα θα παραγγελθεί το 2029 και δύο θα παραγγελθούν το 2031, έναντι αρχικής απαίτησης για 22 πλοία.

Το προϋπολογισμένο κόστος της πρώτης FF(X), όπως έχει καταγραφεί στο προσχέδιο του αμυντικού προϋπολογισμού του 2027, ανέρχεται στα $ 1,439 δισεκατομμύρια, ενώ άλλα $ 212 εκατομμύρια θα δαπανηθούν για την ανάπτυξη του πλοίου (το προϋπολογισμένο κόστος για τα 22 πλοία ανέρχεται στα $ 36,1 δισεκατομμύρια). Σύμφωνα με την ανάλυση κόστους, από τα $ 1,439 δισεκατομμύρια, τα $ 972,5 εκατομμύρια αφορούν στη ναυπήγηση του πλοίου, $ 331,1 εκατομμύρια αφορούν στα ηλεκτρονικά συστήματα του πλοίου, $ 53,8 εκατομμύρια για τον οπλισμό και $ 82 εκατομμύρια για άλλες δαπάνες.

Τα πλοία FF(X) θα αποκτηθούν για να αντικαταστήσουν παλαιότερα πολεμικά πλοία που θα αποσυρθούν και να απαλλάξουν τα αντιτορπιλικά κλάσης «Arleigh Burke» από αποστολές ρουτίνας, οι οποίες τα καταπονούν. Με την χρήση των FF(X) θα μειωθεί η επιχειρησιακή χρήση των «Arleigh Burke» και παράλληλα θα μειωθούν και οι δαπάνες χρήσης και υποστήριξης τους.

Σύμφωνα με τον προγραμματισμό η παραγγελία του πρώτου πλοίου θα γίνει τον Μάρτιο του 2027, η ναυπήγηση του θα ξεκινήσει τον Ιούνιο του 2027 και η παράδοση του θα γίνει τον Ιούνιο του 2030. Το δεύτερο πλοίο θα παραγγελθεί τον Μάρτιο του 2029 και θα παραδοθεί τον Ιούνιο του 2033. Το τρίτο και το τέταρτο πλοίο θα παραδοθούν τον Ιούνιο του 2036. Οι φρεγάτες FF(X) βασίζονται στα Περιπολικά Ανοικτής Θαλάσσης κλάσης «Legend» της Αμερικανικής Ακτοφυλακής.

Το άρθρο Αμερικανικό Ναυτικό: Το 2027 θα παραγγείλει την πρώτη νέα φρεγάτα FF(X), στα $ 1,44 δις το προϋπολογισμένο κόστος δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Στις 18 Φεβρουαρίου 2026 ο αμερικανός πρόεδρος Trump τόνισε τις προοπτικές ενίσχυσης της συνεργασίας στον τομέα της ναυπηγικής βιομηχανίας, συμπεριλαμβανομένων συνομιλιών για την κατασκευή αμερικανικών φρεγατών στην Ελλάδα, καθώς και στη διεύρυνση των διμερών σχέσεων στους τομείς του εμπορίου και των επενδύσεων. Μετά την διακοπή ναυπήγησης των φρεγατών FFG(X) κλάσης Constellation και την ακύρωση του προγράμματος, το αμερικάνικο ναυτικό έχει την ανάγκη να βρει τον αντικαταστάτη σε σύντομο χρονικό διάστημα που θα του επιτρέψει να μπορέσει να καλύψει την ανάγκη πενήντα περίπου πλοίων μεγέθους φρεγάτας που ορίζει το πλάνο της δομής δυνάμεων. Το USNavy έχει στρέψει το βλέμα στην κλάση Legend (NSC, National Security Cutter) της Αμερικάνικης Ακτοφυλακής (USCG). Η σκέψη είναι να χρησιμοποιηθεί ένα δοκιμασμένο πλοίο το οποίο είναι κατασκευασμένο εξαρχής σύ μφωνα με τις αμερικάνικες ανάγκες και κανονισμούς και το οποίο, μια στρατικοποιημένη έκδοσή του (Patrol Frigate 4921) είχε προταθεί πριν περίπου δέκα χρόνια για να καλύψει το πρόγραμμα FF(X). Ένα πρόγραμμα το οποίο οδήγησε στην αποτυχημένη τροποποίηση της ιταλικής FREMM σε CONSTELLATION.

National Security Cutter – Legend Class

Η κλάση Legend σχεδιάστηκε από και κατασκευάζεται από τα ναυπηγεία Hantington Ingalls Industries. Η κλάση αποτελείται από δέκα πλοία και σκοπός ήταν η αντικατάσταση των δώδεκα παλαιότερων πλοίων της κλάσης Hamilton. Το πρώτο πλοίο της κλάσης μπήκε σε υπηρεσία το 2008 και το τελευταίο το 2024. Η νέα κλάση σκαφών υπερπόντιας περιπολίας πολλαπλών ρόλων της Αμερικάνικης Ακτοφυλακής θεωρείται η πιο κλάση πλοίων που έχει μπει μέχρι σήμερα σε υπηρεσία. Οι διαστάσεις των πλοίων αυτών είναι παρόμοιες με τις διαστάσεις των φρεγατών O.H. Perry με 418 πόδια (127,6 μέτρα) μήκος, 54 πόδια (16,46 μέτρα) πλάτος, 22 πόδια (6,85 μέτρα) βύθισμα και 4600 περίπου τόνους εκτόπισμα. Η γάστρα και η υπερκατασκευή είναι από χάλυβα ενώ έχει προστεθεί επιπλέον βαλλιστική προστασία σε κρίσιμα σημεία του πλοίου. Η όλη σχεδίαση και κατασκευή ακολουθεί τα στρατιωτικά στάνταρντ του Αμερικάνικου Ναυτικού σε πολύ μεγάλο ποσοστό πράγμα το οποίο κάνει εύκολη την στρατιωτικοποίηση της σχεδίασης. Το πλήρωμα αποτελείται από 112 άτομα ενώ διαθέτει ενδιαιτήσεις για 120 άτομα.

Το κύριο σύστημα πρόωσης του πλοίου είναι ένας συνδυασμός ντιζελομηχανών για για χαμηλές ταχύτητες και ντιζελομηχανών-αεροστρόβιλου για υψηλές ταχύτητες (CODAG, Combination of Diesel And Gas) που κινούν δύο άξονες που καταλήγουν σε δύο πεντάφυλλες προπέλες. Διαθέτει δύο ναυτικές μηχανές ντίζελ MTU 20V 1163 που αποδίδουν 7.400 kW έκαστη και έναν ναυτικό αεροστρόβιλο LM 2500 που αποδίδει 22.000 kW. Η μέγιστη ταχύτητα του πλοίου υπερβαίνει τους 28 κόμβους και η μέγιστη εμβέλεια με οικονομική ταχύτητα τα 12.000 ναυτικά μίλια. Η μέγιστη διάρκεια αποστολής χωρίς ανεφοδιασμό είναι οι 60 ημέρες. Για την διεύθυνση το πλοίο διαθέτει διπλά πιδάλια. Οι απαιτήσεις ηλεκτρικής ενέργειας καλύπτονται από τρεις 12-κύλινδρες ηλεκτρομηχανές ντίζελ διάταξης V τύπου 3512Β της Caterpillar με απόδοση 1200kW στις 1800 σ.α.λ.

Ο οπλισμός αποτελείται από ένα πυροβόλο διπλού ρόλου Mk 110 των 57 χιλιοστών τοποθετημένο στην πλώρη, ίδιο με αυτά που διαθέτουν οι LCS και προορίζονταν να εξοπλίσουν και τις Constellation. Τον οπλισμό συμπληρώνουν τέσσερα βαριά πυροβόλα των 12,7 χιλιοστών και δύο πολυβόλα των 7,62 χιλιοστών. Για αυτοάμυνα το πλοίο δίαθέτει ένα CIWS Mk15 Phalanx τοποθετημένο επάνω από το υπόστεγο ελικοπτέρων καθώς και αντίμετρα κατά πυραύλων επιφανείας Mk 53 Nulka και Mk 36 SRBOC. Επίσης το πλοίο διαθέτει ένα ευμεγέθες ελικοδρόμιο (15m x 24m) καθώς και υπόστεγο ελικοπτέρων ικανό να φιλοξενήσει είτε δύο ελικόπτερα μεγέθους AS 365 Dauphin είτε ένα ελικόπτερο MH-60 και αριθμό UAV. Στην πρύμνη υπάρχει ειδικός χώρος για την μεταφορά δύο μικρών σκαφών καταδίωξης με καταπακτή και ράμπα για εύκολη άφεση και ανάκτηση εν πλω.

Ο ηλεκτρονικός εξοπλισμός είναι αρκετά εντυπωσιακός για σκάφος της Ακτοφυλακής. Διαθέτει ένα ραντάρ AESA TRS-3D τεχνολογίας νιτριδίου του γαλλίου το οποίο εκπέμπει στη ζώνη C και έχει εμβέλεια 200 χιλιόμετρα και μπορεί να διαχειριστεί πανω από 750 εναέρια ίχνη. Διαθέτει επίσης ενσωματωμένη κεραία IFF με Modes S/ 5. Το ραντάρ έρευνας επιφανείας είναι το AN/SPS-79 και το ραντάρ διεύθυνσης πυρός είναι το AN/SPQ9B. Διαθέτει επίσης σύστημα ηλεκτρονικού πολέμου ΑΝ/SLQ-32(V)2 το οποίο αναμένεται να αναβαθμιστεί σε SEWIP. Τον ηλεκτρονικό εξοπλισμό συμπληρώνουν επικοινωνίες MILSATCOM, COMSATCOM, Link 11, Link 16 καθώς και το τακτικό σύστημα μάχης (CMS) Sea Commander.

Από το NCS στο FFG(X)

Όπως προαναφέραμε ήδη από το 2014 περίπου η Hantington Ingalls Industries είχε προτείνει την έκδοση Patrol Frigate 4921 για την κάλυψη της απαίτησης του ναυτικού για το πρόγραμμα FFG(X). Στην έκδοση αυτή οι γενικές διαστάσεις του πλοίου παρέμεναν το ίδιο με προσθήκες στον βασικό οπλισμό και ηλεκτρονικό εξοπλισμό του πλοίου.

Στην προτεινόμενη στρατιωτικοποιημένη έκδοση, το κύριο πυροβόλο των 57 χιλιοστών αντικαθήσταται από το Super rapid των 76 χιλιοστών. Πίσω από το κύριο πυροβόλο εγκαθίστανται 12 κελιά Mk56 VLS για ισάριθμους αντιαεροπορικούς πυραυλους ESSM. Επίσης υπάρχει πρόβλεψη το CIWS Phalanx να αντικατασταθεί από SeaRAM ή από RAM των 21 πυραύλων. Επίσης τοποθετούνται δύο τριπλοί τορπιλοσωλήνες για ελαφρές τορπίλες και έως 16 αντιπλοϊκοί πύραυλοι στην πρύμνη στη θέση των καταδιωκτικών σκαφών που διαθέτουν τα πλοία NCS της Ακτοφυλακής. Όσον αφορά τον ηλεκτρονικό εξοπλισμό, τοποθετείται πλήρες σύστημα ανθυποβρυχιακού πολέμου με σόναρ γάστρας και συρρόμενη διάταξη. Επίσης υπήρχε πρόβλεψη πιθανής αντικατάστασης του TRS-3D με κάποιο ικανότερο σύστημα ραντάρ όπως το CEAFAR.

Μολονότι είναι νωρίς να εξαχθούν ασφαλή συμπεράσματα για τον οπλισμό της φρεγάτας νέας γενιάς του Ναυτικού των ΗΠΑ, εντούτοις με τα υφιστάμενα δεδομένα ο οπλισμός των πλοίων δεν είναι αντιπροσωπευτικός μιας φρεγάτας των 4500 τόνων. Μολονότι είναι νωρίς να εξαχθούν ασφαλή συμπεράσματα για τον οπλισμό της φρεγάτας νέας γενιάς του Ναυτικού των ΗΠΑ, εντούτοις με τα υφιστάμενα δεδομένα ο οπλισμός των πλοίων δεν είναι αντιπροσωπευτικός μιας φρεγάτας των 4500 τόνων. Στα πλεονεκτήματα των αμερικανικών πλοίων είναι ο αυξημένος αριθμός αντιπλοϊκών πυραύλων αλλά στα μειονεκτήματα ο μικρός αριθμός αντιαεροπορικών πυραύλων. Αβέβαιη είναι και η ικανότητα ανθυποβρυχιακών επιχειρήσεων (ASW).

Προς το παρόν τα πλοία δεν εξοπλίζονται με σόναρ γάστρας (Hull-Mounted Sonar – HMS, ούτε συρόμενη διάταξη σόναρ (Towed Array Sonar – TAS, ή συρόμενο σόναρ μεταβλητού βάθους, Variable Depth Sonar – VDS), δεν διαθέτουν οπλισμό όπως τορπίλες ή ανθυποβρυχιακές ρουκέτες τύπου ASROC. Το National Security Cutter (NSC) έχει ελικοδρόμιο + υπόστεγο (flight deck & hangar) και μπορεί να υποστηρίξει εναέρια μέσα όπως τα υπερσύγχρονα ελικόπτερα MH-60R πλην όμως η οποιαδήποτε ναυτική μονάδα (φρεγάτα, κορβέτα, αντιτορπιλικό κτλ) τουλάχιστον σε ότι αφορά το Πολεμικό Ναυτικό της χώρας μας δεν μπορεί να βασίζεται και να εξαρτάται εξ ολοκλήρου σε εναέρια μέσα (ελικόπτερα ή ΑΦΝΣ) δίχως η ίδια να διαθέτει οργανικές δυνατότητες εκτέλεσης ανθυποβρυχιακών επιχειρήσεων (ASW). Και τούτο διότι το ελικόπτερο για σωρεία λόγων δύναται να μην μπορεί να επιχειρήσει λόγω καιρικών συνθηκών, τεχνικού προβλήματος ή αυξημένης αεροπορικής/ αντιαεροπορικής απειλής στη περιοχή ενδιαφέροντος. Προς το παρόν το ζήτημα των μηδενικών ικανοτήτων ASW επιχειρήσεων από τα NSC – Legend class παραμένει εξαιρετικά σοβαρό μειονέκτημα αν και ενδέχεται στο μέλλον να επιλυθεί με επιπρόσθετο κόστος. Εντελώς διαφορετική με ικανότητα εκτέλεσης ASW είναι η σχεδίαση Patrol Frigate, variant 4921 επίσης από τα αμερικανικά ναυπηγεία Huntington Ingalls. Μια σχεδίαση πρόγονο των Legend Class/ National Security Cutter.

Υπενθυμίζεται ότι η εγκατάσταση σόναρ μεταβλητού βάθους, Variable Depth Sonar – VDS απαιτεί ικανό αριθμό μετατροπών στη πρύμνη των πλοίων/ φρεγατών, μετασκευές οι οποίες αυξάνουν το τεχνικό ρίσκο στη σχεδίαση και φυσικά το τελικό κόστος. Όλα τα παραπάνω δεδομένα θα εξαρτηθούν φυσικά από το εάν το Αμερικανικό Ναυτικό θα ζητήσει πλήρεις δυνατότητες εκτέλεσης ανθυποβρυχιακών επιχειρήσεων (ASW) από τη φρεγάτα νέας γενιάς. Ένα ακόμη «ζήτημα» που μένει να διευκρινιστεί είναι ο αριθμός των αντιαεροπορικών πυραύλων αφού με τα παρόντα δεδομένα είναι μόλις 12 πύραυλοι ESSM Block II μέσης εμβέλειας! Μένει να δούμε εάν τελικά το US Navy θα προχωρήσει σε μετατροπές και βελτιώσεις του οπλισμού των φρεγατών LEGEND με κελιά εκτόξευσης VLS εξοπλίζοντας με 16 κελιά Mk 41 Vertical Launch System (VLS) για μεγάλο αριθμό ESSM Block II. Η περίπτωση άλλων πυραύλων (SM-2, SM-3) μεγάλης εμβέλειας παραμένει εξαιρετικά δύσκολη ενδεχόμενη προσθήκη τους απαιτεί ένα πανίσχυρο ραντάρ σταθερής διάταξης φάσης προκειμένου να επιτυγχάνεται καθοδήγηση και κατεύθυνση των αντιαεροπορικών πυραύλων αεράμυνας περιοχής. Σε κάθε περίπτωση και σε θεωρητικό επίπεδο (προς το παρόν σαφή δεδομένα υπάρχουν μόνον για τα 12 κελιά MK 56) ακόμη και η εγκατάσταση 16 κελιών Mk 41 Vertical Launch System (VLS) θα απέδιδε μια ικανή ναυτική μονάδα με ένα φόρτο 64 ESSM Block II. Όλα αυτά βέβαια πρέπει να επιλεγούν πρωτίστως από το US Navy διότι σε άλλη περίπτωση εάν το Πολεμικό Ναυτικό και η χώρα μας εμπλακούν σε σωρεία αλλαγών/ μετασκευών και τεχνικών τροποποιήσεων επί των πλοίων το τεχνικό ρίσκο αυξάνεται (το απέδειξε η περίπτωση των Constellation) κάθετα και το κόστος εκτοξεύεται.

Από τα LCS στις FFG-62 Constellation και απο εκεί στη νέα γενιά πλοίων National Security Cutter (NSC) της Ακτοφυλακής των ΗΠΑ

Όπως προκύπτει από το παραπάνω, η τελευταία επιτυχημένη κλάση φρεγατών ήταν οι O.H.Perry οι οποίες διέθεταν πλήρεις δυνατότητες ναυτικού αγώνα και αυξημένες δυνατότητες αντιαεροπορικού αγώνα. Μια κλάση φρεγατών η οποία αποτελούνταν από 54 πλοία σε υπηρεσία και ήταν το low end των αντιτορπιλικών Spruance των ψυχροπολεμικών δεκαετιών 80’-90’. Οι επιχειρησιακές δυνατότητες των φρεγατών αυτών, δέκα χρόνια μετά την απόσυρση των τελευταίων φρεγατών του τύπου, δεν μπόρεσαν να αντικατασταθούν ούτε από την κατά γενική ομολογία αποτυχημένη πολυμορφική LCS αλλά ούτε και από την φιλόδοξη φρεγάτα Constellation. Της οποίας το πρόγραμμα ακυρώθηκε μετά από μεγάλες χρονικές καθυστερήσεις και υπερβάσεις κόστους.

Έτσι φτάνουμε στο σήμερα όπου το NCS φαντάζει η ιδανική περίπτωση για την κάλυψη της απαίτησης low end πλοίων μεγέθους φρεγάτας πολλαπλών αποστολών. Όμως όπως είδαμε και παραπάνω η έκδοση που προτάθηκε πριν περίπου χρόνια, διαθέτει ισχυρότερο οπλισμό και περισσότερες δυνατότητες σε σύγκριση με τις LCS αλλά φαντάζει φτωχός μπροστά στους τέσσερις εκτοξευτές Mk41 VLS και στο πανίσχυρο ραντάρ SPY-6 των φρεγατών Constellation που φιλοδοξεί να αντικαταστήσει. Ένα πλοίο το οποίο στο μέλλον μπορεί να απαριθμεί έως και 50 πλοία στις τάξεις του US Navy.

Είναι σαφές και αυτό απορρέει από τη σχεδίαση των πλοίων πως το US Navy θα εξακολουθήσει για τα επόμενα έτη να αποδίδει βαρύτητα σε ναυτικές μονάδες επιχειρήσεων υψηλής αεροναυτικής έντασης (Arleigh Burke) ενώ η κλάση LEGEND θα αποδώσει πλοία κυρίως για περιπολίες ανοικτής θάλασσας (και τούτο διότι η σχεδίαση τους προέρχεται από τη σχεδίαση National Security Cutter – NSC).

Το άρθρο Μετά τις Constellation έρχεται η νέα αμερικανική σχεδίαση φρεγάτας Legend για το Πολεμικό Ναυτικό; Επισήμανσεις και παρατηρήσεις για την επιλογή τους δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Στη δημοσιότητα δόθηκε η νέα σχεδίαση φρεγάτας του Αμερικανικού Ναυτικού, ο διάδοχος του προγράμματος των φρεγατών της κλάσης Constellation. Τα τεχνικά χαρακτηριστικά του πλοίου αναφέρουν τα εξής στοιχεία: μήκος 128 μέτρα, πλάτος 16,5 μέτρα και βύθισμα 6,7 μέτρα. Το εκτόπισμα ανέρχεται στους 4.750 τόνους ενώ η νέα σχεδίασης φρεγάτας του US Navy επιτυγχάνει μέγιστη ταχύτητα 28 κόμβους. Η ακτίνα δράσης φθάνει τα 12.000 ναυτικά μίλια με οικονομική ταχύτητα πλεύσης, ενώ η επιχειρησιακή αυτονομία (διάρκεια αποστολής) αγγίζει τις 60 ημέρες. Το πλήρωμα υπολογίζεται σε 148 άτομα, στοιχείο που υποδηλώνει αυξημένο επίπεδο αυτοματισμού συστημάτων σε σύγκριση με παλαιότερες σχεδιάσεις φρεγατών.

Όσον αφορά τον οπλισμό και τα συστήματα μάχης, η φρεγάτα φέρει κύριο πυροβόλο 57mm στην πλώρη και δευτερεύον πυροβόλο 30mm στη πρύμνη, καλύπτοντας ανάγκες προσβολής στόχων επιφανείας, εγγύς άμυνας και ασύμμετρων απειλών. Στον τομέα της αντιαεροπορικής και αντιπυραυλικής προστασίας περιλαμβάνεται σύστημα Mk 49 RAM (21 κελιών) για την αντιμετώπιση πυραυλικών επιθέσεων καθώς και δύο εκτοξευτές Nulka για την εκτόξευση αντιμέτρων κατά εχθρικών κατευθυνόμενων πυραύλων επιφανείας. Ο κύριος αισθητήρας αεράμυνας είναι το ραντάρ AN/SPS-77, ενώ ο ηλεκτρονικός πόλεμος καλύπτεται από το SLQ-32(V)6, σύστημα τελευταίας γενιάς προκειμένου να καλυφθούν οι ανάγκες ηλεκτρονικού πολέμου και συλλογής πληροφοριών (ESM/ ECM). Σε επίπεδο κρούσης, προβλέπεται δυνατότητα μεταφοράς έως 16 πυραύλων NSM (Naval Strike Missile) ή εναλλακτικά 48 πυραύλων Hellfire καθώς και ευέλικτοι χώροι για μεταφορά όπλων σε εμπορευματοκιβώτια – κοντέινερ (containerized mission packages).

Επίσης δεν υπάρχει η παραμικρή αναφορά για ολοκληρωμένα συστήματα ανθυποβρυχιακών επιχειρήσεων όπως σόναρ τρόπιδας και συρόμενο σόναρ μεταβλητού βάθους. Εντύπωση, προκαλεί και η απουσία αντιαεροπορικών πυραύλων μέσου και μεγάλου βεληνεκούς. Φυσικά δεν αποκλείεται να υπάρξουν τροποποιήσεις στον οπλισμό και τον ηλεκτρονικό εξοπλισμό των πλοίων πλην όμως τα παραπάνω στοιχεία δείχνουν μια πρώτη εικόνα για τις δυνατότητες των νέων φρεγατών του Ναυτικού των ΗΠΑ. Αξίζει να επισημανθεί πως οι όποιες τροποποιήσεις σε μια σχεδίαση πλοίου επιφέρουν επιπρόσθετο τεχνικό ρίσκο που τις περισσότερες φορές μεταφράζεται σε υπερβάσεις χρονοδιαγράμματος και αύξηση του τελικού κόστους. Ενδεικτικά αναφέρεται πως οι μετατροπές/ τροποποιήσεις αριθμού πυραύλων ή ηλεκτρονικών (πχ αισθητήρων) άρα και φορτίων (κατανομή βαρών) σε μια σχεδίαση επιφέρει αλλαγές στην ευστάθεια (stability) του πλοίου. Το παράδειγμα των Constellation είναι νωπό.

Τέλος, η νέα σχεδίαση φρεγάτας υποστηρίζει αεροπορικές επιχειρήσεις, με δυνατότητα ενσωμάτωσης επανδρωμένου ελικοπτέρου ή UAV, ενισχύοντας σημαντικά τις αποστολές πολέμου επιφανείας, επιτήρησης και στοχοποίησης πέραν του ορίζοντα. Αυτό που συμπεραίνουμε με πάσα βεβαιότητα είναι πως για την επόμενη δεκαετία το κύριο βάρος αντιμετώπισης των ναυτικών απειλών κατά του Αμερικανικού Ναυτικού θα σηκώσουν οι σχεδιάσεις των Arleigh Burke που υπηρετούν ήδη.

Το άρθρο Παρουσιάστηκε η νέα σχεδίαση φρεγατών του Αμερικανικού Ναυτικού: Οι πρώτες παρατηρήσεις για τον διάδοχο των φρεγατών «Constellation» δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Ο όγκος των ψεμάτων που έχει γραφτεί αναφορικά με την ενίσχυση του Πολεμικού Ναυτικού είναι πραγματικά πρωτοφανής. Αυτό αφορά τόσο τη κυβέρνηση όσο φυσικά και τον «ειδικό τύπο». Οι εξαιρέσεις ελάχιστες, μετρημένες στα δάκτυλα των χεριών. Από τα τέλη της προηγούμενης δεκαετίας, ένας ολόκληρος μηχανισμός προωθούσε τις ακατάλληλες και προβληματικές LCS της κλάσης FREEDOM για το Πολεμικό Ναυτικό. Μάλιστα, ορισμένοι προκειμένου να «δικαιολογήσουν» τη προοπτική των LCS της κλάσης FREEDOM για το Πολεμικό Ναυτικό χρησιμοποιούσαν ως επιχείρημα την δήθεν «ενδιάμεση λύση» των Αμερικανών, η οποία θα αποτελούνταν από τα «θηριώδη» καταδρομικά Ticonderoga ή τα «πανίσχυρα» αντιτορπιλικά Arleigh Burke, τα οποία θα κατέπλεαν στον Ναύσταθμο τον Μάιο του 2020…

Αμφότερες αυτές οι δύο επιλογές (Ticonderoga ή Arleigh Burke) αποδείχθηκαν παντελώς ανύπαρκτες αφού ποτέ δεν ήταν διαθέσιμες για το Πολεμικό Ναυτικό. Ήταν μέρος του επικοινωνιακού αφηγήματος για τη προώθηση των LCS. Επίσης, αναφέρονταν επίμονα από γνωστούς κύκλους ότι οι LCS ήταν το μεσοπρόθεσμο βήμα (αγγλιστί: stepping stone) για τις μελλοντικές Constellation του Πολεμικού Ναυτικού. Την ίδια στιγμή όποιος εξέφραζε έναν τεκμηριωμένο προβληματισμό χαρακτηρίζονταν ως «αντιαμερικανός» που εξυπηρετεί συμφέροντα τρίτων. Η υπόθεση των LCS της κλάσης FREEDOM κράτησε αρκετά χρόνια και τελικά η επιλογή των γαλλικών φρεγατών FDI HN πραγματοποιήθηκε λόγω της γεωπολιτικής καραμπόλας που ακούει στο όνομα AUKUS. Υπενθυμίζουμε, πως η Αυστραλία ακύρωσε τα γαλλικά υποβρύχια και στράφηκε σε μια αγγλοσαξονική επιλογή. Μην αμφιβάλετε πως οι γαλλικές φρεγάτες ήταν αποτέλεσμα συγκυριών και μιας ηγεσίας του Πολεμικού Ναυτικού η οποία τότε απέρριπτε κατηγορηματικά τις MMSC, μια σχεδίαση η οποία βασίζονταν στις προβληματικές (όπως τις χαρακτήριζαν οι ίδιοι οι επιτελείς του Αμερικανικού Ναυτικού).

Τότε είχαν πρωτοειπωθεί οι νέες φρεγάτες του Αμερικανικού Ναυτικού της κλάσης Constellation. Για άγνωστο λόγο, διαδοχικές ηγεσίες του Πολεμικού Ναυτικού είχαν μια ακατανόητη επιμονή στις Constellation, μολονότι είχε αποφασιστεί η ναυπήγηση των FDI. Οι ηγεσίες του Πολεμικού Ναυτικού προέκριναν την επιλογή της νέας αμερικανικής φρεγάτας της κλάσης Constellation παρά τα στοιχεία τα οποία αποκάλυπταν οι ίδιοι οι Αμερικανοί με επίκεντρο τις διαρκείς υπερβάσεις κόστους και χρονοδιαγράμματος απόρροια των μαζικών τεχνικών τροποποιήσεων του Αμερικανικού Ναυτικού πάνω στην ευρωπαϊκή σχεδίαση των φρεγατών FREMM. Και κάπως έτσι, ο σημερινός Υπουργός Εθνικής Άμυνας (ΥΕΘΑ) Νίκος Δένδιας, έφτασε στο σημείο να διαδίδει τη ναυπήγηση έως επτά φρεγατών Constellation για το Πολεμικό Ναυτικό και μάλιστα με ναυπήγηση στην Ελλάδα!

Ταυτοχρόνως, εγκαταλείφθηκαν ρεαλιστικές επιλογές για την ενίσχυση του ελληνικού στόλου όπως ήταν η ναυπήγηση των κορβετών (πλοία με σημαντικές επιχειρησιακές δυνατότητες) ενώ το πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των φρεγατών ΜΕΚΟ εξακολουθεί να χρονοτριβεί. Στη πορεία προέκυψαν οι μεταχειρισμένες ιταλικές FREMM οι οποίες πράγματι αποτελούν μια εξαιρετική προσθήκη με βασική προϋπόθεση να διατεθούν εντός χρονοδιαγράμματος και με λογικό κόστος. Η περίπτωση όμως των φρεγατών Constellation για το Πολεμικό Ναυτικό είναι χαρακτηριστική για τη προχειρότητα με την οποία ανακοινώθηκαν και διαφημίστηκαν τόσο από τη πολιτική όσο και από τη στρατιωτική ηγεσία. Οι ευθύνες φυσικά βαραίνουν τη στρατιωτική ηγεσία καθώς η πολιτική ηγεσία έχει το άλλοθι να μην γνωρίζει τα αμυντικά θέματα σε βάθος. Βέβαια, η πολιτική ηγεσία για να αποφύγει την ανάληψη ευθυνών εντέχνως χρησιμοποιεί τη στρατιωτική ηγεσία η οποία υποστηρίζει το εκάστοτε κυβερνητικό αφήγημα. Ειδικά για τη περίπτωση των Constellation υπάρχουν και αποφάσεις Ανώτατου Ναυτικού Συμβουλίου καθώς και Συμβουλίου Αρχηγών Γενικών Επιτελείων αναφορικά με την απόκτηση τους. Και εύλογα γεννάται το ερώτημα: οι στρατιωτικές ηγεσίες του ΓΕΕΘΑ και του ΓΕΝ δεν γνώριζαν τα δεδομένα τα οποία αποκάλυπταν οι ίδιοι οι Αμερικανοί; Μήπως ήθελαν με τις αποφάσεις τους να γίνουν αρεστοί στην πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΘΑ η οποία κάνει αμυντική πολιτική με όρους επικοινωνίας;

Δυστυχώς, η προχειρότητα με την οποία χαράσσεται ο εθνικός αμυντικός σχεδιασμός είναι χαρακτηριστική. Πρωτίστως, υπεύθυνοι είναι οι ανώτατοι αξιωματικοί των Ενόπλων Δυνάμεων και όσοι φυσικά τους «ευλογούν» δίχως να ασκούν κριτική. Λίγοι είχαν το σθένος να εναντιωθούν δημόσια και επώνυμα στην επιλογή των αμερικανικών LCS που υπονόμευαν την εθνική ναυτική ισχύ. Ακόμη λιγότεροι είχαν το ηθικό θάρρος σεβόμενοι τους αναγνώστες τους να γράψουν βασισμένοι σε στοιχεία και τεκμηρίωση από αμερικανικές πηγές πως οι φρεγάτες Constellation ήταν μια επιλογή αυξημένου ρίσκου και υψηλού κόστους.

Εύλογα λαμβάνοντας υπόψιν όλα τα παραπάνω γεννάται το εξής ερώτημα. Τελικά όλοι αυτοί που επιμένουν σε επιλογές αμφίβολης αξιοπιστίας οι οποίες υπονομεύουν το αξιόμαχο του Πολεμικού Ναυτικού, ποιους εξυπηρετούν;

Το άρθρο Πολεμικό Ναυτικό: Από τη δήθεν παραχώρηση «Arleigh Burke» και «Ticonderoga» στις προβληματικές LCS και το φιάσκο των «Constellation» δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Ραγδαίες είναι οι εξελίξεις για τα προγράμματα του Πολεμικού Ναυτικού δεδομένης της απόφασης της αμερικανικής κυβέρνησης να ακυρώσει το πρόγραμμα ναυπήγησης των αμερικανικών φρεγατών νέας γενιάς Constellation. Σημειώνεται πως ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας (ΥΕΘΑ) Νίκος Δένδιας και η στρατιωτική ηγεσία είχαν αναγάγει το ζήτημα των αμερικανικών φρεγατών νέας γενιάς Constellation σε «σημαία» για την ενίσχυση του ελληνικού στόλου. Μολονότι, υπήρχαν δεκάδες αναφορές στις ΗΠΑ που αναφέρονταν τεκμηριωμένα σε υπερβάσεις κόστους και χρονοδιαγράμματος, η πολιτική και στρατιωτική ηγεσία διαφήμιζε τις αμερικανικές φρεγάτες Constellation ως μια ρεαλιστική επιλογή για το Πολεμικό Ναυτικό. Μάλιστα, για τη συμμετοχή στο πρόγραμμα των φρεγατών Constellation έχουν καταβληθεί και 2.7 εκατομμύρια ευρώ προκειμένου το Πολεμικό Ναυτικό να συμμετέχει στη φάση της σχεδίασης. Η συμμετοχή του Πολεμικού Ναυτικού είχε εγκριθεί αρχικά από το Ανώτατο Ναυτικό Συμβούλιο και ακολούθως από το Συμβούλιο Αρχηγών Γενικών Επιτελείων καθώς και από την αρμόδια επιτροπή εξοπλιστικών της Βουλής.

Και το ερώτημα που προκύπτει είναι φυσικά τι γίνεται τώρα με αυτά τα χρήματα; Υπενθυμίζεται πως στις 29 Ιανουαρίου 2024 ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας (ΥΕΘΑ) Νίκος Δένδιας ανέφερε πως το Πολεμικό Ναυτικό (ΠΝ) θα συμμετέχει στο αμερικανικό πρόγραμμα ναυπήγησης νέων φρεγατών και ακολούθως θα προχωρήσει στη ναυπήγηση έως 7 νέων αμερικανικών φρεγατών της κλάσης Constellation. Σύμφωνα με τον ΥΕΘΑ, η ναυπήγηση των φρεγατών της κλάσης Constellation σχεδιάζεται να πραγματοποιηθεί σε ελληνικά ναυπηγεία.

Από τις δηλώσεις του ΥΕΘΑ είχαν «χυθεί τόνοι μελανιού» προκειμένου να επιχειρηματολογήσουμε μέσα από τα κείμενα και τις αναλύσεις γιατί η ναυπήγηση των αμερικανικών φρεγατών της κλάσης Constellation δεν αποτελούσε μια ρεαλιστική επιλογή για την ενίσχυση του Πολεμικού Ναυτικού. Σημειώνεται ότι το κόστος της αρχικής συμμετοχής της Ελλάδας στο πρόγραμμα ώστε να προχωρήσουν οι απαραίτητες διαδικασίες με την αποστολή της Letter Of Acceptance (LoA) τον Απρίλιο του 2025 και στη συνέχεια την αναλυτική ενημέρωση όπως ήδη έχει ανακοινώσει το Yπουργείο Εθνικής Άμυνας ήταν 2,7 εκ ευρώ.

Στις 13 Απριλίου 2024, ο γράφων, Διευθυντής Σύνταξης του DefenceReview.gr σημειώνει τα παρακάτω προς τη πολιτική και στρατιωτική ηγεσία σε άρθρο με τίτλο: «Constellation για το Πολεμικό Ναυτικό: Τέσσερα ερωτήματα και επισημάνσεις που πρέπει να απαντήσει η πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΘΑ».

Με νέες του δηλώσεις ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας (ΥΕΘΑ) Νίκος Δένδιας, αναφέρθηκε για πολλοστή φορά στο αφήγημα των Constellation για το Πολεμικό Ναυτικό. Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, συμμετείχε τη Τετάρτη 10 Απριλίου 2024, στο 9ο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών (“DELPHI ECONOMIC FORUM ΙΧ”). Μεταξύ των όσων συζήτησε ο ΥΕΘΑ Νίκος Δένδιας με τον Καθηγητή Διεθνών Σχέσεων και Διευθυντή του Ινστιτούτου Διεθνών Υποθέσεων, Κωνσταντίνο Φίλη ήταν και τα ναυπηγικά προγράμματα του Πολεμικού Ναυτικού. Ειδικότερα, ο ΥΕΘΑ σημείωσε τα εξής: «Παράδειγμα, το ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό χρειάζεται μια καινούργια φρεγάτα. Είναι πολύ λογικό να μπούμε στο πρόγραμμα Constellation του αμερικανικού ναυτικού που μας προσφέρεται ως επιλογή εξαιτίας της αναβάθμισης των σχέσεων μας, να το συνσχεδιάσουμε μαζί με το αμερικανικό ναυτικό. Να παράξουμε στην Ελλάδα τις φρεγάτες που χρειαζόμαστε, υπολογίζουμε περίπου 7. Αλλά κυρίως, όχι μόνο να υποστηρίξουμε μετά αυτές τις φρεγάτες, αλλά να υποστηρίξουμε και όλες τις άλλες φρεγάτες όλων των άλλων κρατών και των Ηνωμένων Πολιτειών που δρουν στην περιοχή και χρειάζονται επισκευές. Αυτό μόνο μπορεί να συντηρήσει για 40 χρόνια ελληνικά ναυπηγεία».

Ο ΥΕΘΑ για μια ακόμη φορά επισήμανε τη νέα σχεδίαση των αμερικανικών φρεγατών Constellation ως τη βέλτιστη επιλογή για το Πολεμικό Ναυτικό. Στο σημείο αυτό θα σχολιάσουμε και θα τεκμηριώσουμε τα γραφόμενα μας σημειώνοντας τα εξής.

Επισήμανση πρώτη. Για το πρόγραμμα των αμερικανικών φρεγατών Constellation ως δυνητική επιλογή για το Πολεμικό Ναυτικό δεν υπάρχει (προς το παρόν) η παραμικρή αναφορά για τη διαμόρφωση των ελληνικών πλοίων. Για να το πούμε όσο πιο απλά και κατανοητά γίνεται δεν γνωρίζουμε την ακριβή τους διαμόρφωση. Γνωρίζουμε τη διαμόρφωση των αμερικανικών πλοίων αλλά δεν υπάρχουν ακριβή δεδομένα για την τεχνική διαμόρφωση των ελληνικών Constellation.

Επισήμανση δεύτερη. Λαμβάνοντας υπόψιν πως δεν γνωρίζουμε τη ακριβή τεχνική διαμόρφωση των ελληνικών Constellation δεν γνωρίζουμε και το τελικό κόστος. Μάλιστα διαφημίζεται πως οι Constellation μπορούν να ναυπηγηθούν στην Ελλάδα αλλά άγνωστο που και φυσικά με τι κόστος. Να σημειωθεί ότι στο πρόγραμμα ναυπήγησης των κορβετών, υπήρχε μια αύξηση της τάξης του 20% για τη ναυπήγηση των πλοίων στη χώρα μας.

Επισήμανση τρίτη. Ουδεμία πληροφορία υπάρχει ως προς το χρονοδιάγραμμα εκτέλεσης του προγράμματος, τη στιγμή που στις ΗΠΑ σημειώνονται καθυστερήσεις στο πρόγραμμα των αμερικανικών Constellation. Πότε δηλαδή θα ξεκινήσει το πρόγραμμα, με τι κόστος, σε τι ορίζοντα υλοποίησης των εργασιών και πότε θα παραδοθούν στο Πολεμικό Ναυτικό τα πλοία. Ως εκ τούτων, όλα είναι στον «αέρα» δίχως σαφή δεδομένα κόστους, διαμόρφωσης των πλοίων και χρονοδιαγράμματος παράδοσης των νέων φρεγατών.

Επισήμανση τέταρτη. Με γνώμονα την υφιστάμενη τεχνική διαμόρφωση των αμερικανικών Constellation ποια είναι τα ηλεκτρονικά και οπλικά συστήματα τα οποία αποδεσμεύονται για το Πολεμικό Ναυτικό; Ουδείς μπορεί να απαντήσει με απόλυτη ασφάλεια. Διατηρούμε πολλές επιφυλάξεις.

Συνεπώς, αυτά τα οποία αναφέρονται για τις Constellation δεν αποτελούν έναν ολοκληρωμένο στρατηγικό σχεδιασμό για το Πολεμικό Ναυτικό με σαφή και ακριβή δεδομένα αλλά ένα επικοινωνιακό – κομματικό αφήγημα. Ένας σοβαρός σχεδιασμός θα έπρεπε να λάβει υπόψιν του τις άμεσες και βραχυπρόθεσμες ανάγκες του Ελληνικού Στόλου και να προκρίνει λύσεις κοστολογημένες και με πλήρη ακρίβεια όλων των επιμέρους παραμέτρων (διαμόρφωση των πλοίων, κόστη, χρονοδιάγραμμα υλοποίησης του προγράμματος).

Το άρθρο Πολεμικό Ναυτικό: Στον «κουβά» τα € 2,7 εκ για τη συμμετοχή στο πρόγραμμα των «Constellation»-Θα αναζητηθούν ευθύνες; δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ εγκαταλείπει το πρόγραμμα των φρεγατών κλάσης Constellation, προκειμένου να προσανατολιστεί σε νέες κλάσεις πολεμικών πλοίων που μπορούν να ναυπηγηθούν πιο γρήγορα, ανακοίνωσε την Τρίτη μέσω κοινωνικών δικτύων ο Υπουργός Ναυτικού, Τζον Φέιλαν (Secretary of the Navy John C. Phelan). Βάσει της συμφωνίας με την εταιρεία Fincantieri Marinette Marine, το ναυπηγείο στο Ουισκόνσιν θα συνεχίσει την ολοκλήρωση των μονάδων Constellation (FFG-62) και Congress (FFG-63), ενώ τα επόμενα τέσσερα υπό σχεδιασμό πλοία της κλάσης ακυρώνονται.

«Επαναπροσδιορίζουμε τον σχεδιασμό με τον οποίο το Αμερικανικό Ναυτικό συγκροτεί και ενισχύει τον στόλο του. Σήμερα ανακοινώνω την πρώτη δημόσια ενέργεια: μια στρατηγική αναδιάταξη που περιλαμβάνει την απεμπλοκή από το πρόγραμμα φρεγατών κλάσης Constellation», δήλωσε ο Φέιλαν. «Το Ναυτικό και η βιομηχανία έχουν καταλήξει σε ένα ολοκληρωμένο σχήμα που οδηγεί στη λύση, για λόγους επιχειρησιακής ευχέρειας, των συμβολαίων για τα τέσσερα τελευταία πλοία της κλάσης, των οποίων η ναυπήγηση δεν είχε ακόμη εκκινήσει».

Ήταν σαφές πως από τη πρώτη στιγμή το πρόγραμμα ναυπήγησης των φρεγατών Constellation του Αμερικανικού Ναυτικού είχε σημειώσει μεγάλες υπερβάσεις κόστους και χρονοδιαγράμματος. Όλα τα παραπάνω προβλήματα τα είχαμε αποτυπώσει πολλές φορές μέσα από το DefenceReview.gr δεδομένων των δηλώσεων του Υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια ο οποίος είχε αναφερθεί στη ναυπήγηση 5 έως 7 φρεγατών Constellation για το Πολεμικό Ναυτικό της χώρας μας. Οι φρεγάτες Constellation χρησιμοποιήθηκαν εντέχνως ως ένα επικοινωνιακό αφήγημα από τον Υπουργό Εθνικής Άμυνας (ΥΕΘΑ) Νίκο Δένδια προκειμένου να αποφύγει τη κριτική δεδομένου ότι εκείνη τη περίοδο υπήρχαν πιέσεις προς την ελληνική πλευρά και το Πολεμικό Ναυτικό για τη προμήθεια των μεταχειρισμένων αμερικανικών LCS.

Το άρθρο Το Αμερικανικό Ναυτικό ακυρώνει το πρόγραμμα των φρεγατών «Constellation» δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Σύμφωνα με δημοσίευμα της αμερικανικής αμυντικής ιστοσελίδας «The War Zone» η πρόοδο στη ναυπήγηση της πρώτης φρεγάτας κλάσης «Constellation» είναι αργή. Μέχρι σήμερα το πλοίο έχει ολοκληρωθεί μόλις κατά 10%, δύο χρόνια μετά την έναρξη της ναυπήγησης και πέντε χρόνια μετά την υπογραφή του σχετικού συμβολαίου. Επιπλέον, η τελική σχεδίαση του πλοίου δεν έχει ακόμα ολοκληρωθεί. Οι πολλές και μεγάλες αλλαγές στη σχεδίαση των FREMM, απ’ όπου προέκυψαν οι «Constellation» έχουν οδηγήσει σε καθυστερήσεις και αυξήσεις στο κόστος. Αυτές οι εξελίξεις, με τη σειρά τους, έχουν οδηγήσει σε φωνές που καλούν ακόμα και για την ακύρωση του προγράμματος. Η ναυπήγηση του πρώτου πλοίου ξεκίνησε τον Αύγουστο του 2022, ενώ μέχρι σήμερα το Αμερικανικό Ναυτικό έχει προχωρήσει στην παραγγελία έξι πλοίων έναντι της αρχικής απαίτησης για 10 πλοία.

Η παράδοση του πρώτου πλοίου έχει καθυστερήσει και πλέον έχει προγραμματιστεί για το 2029, αντί για το 2026 που ήταν το αρχικό χρονοδιάγραμμα. Σύμφωνα με το δημοσίευμα οι αλλαγές στις «Constellation» ήταν τόσο εκτεταμένες, σε σχέση με την αρχική σχεδίαση των FREMM, ώστε τα δύο πλοία έχουν ομοιότητα μόλις 15%, έναντι του αρχικού στόχου για ομοιότητα 85%. Οι αλλαγές αυτές έχουν επιφέρει και σημαντική αύξηση του κόστους. Το αρχικό κοστολόγιο του Αμερικανικού ανέφερε τιμή μονάδας $ 1 δισεκατομμύριο ή μικρότερο. Ωστόσο, οι τελευταίες εκτιμήσεις ανεβάζουν το κόστος ανά μονάδα στα $ 1,4 δισεκατομμύρια, δηλαδή αύξηση 40%. Για την επιτάχυνση του προγράμματος έχει προταθεί και η λύση της εμπλοκής και δεύτερου ναυπηγείου καθώς και η προσέγγιση τρίτων χωρών για συμμετοχή στο πρόγραμμα, με στόχο τη μείωση του κόστους.

Το άρθρο Πολύ αργή η πρόοδος της ναυπήγησης της πρώτης φρεγάτας «Constellation», το πρόγραμμα ταλαιπωρείτε από χρονική καθυστέρηση και υπέρβαση κόστους δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Πριν από έξι χρόνια μέσα από την αρθρογραφία του DefenceReview.gr είχαμε αποκαλύψει το ενδιαφέρον του Πολεμικού Ναυτικού για την απόκτηση των ολλανδικών φρεγατών αεράμυνας περιοχής LCF. Το άρθρο το οποίο υπέγραψε ο Διευθυντής Σύνταξης του DefenceReview.gr, Ιωάννης Νικήτας δημοσιεύτηκε στις 13 Μαρτίου 2019 με τίτλο: «Αποκλειστικό: Το φλερτ του ΠΝ με τις Ολλανδικές φρεγάτες LCF». Όπως χαρακτηριστικά τονίζαμε: «Το τελευταίο χρονικό διάστημα καταβλήθηκε από πλευράς ΓΕΝ μια διαρκής προσπάθεια για την εξεύρεση λύσεων που θα ικανοποιήσουν την επιτακτική ανάγκη για την ανανέωση των μονάδων επιφανείας του Στόλου. Μεταξύ αυτών αποτέλεσε η επιλογή των πλοίων Adelaide του Ναυτικού της Αυστραλίας. Τα πλοία ήταν μια καλή ενδιάμεση λύση ως την έλευση νέων πλοίων και μάλιστα προσέδιδαν δυνατότητες αεράμυνας περιοχής απόρροια των βλημάτων SM-2. Επανερχόμενοι στο θέμα των Ολλανδικών πλοίων LCF το Π.Ν το προηγούμενο χρονικό διάστημα εξέταζε επιλογές απόκτησης μεταχειρισμένων πλοίων. Μεταξύ αυτών ο Α/ΓΕΝ Αντιναύαρχος Νικόλαος Τσούνης συνομίλησε με το Ναυτικό της Ολλανδίας για την απόκτηση των πλοίων LCF. Διακαής πόθος του Π.Ν είναι τα Ολλανδικά πλοία συνέπεια της άριστης εμπειρίας από τις φρεγάτες «S» κλάσης «ΕΛΛΗ» που έχουν αφήσει άριστες εντυπώσεις στα στελέχη του Π.Ν. Οι φρεγάτες LCF κλάσης De Zeven Provinciën είχαν αξιολογηθεί ως οι πλέον κορυφαίες στον διαγωνισμό για πλοία με χαρακτηριστικά αεράμυνας περιοχής που ήθελε το Π.Ν. Ο συνδυασμός ενός ικανού πλοίου από πλευράς πλεύσης μαζί με την ύπαρξη ενός ικανού αποθέματος βλημάτων επιφανείας – αέρος (32 πυραύλους SM-2 IIIA και 32 ESSM) και εξαιρετικών ραντάρ/ αισθητήρων (SMART-L και APAR) αποτελούσε τη πλέον βέλτιστη επιλογή. Oι σκέψεις του Π.Ν επικεντρώθηκαν στα εξής δύο πλοία που έκλεισαν 20 χρόνια στο Ολλανδικό Ναυτικό: Στη φρεγάτα F802 De Zeven Provinciën που παραδόθηκε στις 1 Σεπτεμβρίου του 1998 και στη φρεγάτα Tromp που καθελκύστηκε στις 3 Σεπτεμβρίου του 1999. Τα πλοία από κάθε άποψη ήταν αυτό που λείπει από το Π.Ν: μια πανίσχυρη πλατφόρμα αεράμυνας περιοχής με ικανά ραντάρ και πληθώρα βλημάτων. Τελικώς το φλερτ τερματίστηκε άδοξα αφού η ολλανδική απάντηση προς το Π.Ν ήταν δεν είναι διαθέσιμα στο παρόν χρονικό διάστημα και σε βραχυπρόθεσμο επίπεδο και επομένως μετά το 2025 μπορεί να επαναληφθεί ένας σχετικός διάλογος».

Η έλευση του 2025 έχει πλέον έρθει και ως εκ τούτων, το ΠΝ είναι σίγουρο όπως αναφέρουν οι πληροφορίες μας, πως θα αναζητήσει και πάλι τις ολλανδικές LCF. Το άρθρο του Μαρτίου του 2019 αποδείχθηκε προφητικό αφού εν πολλοίς υπενθυμίζει στη τωρινή ηγεσία του Πολεμικού Ναυτικού και τη πολιτική ηγεσία (Υπουργό Εθνικής Άμυνας Νίκο Δένδια) πως αξίζει να διερευνηθεί η προοπτική των ολλανδικών πλοίων LCF εάν βέβαια είναι διαθέσιμα τη προσεχή πενταετία. Σημειώνεται πως η διαθεσιμότητα ή μη των ολλανδικών LCF θα εξαρτηθεί από το μέλλον του προγράμματος των νέων φρεγατών ASWF (Anti-Submarine Warfare Frigate) των Ναυτικών Ολλανδίας και Βελγίου. Οι φρεγάτες ASWF αναπτύσσονται στο πλαίσιο κοινού προγράμματος Ολλανδίας-Βελγίου για τέσσερα πλοία, δύο για κάθε χώρα, προς αντικατάσταση των «M». Προφανώς, μετά τις «M» η Ολλανδία θα ναυπηγήσει άλλες δύο ASWF για την αντικατάσταση των μη-αναβαθμισμένων LCF. Εκτιμώντας τις γεωπολιτικές εξελίξεις και τις πολιτικές εξελίξεις σε επίπεδο ηγετών κρατών της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι εξαιρετικά πιθανό το πρόγραμμα ναυπηγήσεων της Ολλανδίας να επιταχυνθεί. Όπως είναι πιθανό η δομή δυνάμεων του Ολλανδικού Ναυτικού να ενισχυθεί λόγω των γεωστρατηγικών δεδομένων (πόλεμος της Ουκρανίας) και οι LCF να μην είναι διαθέσιμες πριν από το 2035.

Επιπροσθέτως, θα υπενθυμίσουμε και μια ακόμη σχετική είδηση που δημοσιεύτηκε μέσα από την ιστοσελίδα μας και έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Στις 5 Μαΐου 2022 δημοσιεύσαμε το άρθρο με τον παρακάτω τίτλο: «Η Ολλανδία θα αναβαθμίσει δύο και όχι τέσσερις φρεγάτες τύπου LCF κλάσης «De Zeven Provinciën» όπου σημειώναμε αυτολεξεί: «Σύμφωνα με δήλωση του Ολλανδού Υπουργού Άμυνας, Christophe van der Maat, στο κοινοβούλιο της χώρας, ο σχεδιασμός για την αναβάθμιση των τεσσάρων φρεγατών τύπου LCF κλάσης «De Zeven Provinciën» του Ολλανδικού Ναυτικού άλλαξε και πλέον θα αναβαθμιστούν μόνο τα δύο από τα τέσσερα πλοία. Συγκεκριμένα, δήλωσε ότι από το 2028 και μετά δύο από τα τέσσερα πλοία θα αναβαθμιστούν με αντιαεροπορικά βλήματα RIM-162 ESSM Block.2 (Evolved Sea Sparrow Missile) αν και ο αρχικός προγραμματισμός ανέφερε αναβάθμιση και των τεσσάρων πλοίων, με τα συγκεκριμένα βλήματα κι άλλες βελτιώσεις (η σχετική απόφαση πάρθηκε το 2018). Επίσης, οι δύο φρεγάτες θα αναβαθμιστούν με το ραντάρ APAR Block.2 (μετά το 2028), με νέα βλήματα κατά πλοίων και με νέα κύρια πυροβόλα OTO Breda 127/64.

Ο λόγος περιορισμού του προγράμματος αναβάθμισης σε δύο πλοία είναι το συνολικό κόστος και το γεγονός ότι πριν την αναβάθμιση τα πλοία θα πρέπει να υποστούν πρόγραμμα γενικής επιθεώρησης και επισκευής διάρκειας ενός έτους, κάτι που θα επιβαρύνει περισσότερο το κόστος, τη στιγμή που δύο πλοία έχουν ήδη υποβληθεί πρόσφατα στο συγκεκριμένο πρόγραμμα, αλλά κρίθηκε ότι για να αναβαθμιστούν με το πλήρες πακέτο θα πρέπει να υποβληθούν ξανά σε ανάλογο πρόγραμμα. Ένας άλλος λόγος έχει να κάνει με τη διαθεσιμότητα των ανταλλακτικών. Για λόγους εξοικονόμησης δαπανών, το 2019 η Ολλανδίας αποφασίστηκε τη διατήρηση των φρεγατών LCF σε υπηρεσία για άλλα πέντε χρόνια, μέχρι το 2034, χωρίς όμως πρόνοια αύξησης του αποθέματος ανταλλακτικών, το οποίο έχει υπολογιστεί μέχρι το 2029. Έτσι, τα συστήματα που θα αντικατασταθούν στις αναβαθμισμένες LCF θα χρησιμοποιηθούν για την υποστήριξη των μη-αναβαθμισμένων μέχρι την αντικατάσταση τους μετά το 2034. Τα δύο πλοία που δεν θα αναβαθμιστούν πιθανότατα θα αντικατασταθούν από νέες φρεγάτες ASWF (Anti-Submarine Warfare Frigate). Οι φρεγάτες ASWF αναπτύσσονται στο πλαίσιο κοινού προγράμματος Ολλανδίας-Βελγίου για τέσσερα πλοία, δύο για κάθε χώρα, προς αντικατάσταση των «M». Προφανώς, μετά τις «M» η Ολλανδία θα ναυπηγήσει άλλες δύο ASWF για την αντικατάσταση των μη-αναβαθμισμένων LCF. Το ραντάρ APAR Block.2 κατασκευάζεται από Νιτρίδιο του Γαλλίου και σχεδιάστηκε έτσι ώστε να αντιμετωπίζει μια σειρά απειλών και κυρίως απειλές κορεσμού της άμυνας του πλοίου. Βρίσκεται υπό ανάπτυξη και αναμένεται να γίνει επιχειρησιακό το 2028. Τα βλήματα ESSM Block.2 ενσωματώνουν διπλό σύστημα καθοδήγησης, ένα ημί-ενεργητικής και ένα ενεργητικής καθοδήγησης, με στόχο την αντιμετώπιση σημερινών, αλλά και μελλοντικών απειλών. Το μέγιστο βεληνεκές τους ξεπερνά τα 50 χιλιόμετρα».

Νεότερα δεδομένα για το χρονοδιάγραμμα των LCF ελήφθησαν τον Μάρτιο του 2024 όπου ανακοινώθηκαν τα εξής δεδομένα: «Ο Ολλανδός Υπουργός Άμυνας, Christophe van der Maat, δήλωσε στο κοινοβούλιο της χώρας ότι το Ναυτικό θα προχωρήσει σε πρόγραμμα ναυπήγησης τεσσάρων νέων φρεγατών αντιαεροπορικής/αντιπυραυλικής άμυνας για την αντικατάσταση των ισάριθμων τύπου LCF (Luchtverdedigings-en CommandoFregat) κλάσης « De Zeven Provinciën». Το δυνητικό κόστος του προγράμματος είναι € 2,5 δισεκατομμύρια, για τη ναυπήγηση των τεσσάρων πλοίων, συν € 1-2,5 δισεκατομμύρια επιπλέον για όπλα και υποστήριξη. Η σχεδίαση και η ναυπήγηση των πλοίων θα γίνει στην Ολλανδία προς όφελος της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας. Η πρώτη φρεγάτα LCF θα αντικατασταθεί το 2036 όταν η πρώτη νέα φρεγάτα θα είναι επιχειρησιακή, έτσι ώστε να μην υπάρξει επιχειρησιακό κενό στο Ολλανδικό Ναυτικό (η πρώτη νέα φρεγάτα αναμένεται να παραδοθεί το 2034). Το σύνολο των τεσσάρων νέων φρεγατών θα πρέπει να έχει παραδοθεί μέχρι το 2041». Το σχετικό άρθρο μας δημοσιεύτηκε στις 2 Μαρτίου 2024 με τίτλο: «Τέσσερις νέες φρεγάτες θέλει η Ολλανδία για να αντικαταστήσει τις LCF από το 2036 και μετά, στα € 3,5-5 δις το δυνητικό κόστος». Από την αξιολόγηση των παραπάνω δεδομένων προκύπτει πως οι ολλανδικές LCF είναι εξαιρετικά δύσκολο να διατεθούν προς παραχώρηση πριν από το 2030 – 2034. Αυτό φυσικά δεν ακυρώνει την επιλογή του ΠΝ να αξιολογήσει τη προοπτική των ολλανδικών LCF εάν το πρόγραμμα των ASWF αποδώσει πλοία νωρίτερα.

Φρεγάτες Αντιαεροπορικού Πολέμου LCF

Η φρεγάτες κλάσης LCF (Luchtverdedegings en Commando Fregat) – De Zeven Provincien είναι αποτέλεσμα της τριμερούς συνεργασίας μεταξύ Γερμανίας, Ολλανδίας και Ισπανίας για την ανάπτυξη, σχεδίαση και κατασκευή φρεγατών αντιαεροπορικού πολέμου με ευρωπαϊκά ηλεκτρονικά ως αντιστάθμισμα στο αμερικάνικο σύστημα AEGIS με το ραντάρ SPY-1. Στην πορεία η Ισπανία αποχώρησε και απέκτησε τις φρεγάτες F-100 με σύστημα AEGIS και ραντάρ SPY-1F ενώ οι άλλες δύο χώρες συνέχισαν αποκτώντας αντιαεροπορικές φρεγάτες βασισμένες στα ηλεκτρονικά και ραντάρ της ολλανδικής Thales. Ο κύριος ανάδοχος του προγράμματος ήταν η Royal Schelde (σημερινή Damen) και συνολικά ναυπηγήθηκαν τέσσερις φρεγάτες μεταξύ των ετών 2002-2005. Η πρώτη φρεγάτα F802 De Zeven Provincien παραδόθηκε στις 26 Απριλίου του 2002, η δεύτερη F803 Tromp παραδόθηκε στις 14 Μαρτίου του 2003, η τρίτη F804 De Ruyter παραδόθηκε στις 22 Απριλίου του 2004 και  η τελευταία φρεγάτα F805 Evertsen παραδόθηκε στις 10 Ιουνίου του 2005 όλες, στις εγκαταστάσεις της  Royal Schelde στο Vlissingen.

Η κλάση LCF είναι σχεδιαστικά βασισμένη στην ανθυποβρυχιακή φρεγάτα γενικών καθηκόντων Karel Doorman και αποτελεί μια μεγέθυνσή της έτσι ώστε το σκάφος της νέας κλάσης να μπορεί να υποστηρίξει τα αυξημένου βάρους ηλεκτρονικά και όπλα αντιαεροπορικού πολέμου. Οι κύριες διαστάσεις του πλοίου είναι: ολικό μήκος 144,24 μέτρα και μήκος ίσαλου γραμμής 130,2 μέτρα, ολικό πλάτος 18,8 μέτρα και πλάτος στην ίσαλο γραμμή 17,15 μέτρα, κοίλο 13,6 μέτρα και μέσο βύθισμα στα 5,2 μέτρα. Το πλήρες εκτόπισμα είναι 6044 τόνοι.

Το πλοίο διαθέτει επτά φρακτές διπλού τοιχώματος τύπου μεμβράνης. Ο σχεδιασμός περιλαμβάνει μια νέα τεχνολογία φρακτών ανθεκτική σε εκρήξεις και θραύσματα, που ονομάζεται PriMa. Ως αποτέλεσμα αυτού του σχεδιασμού, οι φρακτές έχουν τη δυνατότητα απορρόφησης της έκρηξης. Αυτό επιτρέπει στο πλοίο να διατηρεί τη δομική ακεραιότητα ακόμη και αν το κύτος παραμορφωθεί σοβαρά. Χωρίζουν το πλοίο στα επτά αυτόνομες εσωτερικές ζώνες για αποτελεσματικότερο έλεγχο των ζημιών και είναι λειτουργικά αυτόνομες ζώνες όσον αφορά την παροχή κρύου νερού, ηλεκτρικής ενέργειας και δεδομένων (ζώνη 1 έως 7). Ιδιαίτερη προσοχή έχει δοθεί στην ενσωμάτωση αντιεκρηκτικών καταπακτών στο πλοίο. Ο στόχος ήταν να αποφευχθεί η αποδυνάμωση της ακεραιότητας των φρακτών, η οποία θα υποβάθμιζε τη συμπεριφορά τους. Το σκάφος διαθέτει ενδιαιτήσεις για 220 άτομα και το πλήρωμα αποτελείται από 32  αξιωματικούς 47 υπαξιωματικούς και 123 για τους ναύτες. Το πλήρωμα του πλοίου μαζί με το απόσπασμα του ελικοπτέρου απαρτίζεται από 202 άτομα.

Το κύριο σύστημα πρόωσης του πλοίου είναι ένας συνδυασμός αεροστρόβιλου ή ντιζελομηχανών (CODΟG, Combined Diesel Or Gas) οι οποίες κινούν δύο άξονες, μέσω δύο κύριων κιβωτίων μετάδοσης κίνησης της DAMEN Schelde, που καταλήγουν σε δύο πεντάφυλλες προπέλες μεταβλητού βήματος τύπου 5C15 της Wartsila. Η μέγιστη ταχύτητα είναι της τάξης άνω των 29 κόμβων ενώ με οικονομική ταχύτητα 18 κόμβων το πλοίο επιτυγχάνει εμβέλεια 5000ν.μ.. Το συγκρότημα ισχύος αποτελείται από δύο ναυτικούς αεροστρόβιλοyς Rolls-Royce Spey SM1C που αποδίδουν 18500kW στις 5600 σ.α.λ. ο καθένας και δύο ντiζελομηχανές Stork-Wärtsilä 16V26ST που αποδίδουν 5000kW η καθεμιά στις 1000 σ.α.λ. Όλα τα παραπάνω μηχανήματα είναι τοποθετημένα μέσα σε ειδικά ηχομονωτικά modules για τη μείωση του θορύβου.

Το σύστημα διεύθυνσης του πλοίου είναι διπλού ρόλου. Ο κύριος ρόλος είναι η αλλαγή κατεύθυνσης του πλοίου και δεύτερον η αύξηση της εγκάρσιας ευστάθειας του πλοίου. Η LCF εκτός από τα παρατροπίδια δεν διαθέτει το κλασικό σύστημα ενεργής ευστάθειας μέσω πτερυγίων. Αυτό καλύπτεται από το σύστημα RRS (Rudder Roll Stabilization) που έχει εγκατασταθεί στο πλοίο. Το σύστημα έχει αναπτυχθεί από τις εταιρίες B+V Industrietechnik η οποία είναι υπεύθυνη για το τιμόνι, την Bekker η οποία είναι υπεύθυνη για το πηδάλιο και την Imteck η οποία είναι υπεύθυνη για το σύστημα αυτοματισμού ASSA (Adaptive Steering Stabilizing Autopilot).

Το σύστημα ASSA είναι ένα πολύπλοκο σύστημα ελέγχου, το οποίο συνδυάζει τα σήματα ελέγχου για τη διατήρηση της πορείας και τη μείωση της κύλισης. Έτσι το πηδάλιο και ο μηχανισμός διεύθυνσης εκτελούν δύο λειτουργίες: διεύθυνση και σταθεροποίηση. Η σταθεροποίηση επιτυγχάνεται καθώς το πηδάλιο εφαρμόζει μια ροπή ενάντια στην κίνηση κύλισης, χρησιμοποιώντας την ίδια αρχή με έναν συμβατικό σταθεροποιητή πτερυγίων, ωστόσο, χωρίς να επηρεάζει την ικανότητα διεύθυνσης. Λόγω της πολυπλοκότητας, το σύστημα RRS απαιτεί βελτιστοποίηση όλων των εμπλεκόμενων στοιχείων για να επιτευχθεί σημαντική μείωση κύλισης. Σύμφωνα με τον κατασκευαστή το εν λόγω σύστημα προσφέρει μικρότερο κόστος, μικρότερο βάρος, εξοικονόμηση χώρου, μικρότερη υδροδυναμική αντίσταση, χαμηλή υποβρύχια ακουστική υπογραφή κ.α. Για τη παραγωγή ηλεκτρικής ενέργεια το πλοίο διαθέτει τέσσερις ηλεκτρομηχανές ντίζελ Paxman Valenta 12VP185 οι οποίες αποδίδουν 1650kW η καθεμία. Όλα τα κύρια και δευτερεύοντα συστήματα του πλοίου ελέγχονται από το IMCS (Integrated Monitoring and Control System) το οποίο είναι υπεύθυνο για τη σωστή και καλή λειτουργία των συστημάτων αυτών.

Οπλισμός

Ο κύριος οπλισμός αποτελείται από ένα πυροβόλο OTO Melara 127/54 στην πλώρη. Το πυροβόλο Compatto είναι διπλού ρόλου, διαμετρήματος 127 χιλ. και βάλει 40 βλήματα /λεπτό σε μέγιστη απόσταση τα 30000 μέτρα.  Πέντε κάθετους εκτοξευτές πυραύλων Mk41 Mod 10 με 40 θέσεις για αντιαεροπορικούς πυραύλους μέσης εμβέλειας ESSM και αντιαεροπορικούς πυραύλους μεγάλης εμβέλειας – άμυνας περιοχής SM-2 Block IIIA. Πρόσφατα έγινε αναβάθμιση έτσι ώστε οι εκτοξευτές να μπορούν να βάλουν του νεότερους και ικανότερούς ESSM Block 2. Επίσης υπάρχει ο χώρος και η δυνατότητα τοποθέτησης ενός επιπλέον κάθετου εκτοξευτή ανεβάζοντας τον αριθμό των κελιών σε  48. Οι ESSM έχουν μέγιστη εμβέλεια 50 χλμ και ταχύτητα 4+ mach και οι SM-2 Block IIIA έχουν μέγιστη εμβέλεια άνω των 160 χλμ και ταχύτητα 3+ Mach. Για άμυνα κατά εισερχόμενων πυραύλων η φρεγάτα διαθέτει δύο συστήματα CIWS Goalkeeper με πυροβόλο τύπου Gatling των 30 χιλιοστών τοποθετημένα, το ένα σε ειδική εξέδρα μπροστά από την γέφυρα στην πλώρη και το άλλο επάνω από το υπόστεγο του ελικοπτέρου. Το Goalkeeper ενσωματώνει επτά κάννες Gatling τύπου GAU-8/A Avenger με ταχυβολία 70-75 φυσιγγίων/δευτερόλεπτο (4.200-4.500 φυσίγγια/λεπτό). Το μέγιστο βεληνεκές εξαρτάται από το πυρομαχικό που χρησιμοποιείται, αλλά σε καμία περίπτωση δεν ξεπερνά τα 2 km. Κατά πλοίων επιφανείας διαθέτει δύο τετραπλούς εκτοξευτές MK141 για πυραύλους AGM-84D Harpoon τοποθετημένους στο μεσόστεγο και δύο τριπλούς τορπιλοσωλήνες Mk32 για ελαφρές τορπίλες Mk46 Mod 5 κατά υποβρύχιων στόχων, τοποθετημένους δεξιά και αριστερά και αναχορηγία 12 όπλων. Τέλος, η φρεγάτα  διαθέτει ελικοδρόμιο διαστάσεων 27μ x 18,8μ και ικανότητα προσνήωσης και εξυπηρέτησης ανθυποβρυχιακού ελικοπτέρου SH-90 μέχρι 10 τόνων καθώς και αντίστοιχο υπόστεγο ελικόπτέρου.

Ηλεκτρονικά

Οι κύριοι αισθητήρες του πλοίου είναι το ραντάρ ενεργής διάταξης φάσης APAR το οποίο εκπέμπει στη ζώνη Χ και έχει εμβέλεια 150 χλμ και το ραντάρ SMART-L έρευνας όγκου της Ολλανδικής Thales. Το APAR μέσω της λειτουργίας διακοπτόμενης κατάγαυσης συνεχούς κύματος ICWI (Interrupted Continuous Wave Illumination) μπορεί να κατευθύνει μέχρι 32 πυραύλους ημιενεργής καθοδήγησης προς το στόχο και άλλους 16 που βρίσκονται στην τελική φάση αναχαίτησης ταυτόχρονα προσφέροντας ικανότητα αντιμετώπισης επιθέσεων κορεσμού. Το SMART-L εκπέμπει στη ζώνη L και προσφέρει αποκάλυψη στόχων σε μεγάλες αποστάσεις άνω των 400 χλμ. και δυνατότητα παρακολούθησης μέχρι 1000 εναέριων στόχων και 100 στόχων στη θάλασσα. Το ραντάρ ενσωματώνει και σύστημα IFF τύπου Mk.XII.

Η καρδιά της φρεγάτας είναι το σύστημα διαχείρισης μάχης SEWACO ΧΙ της Thales. Το SEWACO XI χρησιμοποιεί ανοικτή αρχιτεκτονική διασύνδεσης και διαθέτει 14 οθόνες πολλαπλής λειτουργίας τύπου MOC Mk.3, καθώς και 36 θυρίδες, στις οποίες είναι τοποθετημένος ο κεντρικός ηλεκτρονικός υπολογιστής τύπου COTS.  Το σύστημα διαχείρισης μάχης είναι δομημένο σε οκτώ κύρια τμήματα:

· Αντιαεροπορικού Πολέμου (AAW)

· Πολέμου Επιφανείας (ASuW)

· Α/Υ Πολέμου (ASW)

· Ηλεκτρονικός Πόλεμος (EW)

· Σύστημα Κατεύθυνσης Μάχης (CDS)

· Σύστημα σύνδεσης δεδομένων (DLS) με LINK11 και 16

· Πλοήγηση (NAV)

· Επικοινωνίες (COMS)

Το σύστημα επικοινωνιών που έχει επιλεγεί είναι της Rohde & Schwarz και περιλαμβάνει ασφαλείς φωνητικές και δορυφορικές επικοινωνίες, καθώς και συστήματα ζεύξης δεδομένων Link-11 και Link-16.

Για την επιτήρηση της θαλάσσιας επιφάνειας έχει προτιμηθεί το ραντάρ Scout LPI, το οποίο συνεπικουρεί το ραντάρ ναυτιλίας και πλοήγησης του σκάφους. Τον ηλεκτρονικό εξοπλισμό συμπληρώνουν το υπέρυθρο σύστημα επιτήρησης και ιχνηλάτησης μεγάλου βεληνεκούς Sirius LR-IRST, η συσκευή σόναρ τύπου DSQS-24B, ένα ολοκληρωμένο σύστημα ηλεκτρονικού πολέμου της Thales Defense Sabre που περιλαμβάνει ένα σύστημα ηλεκτρονικών μέτρων υποστήριξης (ESM) από 0,5 GHz έως 18 GHz και ένα σύστημα ηλεκτρονικών αντιμέτρων ενεργής συστοιχίας φάσης (ECM) από 7,5 GHz έως 18 GHz. Το σύστημα έχει τέσσερις εκτοξευτές αναλώσιμων SRBOC (Super Rapid Blooming Off board Countermeasures) και σύστημα παραπλάνησης τορπιλών τύπου AN/SLQ-25 Nixie.

Το άρθρο Φρεγάτες Αεράμυνας LCF: Το ενδιαφέρον του Πολεμικού Ναυτικού δεν περιορίζεται μόνον στις Ιταλικές FREMM δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Νέα έκθεση του Ελεγκτικού Γραφείου της Αμερικανικής Κυβέρνησης (GAO : Government Accountability Office), με τίτλο: «Navy Shipbuilding: Enduring Challenges Call for Systemic Change» (25 Μαρτίου του 2025), καταγράφει το πρόβλημα της ναυπηγοεπισκευαστικής βιομηχανίας των ΗΠΑ, το οποίο οδηγεί σε υπερβάσεις κόστους και σε χρονικές καθυστερήσεις (δείτε ΕΔΩ). Όπως αναφέρει η έκθεση το Αμερικανικό Ναυτικό έχει σήμερα 296 πολεμικά πλοία (αεροπλανοφόρα, καταδρομικά, αντιτορπιλικά, υποβρύχια και υποστήριξης μάχης) και θέλει να αυξήσει το στόλο στα 381 πολεμικά πλοία σε 30 χρόνια. Ωστόσο, με την παρούσα κατάσταση είναι αμφίβολο να επιτευχθεί ο συγκεκριμένος στόχος. Η έκθεση αναφέρει και παραδείγματα κακών επιλογών και διαχείρισης προγραμμάτων, όπως το πρόγραμμα των LCS, το οποίο αποδείχθηκε απολύτως ακατάλληλο ως πλοίο, των «Zumwalt», το κόστος των οποίων εκτινάχθηκε στα $ 10,6 δισεκατομμύρια ανά πλοίο, επτά φορές πάνω από το αρχικό, των φρεγατών «Constellation» και των αποβατικών σκαφών LSM. Ειδικά για τις «Constellation» η έκθεση αναφέρει τρείς σοβαρές αστοχίες:

«Δεσμεύσεις χρηματοδότησης βασισμένες σε ασταθή σχεδιασμό: Τον Απρίλιο του 2020, το Ναυτικό ανέθεσε σύμβαση σταθερής τιμής για λεπτομερή σχεδιασμό και κατασκευή της πρώτης φρεγάτας, με επιλογή για την κατασκευή έως και εννέα επιπλέον πλοίων. Τον Αύγουστο του 2022, αφού το Ναυτικό πιστοποίησε στο Κογκρέσο ότι τα βασικά και λειτουργικά σχέδια είχαν ολοκληρωθεί κατά 88%, ενέκρινε τη έναρξη ναυπήγησης της αρχικής φρεγάτας. Στο σημείο αυτό, το Ναυτικό είχε ασκήσει επιλογή για τη ναυπήγηση των δύο πρώτων πλοίων (FFG-63 και 64). Μέχρι τον Μάιο του 2024, το Ναυτικό είχε ασκήσει επιλογή για την κατασκευή τριών πρόσθετων φρεγατών (FFG-65/66 και 67)-καθιστώντας τη συνολική οικονομική δέσμευση του Ναυτικού σε πάνω από $ 3,4 δισεκατομμύρια. Αυτός ο ρυθμός υπογραφής συμβάσεων τόσο σύντομα, μετά την έναρξη της κατασκευής των πρώτων πλοίων, οδήγησε σε προβλήματα. Όπως αναφέραμε τον Μάιο του 2024, το Ναυτικό χρησιμοποίησε τρόπους μέτρησης της προόδου του σχεδιασμού, οι οποίοι δεν ήταν σωστοί και απέκρυπταν την πραγματική πρόοδο του σχεδιασμού. Ως αποτέλεσμα, το Ναυτικό υπερεκτίμησε σημαντικά την πρόοδο του σχεδιασμού, όταν ενέκρινε την έναρξη της κατασκευής. Συστήσαμε στο Ναυτικό να αναδιαρθρώσει τις πρακτικές αναθεώρησης σχεδιασμού για να αντικατοπτρίζουν καλύτερα την πραγματική πρόοδο στον σχεδιασμό. Ωστόσο, το πρώτο πλοίο έχει πλέον καθυστερήσει 3 χρόνια και η κατασκευή έχει ουσιαστικά σταματήσει καθώς το Ναυτικό και ο ναυπηγός συνεχίζουν να διαπραγματεύονται κρίσιμες τεχνικές απαιτήσεις, που σχετίζονται με το σχεδιασμό του πλοίου. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα το Ναυτικό να αναφέρει ότι ο βασικός και λειτουργικός σχεδιασμός ήταν μόλις 70% ολοκληρωμένος, τον Δεκέμβριο του 2024, 2 χρόνια αφότου το Ναυτικό πιστοποίησε ότι ο σχεδιασμός είχε ολοκληρωθεί κατά 88% και υπέγραψε τη σύμβαση ναυπήγησης.

Τα μη δοκιμασμένα συστήματα ενέχουν τεχνικό κίνδυνο: Το πρόγραμμα αξιοποιεί πολλά ήδη αποδεδειγμένα συστήματα για τη μείωση του τεχνικού κινδύνου. Ωστόσο, η έκθεσή μας, του Μαΐου του 2024, διαπίστωσε ότι δύο βασικά συστήματα-τα συστήματα πρόωσης και ελέγχου μηχανημάτων-έχουν υψηλό κίνδυνο, για τις δυνατότητες και το χρονοδιάγραμμα των φρεγατών. Αυτά τα συστήματα περιλαμβάνουν νέα εξαρτήματα και κώδικα λογισμικού που δεν έχουν ενσωματωθεί ποτέ σε πλοίο του Ναυτικού. Ωστόσο, το Ναυτικό δεν δοκίμασε πλήρως αυτά τα συστήματα πριν από την εκτιμώμενη ημερομηνία παράδοσης της πρώτης φρεγάτας (Δεκέμβριος του 2026). Συστήσαμε στο Ναυτικό να διασφαλίσει ότι το Γενικό Σχέδιο Δοκιμών και Αξιολόγησης ενσωματώνει πρόσθετες δραστηριότητες επίγειων δοκιμών για αυτά τα δύο συστήματα. Το Ναυτικό συμφώνησε εν μέρει με αυτήν τη σύσταση δηλώνοντας ότι τα δοκιμάσει στη ξηρά, αλλά δεν σκοπεύει να ενημερώσει το Γενικό Σχέδιο Δοκιμών και Αξιολόγησης ώστε να περιλαμβάνει πρόσθετους στόχους δοκιμών που σχετίζονται με τα συστήματα αυτά. Δεδομένου ότι το Ναυτικό είχε προηγουμένως αντιμετωπίσει προκλήσεις με την ενσωμάτωση συστημάτων πρόωσης και ελέγχου μηχανημάτων σε άλλα πλοία, αυτή η προσέγγιση αυξάνει την πιθανότητα να μην αποκαλυφθούν προβλήματα μέχρι τη στιγμή που το πλοίο θα βρεθεί στη θάλασσα, περιορίζοντας τη διαθεσιμότητα του στόλου και οδηγώντας σε δαπανηρές επισκευές.

Οι αλλαγές σχεδιασμού και ο συνακόλουθος κίνδυνος αύξησης βάρους υπονομεύουν τις προγραμματισμένες δυνατότητες: Ο συνεχής υπολογισμός των επιδόσεων και των τεχνικών απαιτήσεων από το Ναυτικό και το ναυπηγείο έχει προκαλέσει μια σειρά σχεδιαστικών αλλαγών. Αυτές οι αλλαγές έχουν μειώσει την ομοιότητα μεταξύ της μητρικής σχεδιαστικής προσέγγισης που ακολούθησαν το Ναυτικό και το ναυπηγείο, κατά τη διάρκεια της 16μηνης φάσης σχεδιασμού. Ως αποτέλεσμα αυτών των αλλαγών, εν μέρει, η φρεγάτα έχει πλέον ελάχιστη ομοιότητα με τη μητρική σχεδίαση που το Ναυτικό επέλεξε το 2020. αύξηση βάρους σε επίπεδα που υπερβαίνουν τις διαθέσιμες ανοχές. Ήδη το Πολεμικό Ναυτικό εξετάζει τη μείωση της απαίτησης ταχύτητας της φρεγάτας ως έναν πιθανό τρόπο, μεταξύ άλλων, για την επίλυση αυτής της αύξησης βάρους. Τώρα, το 2025, ο συνεχιζόμενος επανασχεδιασμός έχει οδηγήσει σε αύξηση βάρους, σε επίπεδα που υπερβαίνουν τις διαθέσιμες ανοχές. Ήδη το Ναυτικό εξετάζει τη μείωση της απαίτησης ταχύτητας της φρεγάτας ως έναν πιθανό τρόπο, μεταξύ άλλων, για την επίλυση αυτής της αύξησης βάρους».

Το άρθρο Αμερικανικό Ναυτικό: Σοβαρά προβλήματα αντιμετωπίζουν οι φρεγάτες «Constellation» με ορατό τον κίνδυνο περιορισμού των δυνατοτήτων τους δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

«Τα αμυντικά συστήματα μας, που ήδη γνωρίζετε, είναι στενά συνδεδεμένα με τα συστήματα των Ηνωμένων Πολιτειών. Είμαστε μέρος του προγράμματος των F-35. Είμαστε μέρος του προγράμματος για την παραγωγή των νέων αμερικανικών φρεγατών Constellation που πρόκειται να τις κατασκευάσουμε μαζί με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Και επίσης, αποκτάμε περισσότερα από 40 ελικόπτερα Black Hawk. Μοιραζόμαστε, λοιπόν, πολλά με τις αμυντικές δυνάμεις των Ηνωμένων Πολιτειών».

Η συνέχιση της εμβάθυνσης των ισχυρών αμυντικών σχέσεων Ελλάδας-ΗΠΑ που οικοδομήθηκαν κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του Ντόναλντ Τραμπ και συνεχίστηκαν από τη διοίκηση του Τζο Μπάιντεν αποτελεί σημαντικό μέρος της στρατηγικής της Αθήνας υπογράμμισε ο υπουργός ‘Αμυνας Νίκος Δένδιας κατά τη διάρκεια ομιλίας που πραγματοποίησε το Συνέδριο των Δελφών στην Ουάσιγκτον. Ο κ. Δένδιας έκανε μια σύντομη αναδρομή στη διάψευση των υπερβολικά αισιόδοξων προσδοκιών που είχαν επικρατήσει στο δυτικό κόσμο κατά την αυγή του 20ου αιώνα, υπογραμμίζοντας πως πλέον διαμορφώνεται μια νέα τάξη πράγματων που δημιουργεί νέες προκλήσεις και αυξάνει την ένταση των παλαιότερων.

Όπως εξήγησε, «τώρα, συνειδητοποιούμε ότι ο κόσμος που πιστεύαμε ότι θα υπήρχε έχει σχεδόν εξαφανιστεί. Αυτές οι προκλήσεις δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν από μεμονωμένα έθνη, ούτε καν από ένα έθνος τόσο ισχυρό όσο οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής. Πρέπει, λοιπόν, να αποδεχτούμε έναν τρόπο λειτουργίας στην κοινή αμυντική μας στρατηγική, τουλάχιστον μεταξύ μας στις χώρες του δυτικού κόσμου».

Τα Δύο Διαφορετικά Παραδείγματα της Ανατολικής Μεσογείου

Ο υπουργός ‘Αμυνας χρησιμοποίησε την ελληνική γειτονία της Ανατολικής Μεσογείου προκειμένου να υπογραμμίσει τις δύο διαφορετικές τάσεις που εμφανίζονται ευρύτερα στη σύγχρονη διεθνή σκηνή, λέγοντας ότι οι ΗΠΑ θα πρέπει να επιλέξουν ποιο συμμαχικό παράδειγμα εξυπηρετεί καλύτερα τα συμφέροντα τους και την προσπάθεια που καταβάλουν για τη σταθεροποίηση του διεθνούς συστήματος.

«Επιτρέψτε μου όμως να κάνω μια βασική ερώτηση. Τι εννοούμε εμείς; Ποιοι θα είναι οι σύμμαχοι των ΗΠΑ στην προσπάθεια σταθεροποίησης αυτού του κόσμου; Θα προτείνω, λοιπόν, δύο διαφορετικά παραδείγματα όπως υπάρχουν στη γειτονιά μας, στην Ανατολική Μεσόγειο. Και μετά νομίζω ότι εναπόκειται στις ΗΠΑ να αποφασίσουν ποιο από τα δύο παραδείγματα εξυπηρετεί καλύτερα τα συμφέροντά τους», σημείωσε χαρακτηριστικά ο κ. Δένδιας.

Χωρίς να κατονομάσει την Τουρκία, ο ΥΠΕΘΑ περιέγραψε τη γειτονική χώρα ως ένα κράτος που δεν αισθάνεται ότι πρέπει να τηρεί το Διεθνές Δίκαιο και το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας. Συνεχίζοντας, υπενθύμισε ότι είναι μια χώρα μέλος του ΝΑΤΟ που δεν επιβάλλει κυρώσεις στη Ρωσία, διατηρώντας στενές σχέσεις μαζί της. Όπως τόνισε, δεν πρόκειται για μια περιστασιακή πολιτική, αλλά μια πολιτική κατεύθυνση που έχει συνέχεια.

Ο Νίκος Δένδιας συνέχισε περιγράφοντας τη γειτονική χώρα ως μια πηγή περιφερειακής αστάθειας. Όπως είπε, «αμφισβητεί τα διεθνώς αναγνωρισμένα σύνορα, αμφισβητεί τις διεθνείς συνθήκες, και συμμετέχει ενεργά σχεδόν σε κάθε περιφερειακή σύγκρουση. Είναι η ίδια πηγή αστάθειας, γίνεται όλο και πιο ισλαμιστική μέρα με τη μέρα, φιλοξενεί τη Μουσουλμανική Αδελφότητα, είναι φιλική προς τη Χαμάς και είναι ένας δηλωμένος αντίπαλος του Ισραήλ».

Στη συνέχεια στάθηκε στο επιθετικό δόγμα ανάπτυξης των τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων, καθώς υπενθύμισε ότι κατασκευάζουν επιθετικά drones, πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς, αεροπλανοφόρα σε μια γεωγραφική περιοχή που δεν χρειάζονται και απειλούν με πόλεμο έναν σύμμαχο, εάν αποφασίσει να ασκήσει το νόμιμα δικαιώματα του. Επίσης, στάθηκε στο νέο οθωμανικό όραμα και στη πιθανή συμμετοχή της Τουρκίας ως μέλος των BRICS.

Από την άλλη πλευρά, ο Νίκος Δένδιας αντιπαράβαλε την Ελλάδα ως μια χώρα που υποστηρίζει το Διεθνές Δίκαιο και το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας. Μια χώρα που, όπως είπε, είναι αφοσιωμένη στην ελευθερία της πολιτικής έκφρασης και στις δημοκρατικές αξίες, καθώς είναι ένα κράτος της Ευρωπαϊκής Ένωσης που στέκεται στο πλευρό της Ουκρανίας και του δικαιώματός της να υπερασπιστεί το έδαφός της.

Επιπλέον, ο υπουργός ‘Αμυνας υπενθύμισε παρουσία των πρέσβεων πολλών βαλκανικών χωρών και Αμερικανών διπλωματών ότι η Ελλάδα είχε προτείνει την ατζέντα της Θεσσαλονίκης και ότι μέχρι και σήμερα προωθεί ενεργά την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση των Βαλκανίων.

Κινούμενη σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα έχει επιλύσει τις διαφορές με όλους τους περιφερειακούς παίκτες στη βάση του Διεθνούς Δικαίου και έχει προχωρήσει στον εκσυγχρονισμό των Ενόπλων Δυνάμεων της στη βάση ενός αμυντικού και όχι επιθετικού δόγματος. Ο κ. Δένδιας ολοκλήρωσε τη συγκεκριμένη ενότητα της ομιλίας του, λέγοντας ότι παρουσιάζονται «αυτά τα δύο διαφορετικά μοντέλα και εναπόκειται στις ΗΠΑ να αποφασίσουν ποιο θέλουν να επιλέξουν».

Πολυεπίπεδες Συνεργασίες της Ελλάδας σε μια Ασταθή Περιοχή

Ο Νίκος Δένδιας περιέγραψε συνοπτικά τον ρόλο που διαδραματίσει η αμυντική πολιτική της Ελλάδας σε μια ευρύτερη γεωγραφική περιοχή που δοκιμάζεται από αστάθεια, προβλήματα και συγκρούσεις.

«Σε όλες αυτές τις προκλήσεις, η Ελλάδα απαντά με πολύ ξεκάθαρη θέση σεβόμενη το Διεθνές Δίκαιο και τις διεθνείς συνθήκες και ταυτόχρονα προστατεύοντας τη δική της κυριαρχία, τα κυριαρχικά δικαιώματα και την εδαφική ακεραιότητα της. Για να αντιμετωπίσουμε αυτό το περίπλοκο και ασταθές περιβάλλον, έχουμε δημιουργήσει πολυεπίπεδες συνεργασίες με χώρες της περιοχής μας».

Περιγράφοντας την ενεργή συμμετοχή της Ελλάδας στις ευρύτερες περιφερειακές εξελίξεις, ο Νίκος Δένδιας στάθηκε στην συνεργασία που έχει αναπτυχθεί με χώρες όπως το Ισραήλ, η Αίγυπτος, η Κύπρος, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Σαουδική Αραβία, η Ιορδανία, η Αρμενία, η Ινδία, το Μπαχρέιν, καθώς και με όλα τα κράτη της ΕΕ και των Βαλκανίων. Επίσης, έκανε αναφορά και στις σχέσεις που έχουν αναπτυχθεί με αφρικανικές χώρες, όπως η Σενεγάλη, η Αγκόλα, η Γκαμπόν, και η Ρουάντα.

«Όλες αυτές οι συνεργασίες έχουν τα ίδια ακριβώς χαρακτηριστικά. Επιδιώκουν ενεργά και προωθούν τη σταθερότητα, την ασφάλεια, τη συνεργασία και την ανάπτυξη. Έχουμε υπογράψει περισσότερες από 350 συμφωνίες τα τελευταία πέντε χρόνια. Θα αναφέρω ενδεικτικά τη Συμφωνία Αμοιβαίας Αμυντικής Συνεργασίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες, τις αμυντικές συμφωνίες με τη Γαλλία και τα ΗΑΕ, τη στρατηγική συμφωνία με το Βασίλειο της Σαουδικής Αραβίας, τη συμφωνία για την αποκλειστική οικονομική ζώνη με την Ιταλία και την Αίγυπτο», τόνισε ο κ. Δένδιας.

Συνεχίζοντας, ο υπουργός ‘Αμυνας αναφέρθηκε και στην εμβάθυνση των αμυντικών σχέσεων με την Ινδία, υπενθυμίζοντας ότι μόλις πρόσφατα η ινδική Πολεμική Αεροπορία συμμετείχε σε κοινές ασκήσεις με την ελληνική Πολεμική Αεροπορία. Επίσης, υπενθύμισε ότι η Ελλάδα έγινε μέλος στη Πρωτοβουλία των Τριών Θαλασσών και ότι η χώρα μας έχει ενεργή συμβολή στο ΝΑΤΟ και σε όλες τις Αμυντικές Πρωτοβουλίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Όπως εξήγησε, «συμβάλλουμε στην ασφάλεια της γειτονιάς μας και επιτηρούμε τον εναέριο χώρο της Βόρειας Μακεδονίας, της Βουλγαρίας και του Μαυροβουνίου. Υποστηρίζουμε το Κόσοβο και έχουμε παρουσία στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη. Το Ναυτικό μας παραδίδει ανθρωπιστική βοήθεια στη Γάζα. Η Πολεμική μας Αεροπορία παραδίδει βοήθεια στον Λίβανο. Παρέχουμε ενεργειακούς διαδρόμους προς την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη».

Περιγράφοντας την ενεργητική και εξωστρεφή πολιτική της Ελλάδας ο Νίκος Δένδιας αναφέρθηκε στις δύο ναυτικές επιχειρήσεις που διέξαγει η ΕΕ στα βόρεια της Λιβύης και στην Ερυθρά Θάλασσα, οι οποίες, όπως υπενθύμισε, έχουν ελληνικά ονόματα γιατί αποτελούσαν μια πρωτοβουλία που είχε προταθεί από την Αθήνα.

Ιδιαίτερα ενδιαφέρον για το αμερικανικό ακροατήριο και τους αξιωματούχους της νέας αμερικανικής κυβέρνησης που καλούνται να υλοποιήσουν το δόγμα «Πρώτα η Αμερική» παρουσίασε η υπενθύμιση του Νίκου Δένδια ότι η Ελλάδα παίζει σημαντικό ρόλο στην προώθηση του αμερικανικού υγροποιημένου στην Ευρώπη φυσικού αερίου μέσω των ενεργειακών μονάδων της.

Επίσης, εξίσου ενδιαφέρον για το αμερικανικό ακροατήριο είχε η αναφορά ότι η Ελλάδα είναι μια από τις λίγες χώρες του ΝΑΤΟ που επενδύει περισσότερο από το 3,5% του ΑΕΠ της στην άμυνα, εκ του οποίου το 45% δαπανάται για την απόκτηση εξοπλισμών.

Τέλος, ο Νίκος Δένδιας αναφέρθηκε διεξοδικά στο πρόγραμμα για τον εκσυγχρονισμό των ελληνικών Ένοπλων Δυνάμεων, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στη σημασία που έχει η αμυντική συνεργασία με τις ΗΠΑ.

Το άρθρο Επανήλθε ο ΥΕΘΑ Νίκος Δένδιας με το αφήγημα των φρεγατών «Constellation» για το Πολεμικό Ναυτικό αυτή τη φορά από την Ουάσιγκτον δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.