Με το πρόγραμμα της Ασπίδας του Αχιλλέα να προχωράει σταδιακά προς υλοποίηση και τη σύνθεσή του θόλου όσο αφορά τα αντιαεροπορικά συστήματα να έχει οριστικοποιηθεί ενδιαφέρον παρουσιάζει το επίπεδο της προστασίας που θα ενσωματώνει έναντι kamikaze drones και περιπλανώμενων πυρομαχικών.

Όσοι ασχολούνται με τα θέματα της άμυνας γνωρίζουν ότι το οπλοστάσιο των ΤΕΔ είναι ιδιαίτερα πλούσιο σε kamikaze drones και περιπλανώμενα πυρομαχικά. Από τα φορητά Kargu και FPV drones της STM, τα alpagut της roketsan μέχρι τα μεγάλου βεληνεκούς K2 αλλά και τα jet kamikaze drones Sismek τα οποία εξαπολύονται από τα δικινητήρια Akinci ως φθηνά cruise.

Όλα τα παραπάνω και πολλά ακόμα τα οποία υπάρχουν σε σημαντικούς αριθμούς στο οπλοστάσιο των Τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων σε συνδυασμό με την εγχώρια παραγωγή που εξασφαλίζει και αναπλήρωση σε περίοδο επιχειρήσεων φυσικά δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν από τα κατευθυνόμενα βλήματα των ΑΑ και αποτελούν μία τεράστια απειλή για τις Ελληνικές ΕΔ. Ως εκ τούτου το ερώτημα είναι:

Μπορεί η Ασπίδα του Αχιλλέα να αντιμετωπίσει όλες τις παραπάνω απειλές ή θα πέσει και η ίδια θύμα του ασύμμετρου πολέμου που μεθοδικά αναπτύσσει η Τουρκία παράλληλα με τα συμβατικά οπλικά συστήματα (πυροβολικό, βαλλιστικά βλήματα, βλήματα πλεύσης κτλ);

Παρακάτω θα εξετάσουμε τα συστήματα που έχουν προταθεί από της Ισραηλινές και όχι μόνο εταιρείες για την αντιμετώπιση ασύμμετρων απειλών και την προστασία των ΑΑ συστημάτων.

Συστήματα Ηλεκτρονικού Πολέμου, Soft Kill

Ο Κένταυρος της ΕΑΒ θα αποτελεί το βασικό soft kill σύστημα της Ασπίδας του Αχιλλέα. Είναι Battle proven έχοντας αντιμετωπίσει Ιρανικά drones στην Ερυθρά και εξελίσσεται συνεχώς με χρηματοδότηση από το ΕΛΚΑΚ. Το Jammer συνεχώς βελτιώνεται ενώ επίσης ενσωματώνει επιπλέον τρόπους εντοπισμού drones όπως ηλεκτροπτικό μακράς εμβέλειας και τρισδιάστατο radar. Έχει ήδη ολοκληρωθεί η ενσωμάτωσή του στο Barak MX εκτός των συστημάτων που θα περιλαμβάνει η συμφωνία για τα Barak MX ο στρατός ξηράς θα προμηθευτεί περί τα 76 συστήματα. Επιπλέον η IAI στο πακέτο του Barak MX προτείνει και το Scorpius G το οποίο ενσωματώνει τεχνολογία AESA με νιτρίδιο γαλλίου με ικανότητες εντοπισμού και παρεμβολής σε εχθρικά radar, αισθητήρες, επικοινωνίες κ.α. Το Scorpius μπορεί να προστατεύσει τα συστήματα ΑΑ όχι μόνο από επιθέσεις drones αλλά και από κατευθυνόμενα βλήματα πλεύσης, εχθρικά αεροσκάφη, στοιχεία πυροβολικού κτλ αφού τυφλώνει τους εχθρικούς αισθητήρες και αποσυντονίζει τον αντίπαλο.

Επιπλέον η Ελληνική εταιρεία Delian Alliance προτείνει το σύστημα soft kill Μ4Κ15 για τοποθέτηση στους αυτόνομους πύργους επιτήρησης Last που διαθέτουν οι ΕΔ σε καίρια σημεία στα νησιά. Οι πύργοι Last της Delian Alliance έχουν την ικανότητα να εντοπίζουν αυτόνομα εχθρικά drones, είτε παθητικά με EO/IR είτε ενεργητικά με radar και να κατηγοριοποιούν τις απειλές στο τακτικό σύστημα Strike web. Με την προσθήκη του συστήματος ΗΠ Μ4Κ15, υο οποίο είναι δοκιμασμένο στο πεδίο σε διάφορες ασκήσεις των ενόπλων δυνάμεων, οι αυτόνομοι πύργοι της ετιαρείας θα μπορούν να εντοπίζουν, να κατηγοριοποιούν καθώς και να αδρανοποιούν μη επανδρωμένες απειλές.

Τέλος να πούμε ότι στα συστήματα Spyder που θα βρίσκονται στα νησιά θα ενσωματωθούν και τα συστήματα drone dome που απέκτησε η χώρα το 2022 και ανέπτυξε στα νησιά. Τα συστήματα αυτά περιλαμβάνουν τους δικούς τους αισθητήρες όπως το AESA radar RPS-82 εμβέλειας 10 χιλιομέτρων, σύστημα EO/IR καθώς και signit. Αμφότερα τα συστήματα είναι της Ισραηλινής εταιρείας Spyder.

Συστήματα Κατευθυνόμενης ενέργειας

Το σύστημα laser lite beam της Rafael είναι το νούμερο ένα υποψήφιο για άμεση ένταξη στην Ασπίδα του Αχιλλέα. Σύμφωνα με την πρόταση της Rafael θα εγκατασταθεί σε οχήματα 4×4 (Hummer πιθανότατα) και θα είναι κινητό και διασυνδεδεμένο με το drone dome και το σύστημα Spyder. Θα μπορεί να αναχαιτίζει μέχρι 10 kamikaze drones και περιπλανώμενα πυρομαχικά ταυτόχρονα σε αποστάσεις μέχρι 3 χιλιόμετρα προστατεύοντας έτσι τις μονάδες εδάφους αλλά και τα AA συστήματα Spyder που θα είναι εκτεθειμένα σε τέτοιες απειλές λόγο εγγύτητας με τα μικρασιατικά παράλια.

Επίσης η Rafael έχει προτείνει και το Iron bean σε 2^ο χρόνο, ένα σύστημα πολύ πιο ικανό όσο αφορά τις αποστάσεις αναχαίτησης αλλά και δυνατότητες CRAM για αναχαίτηση εχθρικών βλημάτων πυροβολικού προς τα νησιά. Η συγκεκριμένη πρόταση εξετάζεται. Τέλος να αναφέρουμε ότι και η ΕΑΒ αναπτύσσει το δικό της σύστημα κατευθυνόμενης ενέργειας, τεχνολογίας μικροκυμάτων, στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού προγράμματος e-cuas το οποίο υπολογίζεται να είναι έτοιμο περίπου τέλος του 2027. Σχετικές δοκιμές έχουν γίνει με επιτυχία.

Συστήματα hard kill

Φυσικά εκτός από τα συστήματα Soft kill που μπορεί να αποτύχουν να κάνουν παρεμβολή και τα συστήματα laser εφόσον τελικά επιλεγούν θα πρέπει να υπάρχει και η δυνατότητα κατάρριψης των ΜΕΑ με φυσική αναχαίτηση και φυσικά όχι με χρήση κατευθυνόμενου βλήματος. Εδώ η βασική πρόταση έρχεται από την IAI η οποία έχει προτείνει στο πακέτο του Barak MX το σύστημα CUAS 3D capture. Πρόκειται για ένα κινητό σύστημα σε όχημα 4×4 το οποίο φέρει RWS με πυροβόλο 30×113, 3d radar και σύστημα εντοπισμού συχνοτήτων. Μπορεί να εντοπίσει αυτόνομα μη επανδρωμένες απειλές ή να ανταλλάξει δεδομένα με το Barak MX. Εξουδετερώνει drones και περιπλανώμενα πυρομαχικά με ABM πυρομαχικά σε αποστάσεις μέχρι 1,5 χιλιόμετρο.

Επίσης στην ίδια φιλοσοφία είναι και η πρόταση της EODH η οποία προτείνει το σύστημα Slinger της EOS ώς λύση hard kill. Το Slinger είναι στην ουσία το RWS R400 της EOS με πυροβόλο 30×113 και πυρομαχικά ABM. Το συγκεκριμένο σύστημα προτείνεται και για ενσωμάτωση στο Κένταυρος (και αργότερα στο Υπερίων) καθώς η ΕΑΒ αναζητά λύσεις Hard kill προκειμένου να προσφέρει ένα ολοκληρωμένο πακέτο antidrone προστασίας. Εδώ να πούμε ότι το R400 εφόσον επιλεγεί από τις ΕΔ ή την ΕΑΒ θα μπορεί να κατασκευάζεται στο νέο εργοστάσιο της EODH Dynamics προσφέροντας έτσι στο όλο πακέτο μεγάλο ποσοστό εγχώριας προστιθέμενης αξίας.

Τέλος να πούμε ότι σαν άλλη μία Hard kill λύση, η EODH με την EOS προτείνουν και το interceptor MR το οποίο και αυτό μπορεί να ενσωματωθεί στον Κένταυρο. Το σύστημα αποτελείται από Interceptor drones τα οποία βρίσκονται μέσα κυτία εκτόξευσης και εξαπολύονται μόλις πάρουν εντολή από το C2 του συστήματος. Τα Interceptor drones έχουν εμβέλεια 5 χιλιόμετρα και μέγιστο ύψος εμπλοκής τα 2 χιλιόμετρα. Η ενσωμάτωση τόσο του Slinger όσο και του interceptor MR στον Κένταυρο θα έφτιαχνε ένα πολύ ολοκληρωμένο CUAS σύστημα με πολλαπλούς τρόπους εντοπισμού και αναχαίτησης ασύμμετρων απειλών που δύσκολα θα μπορούσε να νικηθεί.

Εν κατακλείδι πιστεύουμε ότι λόγο των συνεχόμενα εξελισσόμενων απειλών αλλά και τους μεγάλους αριθμούς σε μη επανδρωμένα κάθε κατηγορίας που διαθέτει ο αντίπαλος η Ασπίδα του Αχιλλέα πρέπει να διαθέτει όλα τα παραπάνω που προτείνονται από τις εταιρείες και μάλιστα σε ικανούς αριθμούς ώστε να καλύψουν σημαντικό μέρος του πεδίου αντιπαράθεσης. Σε διαφορετική περίπτωση όχι απλά δε θα αποτελεί έναν ουσιαστικό θόλο προστασίας αλλά θα μπορεί να πέσει και η ίδια θύμα αυτών των απειλών όπως άλλωστε έχουμε δει και στην Ουκρανία συστήματα αεράμυνας και radar να καταστρέφονται από kamikaze drones.

Το άρθρο Ελληνική Αεράμυνα: Τα νέα συστήματα για την αντιμετώπιση επιθέσεων κορεσμού από Μη Επανδρωμένα Αεροσκάφη και περιπλανώμενα πυρομαχικά δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Εξοπλιστικά προγράμματα ύψους 5 δις ευρώ αναμένεται να εγκρίνει αύριο η επιτροπή εξοπλιστικών συμβάσεων και προγραμμάτων της Βουλής των Ελλήνων. Στη κορυφή των προγραμμάτων βρίσκεται ο θόλος που περιλαμβάνει τα νέας γενιάς αντιαεροπορικά συστήματα των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων από το Ισραήλ ύψους 3 δις ευρώ. Πρόκειται για τα αντιαεροπορικά συστήματα με στόχο την άμεση αντικατάσταση των παρωχημένων ρωσικής προέλευσης αντιαεροπορικών βραχέως, μέσου και μεγάλου βεληνεκούς. Τα Γενικά Επιτελεία έχουν προκρίνει τη προμήθεια των ισραηλινής προέλευσης οπλικών συστημάτων SpyderAIO, Barak MX και David’s Sling καθώς και του ραντάρ ELM-2084.

Πυρετώδεις είναι οι διαβουλεύσεις σε ανώτατο επιτελικό επίπεδο μεταξύ Αθήνας και Τελ Αβίβ με αντικείμενο τη προοπτική απόκτησης νέων αντιαεροπορικών συστημάτων για τον Στρατό Ξηράς και τη Πολεμική Αεροπορία. Ειδικότερα, σε επίπεδο Γενικού Επιτελείου Στρατού αξιολογούνται δυνητικές επιλογές ισραηλινής προέλευσης αντιαεροπορικών συστημάτων βραχέως και μέσου βεληνεκούς για την αντικατάσταση των ρωσικής προέλευσης αντιαεροπορικών του Στρατού Ξηράς καθώς και των αμερικανικής προέλευσης παρωχημένων αντιαεροπορικών συστημάτων HAWK. Στο επίκεντρο της αξιολόγησης έχουν βρεθεί τα αντιαεροπορικά συστήματα Barak και Spyder. Στόχος του Γενικού Επιτελείου Στρατού είναι η ολική ανανέωση των αντιαεροπορικών συστημάτων του Αντιαεροπορικού Πυροβολικού που υπηρετούν στις Περιοχής Ευθύνης του Δ Σώματος Στρατού και της ΑΣΔΕΝ. Στη κατεύθυνση αυτή προκρίνεται (με τα παρόντα δεδομένα) η προμήθεια ισραηλινής προέλευσης αντιαεροπορικών συστημάτων με προϋπολογισμό ύψους 3 δισεκατομμυρίων ευρώ. Προκειμένου να υπάρχει μια τάξης μεγέθους κόστους, το παράδειγμα των Ενόπλων Δυνάμεων της Σλοβακίας, είναι χαρακτηριστικό. Η Σλοβακία ανακοίνωσε την πρόθεση της να αποκτήσει έξι πυροβολαρχίες αντιαεροπορικών συστημάτων Barak MX από το Ισραήλ. Το δυνητικό κόστος της συμφωνίας είναι της τάξεως των € 554 εκατομμυρίων και η σχετική διακρατική συμφωνία με το Ισραήλ.

Το David’s Sling

Το David’s Sling είναι ένα νέας γενιάς ανταεροπορικό, αντιπυραυλικό σύστημα μέσης-μεγάλης εμβέλειας, που αναπτύχθηκε στο Ισραήλ από την Rafael με τη βοήθεια της αμερικάνικης Raytheon για να καλύψει το κενό αντιπυραυλικής άμυνας μεταξύ του μικρής-μέσης εμβέλειας Iron Dome και του εξωατμοσφαιρικής αναχαίτισης Arrow 3. Σε ισραηλινή υπηρεσία αναμένεται να αντικαταστήσει το σύνολο των αντιαεροπορικών συστημάτων αμερικανικής προέλευσης και κατασκευής MIM-23 I-Hawk και MIM-104 Patriot. To σύστημα είναι σχεδιασμένο να αναχαιτίζει και να καταστρέφει μια ποικιλία εναέριων απειλών, συμπεριλαμβανομένων τακτικών βαλλιστικών πυραύλων, πυραύλων κρουζ και ρουκετών μεγάλου διαμετρήματος σε βεληνεκή από 40 έως 300 χλμ. Ήδη το σύστημα παραγγέλθηκε από τη Φινλανδία, μία πυροβολαρχία που αποτελείται από ένα ραντάρ πολλαπλών λειτουργιών, τέσσερις εκτοξευτές πυραύλων και ένα κέντρο ελέγχου της πυροβολαρχίας με συνολικό κόστος παραγγελίας στα 317 εκατ. ευρώ. Όπως φαίνεται έχει υπάρξει μεγάλο ελληνικό ενδιαφέρον για πιθανή απόκτησή του μαζί με άλλα ισραηλινά ΑΑ συστήματα προς αντικατάσταση παλαιότερων συστημάτων σε ελληνική υπηρεσία σε μια όπως φαίνεται ολιστική προσέγγιση αντικατάστασης συστημάτων της ελληνικής αντιαεροπορικής ομπρέλας.

Η ανάπτυξη του David Sling ξεκίνησε το 2006 και οι πρώτες επιτυχημένες δοκιμές του συστήματος έγιναν το 2012 και ολοκληρώθηκαν το 2014 με τις τελικές δοκιμές αποδοχής από τις ισραηλινές δυνάμεις (IDF). Το σύστημα μπήκε τελικά σε υπηρεσία το 2017. Κάθε πυροβολαρχία όπως προαναφέραμε αποτελείται από τρία βασικά συστατικά. Το ραντάρ πολλαπλών λειτουργιών E/LM-2048 MMR της ELTA, τους εκτοξευτές (TEL, Transporter Erector Launcher) και το κέντρο διοίκησης και ελέγχου της πυροβολαρχίας. Όλα τα συστατικά του συστήματος είναι ρυμουλκούμενα τα οποία μεταφέρονται από κεφαλές ή στρατιωτικά φορτηγά βαρέως τύπου.

Το ραντάρ της πυροβολαρχίας είναι το EL/M-2084 MMR της ELTA. Το συγκεκριμένο ραντάρ ανήκει σε μια ομάδα ραντάρ 4D AESA και αποτελείται από μία επίπεδη στοιχειοκεραία με πομποδέκτες Νιτριδίου του Γάλιου πολλαπλών λειτουργιών στις μπάντες S/C. Οι κύριες αποστολές του ραντάρ είναι, Επιτήρηση Αέρος, Αντιαεροπορική Άμυνα – Ραντάρ ελέγχου πυρός, Έγκαιρης προειδοποίησης και Ραντάρ αντιπυροβολικού και C-RAM. Το MMR ανιχνεύει υψηλά και χαμηλά ιπτάμενους στόχους, παρακολουθεί, ταξινομεί και δημιουργεί μια εικόνα κατάστασης αέρα σε πραγματικό χρόνο όλων των εναέριων στόχων όπως πλατφόρμες χαμηλής διατομής ραντάρ, UAV, τακτικά εναέρια όπλα, πυρομαχικά περιπλάνησης, τακτικούς βαλλιστικούς πυραύλους, βλήματα πλεύσης και βλήματα πυροβολικού καμπύλης τροχιάς. Το ραντάρ διατείθεται σε δύο διαμορφώσεις περιστρεφόμενο και στατικό. Το πρώτο έχει κάλυψη 360 μοιρών, μέγιστη εμβέλεια 475χλμ και κάλυψη καθ’ ύψος -7 έως 70 μοίρες και έρευνα σε ύψος τα 30 χλμ. Το δεύτερο κάλυψη (+/-) 65 μοίρες στο οριζόντιο και κάλυψη καθ’ ύψος -7 έως 90 μοίρες μέγιστη εμβέλεια 650χλμ και σε ύψος τα 30 χλμ. Οι δυνατότητες του συστήματος είναι προσβολή εναέριας απειλής σε εμβέλεια στα 1-80χλμ και υψόμετρο 20μ – 12χλμ.

Η μονάδα εκτοξευτή του πυραυλικού συστήματος αεράμυνας David’s Sling αποτελείται από έναν εκτοξευτή Transporter Erector Launcher (TEL) τοποθετημένο σε ένα ρυμουλκούμενο δύο αξόνων. Το TEL είναι εξοπλισμένο με πολλαπλά κάνιστρα πυραύλων και συνήθως φέρουν 6 έως 12 πυραύλους αναχαίτισης Stunner. Κάθε βλήμα αποθηκεύεται και εκτοξεύεται κατακόρυφα από το ατομικό του κάνιστρο, μειώνοντας τον χρόνο προετοιμασίας που απαιτείται για την εκτόξευση και βελτιώνοντας τον χρόνο απόκρισης του συστήματος. Κάθε πυροβολαρχία μπορεί να υποστηρίξει έναν αριθμό εκτοξευτών. Σίγουρα μέχρι τέσσερις που είναι και το φινλανδικό σύστημα, επομένως υποστηρίζει σίγουρα μέχρι 48 βλήματα Stunner έτοιμα για εκτόξευση.

Ο εκτοξευτής και το βλήμα Stunner έχουν αναπτυχθεί με τη βοήθεια της αμερικανικής Raytheon. Η οποία προσφέρει το βλήμε με το όνομα Sky Ceptor, ως εναλλακτική σε πυροβολαρχίες PAC 3 μέσω της αναβάθμισης PAAC-4 (Patriot Advanced Affordable Capability-4). Το Stunner είναι ένα βλήμα τεχνολογίας hit to kill με εμβέλεια αναχαίτησης 40 έως 300 χιλιόμετρα. Το ιδιαίτερο χαρακτηρικτικό του βλήματος είναι η μύτη όπου στεγάζονται οι αισθητήρες πρόσκτησης του στόχου και η οποία δεν έχει τη συνήθη κωνική σχεδίαση αλλά είναι ασσυμετρική και προσομειάζει τη ράχη θαλάσσιου θηλαστικού (dolphin-shaped nose). Η μύτη φιλοξενεί τους δύο αισθητήρες για την τερματική καθοδήγηση, έναν συνδυαστικό αισθητήρα ηλεκτρο-οπτικής απεικόνισης και υπερύθρων (EO/IR), καθώς και έναν ανιχνευτή ραντάρ AESA για μέγιστη απόδοση παντός καιρού. Κατά τη φάση της ενδιάμεσης πορείας, ο πύραυλος λαμβάνει ενημερώσεις καθοδήγησης από το επίγειο ραντάρ του συστήματος μέσω μιας ενσωματωμένης σύνδεσης δεδομένων (Data Link). Το βλήμα έχει μήκος 4,6 μέτρα, εκπέτασμα 1,1 μέτρα και διάμετρο 35 εκατοστά. Το βάρος του είναι 400 κιλά και επιτυγχάνει μέγιστη ταχύτητα 7,5 μαχ. Διαθέτει κινητήρα δύο σταδίων για την επιτάχυνση του βλήματος και τη διατήρηση της ταχύτητας κατά τη ενδιάμεση φάση της πτήσης προς τον στόχο ενώ το τρίτο στάδιο ενεργοποιείται για την αύξηση της τελικής ταχύτητας και της κινητικής ενέργειας του βλήματος κατά την τελική φάση της αναχαίτισης. Τέλος πολύ σημαντική είναι η χαμηλή τιμή του βλήματος stunner η οποία κυμαίνεται στα 700,000-1,000,000 δολάρια. Δηλαδή 2-3 φορές πιο κάτω από την τιμή των αντίστοιχων αντιαεροπορικών βλημάτων των δυτικών συστημάτων, προσφέροντας ταυτόχρονα πολύ καλύτερες επιδόσεις ταχύτητας και εμβέλειας σε σύγκριση με αυτά.

Το Golden Almond Battle Management Center χρησιμεύει ως το κέντρο διοίκησης και ελέγχου του συστήματος David’s Sling και αναπτύχθηκε από την Elbit Systems. Αυτό το κινητό κέντρο Διοίκησης και Ελέγχου επεξεργάζεται τα δεδομένα αισθητήρων, διαχειρίζεται τις λειτουργίες του συστήματος και συντονίζεται με άλλα μέσα αεράμυνας, όπως τα συστήματα Iron Dome και Arrow. Τέλος, το σύστημα David’s Sling βασίζεται σε ασφαλείς συνδέσεις επικοινωνίας και δεδομένων για να εξασφαλίσει απρόσκοπτο συντονισμό μεταξύ των στοιχείων του, συμπεριλαμβανομένου του συστήματος ραντάρ, των πυραύλων αναχαίτισης και του κέντρου διοίκησης και ελέγχου. Αυτοί οι σύνδεσμοι δεδομένων επιτρέπουν στο σύστημα να λαμβάνει ενημερώσεις σε πραγματικό χρόνο και να ανταποκρίνεται αποτελεσματικά σε εξελισσόμενες απειλές.

Το SPYDER AiO (All In One), ο αντικαταστάτης των Ρωσικών Osa AK/ AKM & Tor M1 (Γράφει ο Αρχισυντάκτης του DefenceReview.gr, Ευθύμιος Λάζος)

Το SPYDER AiO (All In One) προτείνεται από τους Ισραηλινούς της Rafael για να αντικαταστήσει τα ρωσικής σχεδίασης και προέλευσης αυτοκινούμενα αντιαεροπορικά συστήματα μικρού βεληνεκούς, που κατά βάση καλύπτουν της μηχανοκίνητες μονάδες του Ελληνικού Στρατού (ΕΣ) και κύριες νήσους του ανατολικού Αιγαίου. Η απαίτηση αντικατάστασης των τελευταίων εδράζεται στο γεγονός ότι τα μεν παλαιότερα Osa-AKM είναι παρωχημένης τεχνολογίας και μικρής επιχειρησιακής αξίας, ενώ τα δε Tor-M1 θα αντιμετωπίσουν ζητήματα λειτουργικότητας στο κοντινό μέλλον λόγω της ρωσικής επίθεσης στην Ουκρανία και της διατάραξης των ελληνορωσικών σχέσεων. Στο πλαίσιο αυτό η έκδοση SPYDER AiO είναι η πιο ολοκληρωμένη και κοντινή έκδοση δυτικού αυτοκινούμενου αντιαεροπορικού συστήματος μικρού βεληνεκούς με τα αντίστοιχα ρωσικά που πρέπει να αντικατασταθούν.

Το αντιαεροπορικό σύστημα SPYDER AiO (Surface-to-air Python and Derby All-in-One) είναι το νεότερο μέλος της οικογένειας συστημάτων SPYDER, τα οποία έχει σχεδιάσει και αναπτύξει η ισραηλινή Rafael, για προστασία σε αποστάσεις από τα 20 έως τα 80 χιλιόμετρα. Πριν επικεντρώσουμε στο SPYDER AiO αξίζει να αναφερθούμε περιληπτικά στην οικογένεια των συστημάτων SPYDER. Πρόκειται για αυτοκινούμενα συστήματα, παράμετρος πολύ σημαντική για την ασφάλεια και την επιβίωση τους στο σύγχρονο πεδίο μάχης και μπορούν να αντιμετωπίσουν πληθώρα απειλών, όπως μαχητικά αεροσκάφη, επιθετικά και μεταφορικά ελικόπτερα, UAV, πυραύλους τεχνολογίας Cruise και άλλα όπλα μακρού πλήγματος.

Το SPYDER είναι ένα ώριμο τεχνολογικά σύστημα, έχει επιλεγεί από αρκετές χώρες και έχει χρησιμοποιηθεί επιχειρησιακά σε πολεμικές συγκρούσεις. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί τόσο για την προστασία στατικών, υψηλής αξίας, υποδομών ή να συνοδεύσει και να προστατεύσει δυνάμεις ελιγμούς (μηχανοκίνητες και τεθωρακισμένες). Το SPYDER ενσωματώνει υψηλό βαθμό αυτοματισμών με αποτέλεσμα το πλήρωμα να έχει μικρό φόρτο εργασίας και το σύστημα να αντιδρά και να εκτελεί βολή σε μικρό χρόνο. Όπως αναφέρει το όνομα του, το SPYDER μπορεί να χρησιμοποιήσει δύο (2) διαφορετικούς πυραύλους, τους Python και τους I-Derby, δηλαδή μπορεί να συνδυάσει πυραύλους με διαφορετικούς ερευνητές (υπέρυθρο και ραδιοσυχνοτήτων). To SPYDER προσφέρεται σε τέσσερις (4) εκδόσεις: SR (Short Range), MR (Medium Range), LR (Long Range) και ER (Extended Range).

Οι εκδόσεις SPYDER-SR και SPYDER-ER μπορούν να ενσωματώσουν πυραύλους Python-5, με ερευνητές υπέρυθρων και CCD, I-Derby, με ερευνητή ενεργού ραντάρ, και I-Derby ER, με κινητήρα δύο (2) σταδίων για αυξημένο βεληνεκές. Οι εκδόσεις SPYDER-MR και SPYDER-LR χρησιμοποιούν τους ίδιους πυραύλους, αλλά στην έκδοση αυξημένου βεληνεκούς. Να σημειωθεί ότι οι πύραυλοι αυτοί μπορούν να χρησιμοποιηθούν και σε ρόλο αέρος-αέρος, χωρίς να χρειάζονται τροποποίηση. Οι εκτοξευτές των SPYDER-SR και SPYDER-ER μπορούν να κινηθούν σε όλο το τόξο των 360ο και εκτελούν βολές με κλίση, ενώ οι εκτοξευτές των SPYDER-MR και SPYDER-LR δεν περιστρέφονται και εκτελούν βολές σε σχεδόν κάθετη θέση.

Τα συστήματα έχουν την ικανότητα εγκλωβισμού στόχου πριν (LOBL : Lock-On Before Launch) και μετά την εκτόξευση (LOAL : Lock-On After Launch). Το SPYDER μπορεί να εκτελέσει βολές ημέρα και νύχτα και κάτω από οποιεσδήποτε καιρικές συνθήκες, ενώ μπορεί να μεταφερθεί από αεροσκάφος επιπέδου C-130 Hercules. Επίσης, ενσωματώνει και προηγμένο σύστημα ηλεκτρονικών αντί-αντιμέτρων (ECCM : Electronic Counter-Counter Measures). Τέλος, ενσωματώνει ηλεκτροπτικό αισθητήρα και σύστημα ζεύξης δεδομένων. Μια τυπική πυροβολαρχία SPYDER αποτελείται από ένα (1) κέντρο διοίκησης και ελέγχου (αυτοκινούμενο, επί τροχοφόρου οχήματος), ένα (1) ραντάρ, επίσης επί τροχοφόρου οχήματος (στις εκδόσεις SPYDER-SR και SPYDER-ER το ραντάρ είναι ενσωματωμένο στο όχημα διοίκησης και ελέγχου), 3-6 εκτοξευτές, έκαστος με ενσωματωμένο ηλεκτροπτικό σύστημα Toplite και αριθμό οχημάτων υποστήριξης.

Το SPYDER AiO αναπτύχθηκε ως απάντηση στην επιχειρησιακή ανάγκη για ένα ευέλικτο και αυτόνομο και αυτοκινούμενο σύστημα αντιαεροπορικής άμυνας, ικανό να κινείται σε δύσκολα εδάφη και να έχει μικρό χρόνο αντίδρασης, όπως απαιτεί η κίνηση δυνάμεων ελιγμού. Στη διαμόρφωση AiO το SPYDER ενσωματώνει το ελάχιστο δυνατό υλικοτεχνικό αποτύπωμα, καθώς ένα μόνο όχημα (8 x 8) ενσωματώνει όλο τον απαιτούμενο εξοπλισμό. Όπως και οι άλλες εκδόσεις του SPYDER έτσι και το AiO μπορεί να αντιμετωπίσει απειλές, όπως μαχητικά αεροσκάφη, επιθετικά και μεταφορικά ελικόπτερα, UAV, πυραύλους τεχνολογίας Cruise και άλλα όπλα μακρού πλήγματος. Εξίσου σημαντικό είναι ότι το SPYDER AiO χρησιμοποιεί τα ίδια συστήματα HMI (Human-Machine Interface), τους πυραύλους και τα ηλεκτρονικά συστήματα με τις άλλες εκδόσεις των SPYDER. Ωστόσο, το SPYDER AiO, εκτός του εξοπλισμού καμπίνας, μπορεί να χωρέσει σε κοινό εμπορευματοκιβώτιο, κάτι που καθιστά την μεταφορά του πολύ εύκολή, από αέρα, θάλασσα και ξηρά. Το SPYDER AiO χαρακτηρίζεται από τους ταχύτατους χρόνος απόκρισης, ενώ μπορεί να λειτουργεί σε κατάσταση «Έρευνας κατά την Κίνηση» («Search-on-the-Move») και «Βολής σε Στάση» («Fire-on-Halt»). Να σημειωθεί ότι το ραντάρ του συστήματος, όταν είναι τοποθετημένο πάνω από την καμπίνα του οχήματος, μπορεί να λειτουργεί ενώ το όχημα κινείται. Μόλις εντοπιστεί απειλή ή δοθεί σχετική διαταγή, το όχημα σταματά, σταθεροποιείται, το ραντάρ αναπτύσσεται στο ανώτατο δυνατό ύψος και ο εκτοξευτής αναπτύσσεται σε σχεδόν κάθετη θέση.

Η διαδικασία αυτή απαιτεί μέγιστο χρόνο τριών (3) λεπτών, ενώ μετά τη βολή το όχημα απομακρύνεται από τη θέση του σε χρόνο μικρότερο των τριών (3) λεπτών. Ο έλεγχος και η λειτουργία του SPYDER AiO πραγματοποιείται από δύο (2) σταθμούς εργασίας εντός της καμπίνας. Το ραντάρ του συστήματος καλύπτει όλο το τόξο των 360ο και επιπλέον παρέχει και λειτουργίες ελέγχου πυρός. Εκτός του ραντάρ το σύστημα ενσωματώνει αισθητήρα επιτήρησης ημέρας και νύχτας, καθώς και ηλεκτροπτικό σύστημα πρόσκτησης στόχου. Κάθε όχημα ενσωματώνει οκτώ (8) πυραύλους I-Derby SR, μέγιστου βεληνεκούς 20 χιλιομέτρων και μέγιστου ύψους εμπλοκής εννέα (9) χιλιομέτρων, I-Derby ER, μέγιστου βεληνεκούς 40 χιλιομέτρων και μέγιστου ύψους εμπλοκής 12 χιλιομέτρων, ή Python-5 SR, μέγιστου βεληνεκούς 15 χιλιομέτρων και μέγιστου ύψους εμπλοκής έξι (6) χιλιομέτρων, ή συνδυασμό αυτών. Το SPYDER AiO μπορεί να εμπλέξει έως και τέσσερις (4) στόχους ταυτόχρονα, ενώ το βάρος μάχης του είναι μικρότερο των 30 τόνων. Όπως είπαμε, το SPYDER έχει επιλεγεί από αρκετές χώρες και έχει χρησιμοποιηθεί επιχειρησιακά σε πολεμικές συγκρούσεις.

Συγκεκριμένα, έχει επιλεγεί από το Αζερμπαϊτζάν, την Τσεχία, την Αιθιοπία, την Ινδία, το Περού, τις Φιλιππίνες, την Σιγκαπούρη, το Βιετνάμ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ) και το Μαρόκο, ενώ ανεπιβεβαίωτες πληροφορίες αναφέρουν και τη Γεωργία ως χρήστη του συστήματος και μάλιστα οι πληροφορίες αυτές αναφέρουν ότι το χρησιμοποίησε στον πόλεμο του 2008 με τη Ρωσία. Τέλος, η Ινδία έχει ανακοινώσει τη χρήση του SPYDER, τον Φεβρουάριο του 2019, στη διάρκεια της κρίσης με το Πακιστάν. Αξίζει να σημειωθεί πως το SPYDER AiO μπορεί να συνδυαστεί και με επιπλέον ραντάρ σε επίπεδο Μοίρας Αντιαεροπορικού Πυροβολικού. Το ELM-2084 MMR είναι αυτοκινούμενο ραντάρ, τεχνολογίας AESA, με δυνατότητα επιτήρησης και έρευνας αέρος, δυνατότητα εντοπισμού πυρών πυροβολικού και ελέγχου πυρών αντιαεροπορικών και αντιπυραυλικών συστημάτων. Το μέγιστο βεληνεκές, για αποστολές επιτήρησης και έρευνας αέρος είναι 470 χιλιόμετρα, ενώ σε αποστολές εντοπισμού πυρών πυροβολικών το μέγιστο βεληνεκές είναι της τάξεως των 100 χιλιομέτρων. Ομοίως, στην πρώτη περίπτωση μπορεί να εντοπίσει 1.100 στόχους, ενώ στη δεύτερη 200 στόχους το λεπτό.

Barak MX

O ισραηλινής προέλευσης Barak είναι ένας πύραυλος εδάφους-αέρος μεγάλου βεληνεκούς (SAM), που αναπτύχθηκε από κοινού από την εταιρεία IAI και τον Ινδικό Οργανισμό Αμυντικής Έρευνας και Ανάπτυξης (DRDO). Ο πύραυλος έχει σχεδιαστεί για να καταστρέφει εναέριες απειλές, συμπεριλαμβανομένων αεροσκαφών, ελικοπτέρων, πυραύλων κατά πλοίων και UAV καθώς και βαλλιστικών πυραύλων και πυραύλων κρουζ. Υπάρχουν τόσο θαλάσσιες όσο και χερσαίες εκδόσεις του συστήματος. Ο πύραυλος Barak 8 έχει μήκος περίπου 4,5 μέτρα, διάμετρο 0,225 μέτρα στο σώμα του πύραυλου και 0,54 μέτρα στο ενισχυτικό στάδιο, άνοιγμα φτερών 0,94 μέτρα και βάρος 275 κιλά συμπεριλαμβανομένης μιας κεφαλής 60 κιλών που εκρήγνυται σε κοντινή απόσταση. Ο πύραυλος έχει μέγιστη ταχύτητα 3 Mach με μέγιστη επιχειρησιακή εμβέλεια 70 χλμ και μπορεί να κάνει ελιγμούς 50g.

Επίσης, η IAI έχει επίσης αναπτύξει νέα βλήματ στην οικογένεια Barak, συμπεριλαμβανομένων των εκδόσεων SRAD με εμβέλεια 15 χλμ, τον MRAD, με κινητήρα πυραύλων μονού παλμού για εμβέλεια 35 χλμ, τον LRAD με κινητήρα πυραύλων διπλού παλμού για εμβέλεια 70 χλμ, τον ER με κινητήρα πυραύλων διπλού παλμού και πρόσθετος ενισχυτής για εμβέλεια 150 χλμ και βελτιωμένες δυνατότητες TBM και το Barak MX που διευρύνει το Barak σε ένα πολυεπίπεδο σύστημα αεράμυνας που χρησιμοποιεί ενοποιημένους έξυπνους εκτοξευτές που φέρουν βλήματα αναχαίτισης μικρής, μεσαίας και εκτεταμένης εμβέλειας.

Η μονάδα εκτοξευτή του πυραυλικού συστήματος αεράμυνας BARAK ΜΧ είναι τοποθετημένη σε σασί στρατιωτικού φορτηγού αυξημένης ευκινησίας. Οι πύραυλοι Barak εκτοξεύονται κάθετα από το TEL (Transporter Erector Launcher) και παρέχουν κάλυψη 360 μοιρών. Η μονάδα εκτόξευσης αποτελείται από οκτώ πύραλους έτοιμους για βολή. Και οι οκτώ πύραυλοι μπορούν να εκτοξευθούν σε λιγότερο από 20 δευτερόλεπτα. Επίσης, ο κάθε εκτοξευτής έχει τη δυνατότητα να φέρει οποιονδήποτε συνδυασμό πυραύλων BARAK επεκτείνοντας τη διαθεσιμότητα και τον πλουραλισμό λύσεων για τον διοικητή της μονάδας. Μια πυροβολαρχία Barak αποτελείται από ένα σύστημα διοίκησης και ελέγχου, ραντάρ παρακολούθησης, πυραύλων και κινητών εκτοξευτών. Όταν συνδυάζεται με ένα σύγχρονο σύστημα αεράμυνας και ραντάρ παρακολούθησης πολλαπλών λειτουργιών και καθοδήγησης, το Barak ΜΧ επιτρέπει τη δυνατότητα ταυτόχρονης εμπλοκής πολλαπλών στόχων κατά τη διάρκεια επιθέσεων κορεσμού.

Εκσυγχρονισμός PATRIOT της Πολεμικής Αεροπορίας

Δεδομένου πως η ΠΑ διαθέτει το αντιαεροπορικό σύστημα Patriot και σκοπεύει να το εκσυγχρονίσει, ως δυνητική επιλογή προβάλει και η απόκτηση Patriot νέας γενιάς (PAC-3+). Ειδικότερα, η τελευταία έκδοση του συστήματος είναι η MIM-104 PAC-3+ η οποία σε σχέση με την προηγούμενη έκδοση προσφέρει αναβαθμισμένο ραντάρ, σταθμούς ελέγχου εμπλοκών (ECS: Engagement Control Station), κέντρα πληροφοριών και συντονισμού (ICC : Information and Coordination Center) και αποτελείται από 6 έως 8 εκτοξευτές ανά συστοιχία/ πυροβολαρχία. 

Ραντάρ

Το υπάρχον ραντάρ είναι το AN/MPQ-65 τεχνολογίας PESA το οποίο είναι μια επίπεδη στοιχειοκεραία που φέρεται επί ρυμουλκούμενου κλωβού. Το ραντάρ έχει τομέα κάλυψης 120 μοιρών στο αζιμούθιο και μέγιστη εμβέλεια τα 170 χιλιόμετρα. Επομένως η κάθε πυροβολαρχία μπορεί να καλύψει συγκεκριμένο τομέα και είναι ευάλωτη σε απειλές που είναι εκτός του τομέα καλυψης του ραντάρ. Το συγκεκριμένο μειονέκτημα ήρθε να καλύψει η Raytheon με το ραντάρ νέας γενιάς LTAMDS (Lower Tier Air and Missile Defense Sensor), το οποίο σχεδιάστηκε για να μπορεί να εντοπίζει drones, πυραύλους κρουζ και προηγμένες απειλές, όπως οι υπερηχητικοί πύραυλοι. Το ραντάρ νέας γενιάς είναι 3D ραντάρ AESA τεχνολογίας Νιτριδίου του Γαλίου (GaN) και προσφέρει κάλυψη 360 μοιρών. Η εμβέλεια αποκάλυψης σύμφωνα με δημοσιευμένα στοιχεία υπερβαίνει τα 100 χιλιόμετρα. Η σχεδίαση έχει μια μεγάλη κύρια κεραία (πάνελ) που πλαισιώνεται από δύο μικρότερες κεραίες – πάνελ, με την κύρια κεραία να εστιάζει σε απειλές μεγάλου υψομέτρου και τα πλαϊνά πάνελ, τα οποία έχουν το μισό μέγεθος με διπλάσια ισχύ από το προηγούμενο σετ ραντάρ, ικανά να ανιχνεύουν πιο αργές απειλές από σημαντική απόσταση.

Σταθμός Ελέγχου Εμπλοκής AN/MSQ-104 (ECS)

Προβλέπεται η αντικατάσταση των υπάρχοντων οθονών από νέα οθόνη απεικόνισης δεδομένων WMI (Warfighter Machine Interface), η οποία χρησιμοποιεί έγχρωμες τρισδιάστατες (3D) ενδείξεις με αποτέλεσμα να σημειώνεται κατακόρυφη αύξηση της αντίληψης της τακτικής κατάστασης. Με τις παλαιές οθόνες ο χειριστής θα πρέπει να επιλέξει μεταξύ δεκάδεων κατηγοριών (Tab) για να βρει την πληροφορία που θέλει, να την φέρει στη μνήμη του και στη συνέχεια να ψάχνει να βρει μια άλλη πληροφορία. Για παράδειγμα, σήμερα ένας χειριστής, για να προσδιορίσει εάν ένα αεροσκάφος πετά στο σωστό ύψος και μέσα σ’ ένα αεροδιάδρομο ασφαλείας, θα πρέπει να αναζητήσει τη συγκεκριμένη κατηγορία και να περιηγηθεί στα δεδομένα που έχουν αποθηκευτεί στη συγκεκριμένη κατηγορία μέχρι να βρει την πληροφορία που θέλει. Η διαδικασία αυτή, για έναν έμπειρο χειριστή, απαιτεί χρόνο της τάξεως των 35-40 δευτερολέπτων. Με τις οθόνες WMI ο χειριστής δεν έχει παρά να μεγεθύνει, δια δακτύλου, σαν σε οθόνη αφής, το ίχνος του αεροσκάφους για να δει, σε τρισδιάστατη απεικόνιση, και από οποιαδήποτε γωνία θέλει, εάν το αεροσκάφος πετά εντός ή εκτός του αεροδιαδρόμου ασφαλείας ή που ακριβώς πετά. Η διαδικασία αυτή απαιτεί μόλις 1-2 δευτερόλεπτα.

Μονάδα Βολής Μ903

Η τελευταία έκδοση Μ903 μπορεί να βάλει όλους τους τύπους των πυραύλων που είναι σήμερα σε υπηρεσία όπως ο MIM-104D/E PAC-2 GEM/T, MIM-104F PAC-3 MSE και MIM-104F PAC-3 CRI, σε διάφορετικούς  φόρτους. Έτσι μπορεί να φέρει είτε τέσσερις MIM-104D/E PAC-2 GEM/, είτε 12 104F PAC-3 MSE είτε 16 MIM-104F PAC-3 CRI είτε 14 πυραύλους συνδυασμό MIM-104F PAC-3 MSE και CRI.

Πύραυλοι PAC-3

Η κατασκευάστρια εταιρία σήμερα προσφέρει τους πυραύλους MIM-104E PAC-2 GEM/T, MIM-104F PAC-3 MSE και MIM-104F PAC-3 CRI, τα επιχειρησιακά χαρακτηριστικά των οποίων είναι: MIM-104E PAC-2 GEM/T εμβέλεια 160 χιλιόμετρα, MIM-104F PAC-3 MSE εμβέλεια κατά αεροσκαφών 100 χιλιόμετρα και κατά βαλλιστικών πυραύλων 35 χιλιόμετρα και MIM-104F PAC-3 CRI κατά αεροσκαφών 70 χιλιόμετρα και κατά βαλλιστικών πυραύλων 20 χιλιόμετρα. Και στο μέλλον τον SkyCeptor / Patriot Advanced Affordable Capability-4 (PAAC-4).

Είναι δεδομένο λοιπόν ότι σε πρώτη φάση θα πρέπει να αναβαθμιστούν οι υπάρχοντες ΜΙΜ-104D PAC-2 GEM σε GEM/T (Tactical) που σημαίνει αναβαθμισμένες ικανότητες κατά τακτικών βαλλιστικων πυραύλων καθώς και να αγοραστούν φόρτοι MIM-104F PAC-3 MSE ή/και MIM-104F PAC-3 CRI για τους αναβαθμισμένους εκτοξευτές Μ903. Ενδιαφέρον συγκεντρώνει και η προοπτική προσθήκης των πυραύλων SkyCeptor (αναφέρονται ευρέως ως Stunner) στους Patriot. To SkyCeptor ή Stunner είναι ένα νέας γενιάς αντιπυραυλικό σύστημα, το οποίο όπως αναφέρει η Rafael μπορεί να διασυνδεθεί εύκολα και γρήγορα με το αντιαεροπορικό σύστημα Patriot ή άλλα αντιαεροπορικά συστήματα. Ο πύραυλος SkyCeptor είναι έκδοση του πυραύλου Stunner και μπορεί να αναχαιτίσει απειλές στο μικρό και μέσο βεληνεκές. Ο SkyCeptor αναπτύχθηκε σε συνεργασία με την ισραηλινή Rafael ως εναλλακτικό βλήμα του Patriot και του David Sting. Να σημειωθεί πως το μέγιστο βεληνεκές για τους νέας γενιάς πυραύλους Stunner διαφέρει από πολλές πηγές της διεθνούς αμυντικής βιβλιογραφίας και δεν δύναται να αναφερθεί με ακρίβεια.

Προκειμένου να υπάρχει μια τάξη μεγέθους αναφέρεται πως το 2020 το Αμερικανικό Υπουργείο Εξωτερικών ανακοίνωσε ότι ενέκρινε την πώληση στην Ελβετία, μέσω FMS (Foreign Military Sale), πέντε αντιαεροπορικών πυροβολαρχιών Patriot της έκδοσης PAC-3+ έναντι $ 2,2 δισεκατομμυρίων. Η έγκριση αφορά στην πώληση πέντε ραντάρ AN/MPQ-65, πέντε σταθμούς ελέγχου εμπλοκών AN/MSQ-132 ECS (Engagement Control Stations), 17 τετραπλών εκτοξευτών M-903, 70 βλημάτων MIM-104E GEM-T (Guidance Enhanced Missile Tactical), επτά κεραίες, πέντε σταθμούς παραγωγής ενέργειας EPP III (Electrical Power Plant III) και έξι συστήματα MIDS-LVT (Multifunctional Information Distribution System Low Volume Terminal). Επίσης περιλαμβάνει υλικά και υπηρεσίες υποστήριξης και εκπαίδευσης.

Το άρθρο Ισραηλινά Αντιαεροπορικά Συστήματα για τις Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις: Μια συνολική ανασκόπηση των νέων οπλικών συστημάτων της Ελληνικής Αεράμυνας δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Η απόκτηση νέας γενιάς αντιαεροπορικών συστημάτων συγκαταλέγεται στις άμεσες εξοπλιστικές ανάγκες για το 2026 σύμφωνα με τον εξοπλιστικό σχεδιασμό του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας (ΓΕΕΘΑ). Ήδη οι διαπραγματεύσεις με τους Ισραηλινούς βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο και στόχος της πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας είναι να υπογραφούν οι πρώτες συμβάσεις μέσα στο 2026. Σύμφωνα με πληροφορίες, προωθείται η απόκτηση αντιαεροπορικών συστημάτων βραχέως, μέσου και μεγάλου βεληνεκούς προκειμένου να αντικατασταθούν παρωχημένα οπλικά συστημάτων όπως τα HAWK καθώς και τα ρωσικής προέλευσης αντιαεροπορικά συστήματα.

Το κόστος της δημιουργίας του ελληνικού «θόλου» αναμένεται να ξεπεράσει τα 5 δισεκατομμύρια ευρώ ποσό στο οποίο συμπεριλαμβάνεται το σύνολο των νεοαποκτηθέντων αντιαεροπορικών συστημάτων βραχέως, μέσου και μεγάλου βεληνεκούς. Όπως υπογραμμίζουν ανώτατοι επιτελείς στον γράφοντα, το πρόγραμμα χωρίζεται σε δύο φάσεις εκ των οποίων η πρώτη σε άμεσο χρονικό διάστημα και η επόμενη σε μεσοπρόθεσμο χρονικό ορίζοντα. Την ονομασία «Hellenic Lightning Shield» φέρει ο Ισραηλινής προέλευσης αντιαεροπορικός «θόλος» τον οποίο πρόκειται να προμηθευτούν οι Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις. Καρδιά του νέου αντιαεροπορικού συστήματος αποτελεί το αντιαεροπορικό σύστημα BARAK MX ικανό να διασφαλίσει την αεράμυνα με εμβέλεια από 2 έως 150 χιλιόμετρα αναλόγως του πυραύλου.

Από πλευράς, Γενικού Επιτελείου Αεροπορίας εξετάζεται ως επιλογή το BARAK MX με τους ανάλογους πυραύλους μέγιστου βεληνεκούς των 150 χιλιομέτρων. Ως εξοπλιστική επιλογή προβάλει για τη Πολεμική Αεροπορία το BARAK MX και για την αντικατάσταση των αντιαεροπορικών ΒΕΛΟΣ (μετά το 2030) που έχουν ως βασική αποστολή την εγγύς αεράμυνα των Αεροπορικών Βάσεων της Πολεμικής Αεροπορίας. Εναλλακτικά για τη περίπτωση των αντιαεροπορικών S-300 PMU1 της Πολεμικής Αεροπορίας ως βασικές επιλογές προβάλουν και τα ισραηλινά αντιαεροπορικά David’s Sling (πρώτιστη επιλογή του ΓΕΑ) ή τα BARAK MX εξοπλισμένα με πυραύλους βεληνεκούς 150 χιλιομέτρων.

Σε επίπεδο Γενικού Επιτελείου Στρατού το BARAK MX της ΙΑΙ (διότι εξετάζεται ως άμεση ανταγωνιστική επιλογή και το SPYDER με πυραύλους μέσου βεληνεκούς) θα καλύψει τις πάγιες επιχειρησιακές απαιτήσεις αντιαεροπορικών συστημάτων μέσου βεληνεκούς με στόχο την αντικατάσταση των HAWK καθώς και των αντιαεροπορικών συστημάτων βραχέως βεληνεκούς OSA AK/ AKM και TOR M1 που υπηρετούν στην 182 Μοίρα Κατευθυνόμενων Βλημάτων. Στόχος του Γενικού Επιτελείου Στρατού και της Διεύθυνσης Πυροβολικού είναι τα αντιαεροπορικά συστήματα βραχέως βεληνεκούς να αντικατασταθούν από αντιαεροπορικά συστήματα μέσου βεληνεκούς προκειμένου να υπάρχει αντιαεροπορική κάλυψη και προστασία μεγαλύτερων περιοχών και εμπλοκή των στόχων σε διπλάσιες και τριπλάσιες αποστάσεις συγκριτικά με τα υφιστάμερα ρωσικής προέλευσης αντιαεροπορικά. Επιπροσθέτως, την απόκτηση BARAK MX που θα συγκροτούν πυροβολαρχίες εξετάζεται να συμπληρώσουν τα αντιαεροπορικά συστήματα βραχέως βεληνεκούς Spyder All In One τα οποία αποτελούν αυτοτελείς μονάδες πυρός.

Σημειώνεται, ότι το αντιαεροπορικό σύστημα Spyder All In One αποτελείται από το όχημα φορέας των πυραύλων καθώς και των λοιπών αισθητήρων εντοπισμού των απειλών. Η απόκτηση των αντιαεροπορικών BARAK MX έχει προϋπολογισμό της τάξης των 2 με 2.5 δις ευρώ και περιλαμβάνει την απόκτηση των φόρτων μάχης των πυραύλων, των εκτοξευτών, των κέντρων διοίκησης και ελέγχου, των οχημάτων υποστήριξης, των αισθητήρων μάχης και ραντάρ καθώς και του πακέτου αρχικής τεχνικής υποστήριξης.

Επιπροσθέτως, την απόκτηση BARAK MX που θα συγκροτούν πυροβολαρχίες θα συμπληρώσουν τα αντιαεροπορικά συστήματα βραχέως βεληνεκούς Spyder All In One τα οποία αποτελούν αυτοτελείς μονάδες πυρός. Σημειώνεται, ότι το αντιαεροπορικό σύστημα Spyder All In One αποτελείται από το όχημα φορέας των πυραύλων καθώς και των λοιπών αισθητήρων εντοπισμού των απειλών. Η απόκτηση των αντιαεροπορικών BARAK MX έχει προϋπολογισμό της τάξης των 2 με 2.5 δις ευρώ και περιλαμβάνει την απόκτηση των φόρτων μάχης των πυραύλων, των εκτοξευτών, των κέντρων διοίκησης και ελέγχου, των οχημάτων υποστήριξης, των αισθητήρων μάχης και ραντάρ καθώς και του πακέτου αρχικής τεχνικής υποστήριξης. Καρδιά όλων των παραπάνω ισραηλινών αντιαεροπορικών όπλων θα είναι το ισραηλινό ραντάρ πολλαπλού ρόλου ELM-2084 MMR (Multi Mission Radar).

Το ELM-2084 MMR είναι αυτοκινούμενο ραντάρ, τεχνολογίας AESA, με δυνατότητα επιτήρησης και έρευνας αέρος, δυνατότητα εντοπισμού πυρών πυροβολικού και παροχής υπηρεσιών διεύθυνσης και ελέγχου πυρών αντιαεροπορικών και αντιπυραυλικών συστημάτων. Το μέγιστο βεληνεκές, για αποστολές επιτήρησης και έρευνας αέρος είναι 470 χιλιόμετρα, ενώ σε αποστολές εντοπισμού πυρών πυροβολικών το μέγιστο βεληνεκές είναι της τάξεως των 100 χιλιομέτρων. Ομοίως, στην πρώτη περίπτωση μπορεί να εντοπίσει 1.100 στόχους, ενώ στη δεύτερη 200 στόχους το λεπτό. Η απόκτηση των ισραηλινών ραντάρ θα επιτρέψει την αντικατάσταση μεγάλου αριθμού παλαιών ραντάρ της Πολεμικής Αεροπορίας που εξοπλίζουν τους Σταθμούς Αναφοράς και τις Μοίρες Σταθμών Ελέγχου & Προειδοποίησης (ΜΣΕΠ) του Συστήματος Αεροπορικού Ελέγχου του Αρχηγείου Τακτικής Αεροπορίας. Σημείο κλειδί παραμένει το μέλλον των έξι ελληνικών συστοιχιών PATRIOT των οποίων το μέλλον προδιαγράφεται αβέβαιο και δυσοίωνο.

Το άρθρο Η Αεράμυνα των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων πρώτη προτεραιότητα-Μετά τα PULS έρχονται οι συνάψεις συμβάσεων τα Ισραηλινά Αντιαεροπορικά εντός 2026 δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Δεν υπάρχει πιο χαρακτηριστική φράση για να τονίσουμε την απόκτηση των ισραηλινών πυραυλικών συστημάτων από αυτή του τίτλου του παρόντος άρθρου. Τελικώς, η λογική πρυτάνευσε και ο Ελληνικός Στρατός θα αποκτήσει ένα νέο πυραυλικό σύστημα (PULS) ισραηλινής προέλευσης έναντι 692 εκατομμυρίων ευρώ αντί του πανάκριβου εκσυγχρονισμού των M-270 MLRS έναντι 1.1 δισεκατομμυρίων ευρώ. Ειδικότερα, θα αποκτηθούν 36 υπερσύγχρονοι Πολλαπλοί Εκτοξευτές Πυραύλων (ΠΕΠ) PULS της Elbit Systems αντί του εκσυγχρονισμού μόλις 24 εκτοξευτών M-270 MLRS (36 είναι το σύνολο) του Πυροβολικού Μάχης. Αύριο η αρμόδια επιτροπή εξοπλιστικών προγραμμάτων και συμβάσεων της Βουλής των Ελλήνων αναμένεται να εγκρίνει τη προμήθεια των νέων πυραυλικών συστημάτων ισραηλινής προέλευσης.

Παράλληλα, η ισραηλινή πρόταση διασφαλίζει πως ο Ελληνικός Στρατός θα αποκτήσει ένα υπερσύγχρονο πυραυλικό οπλοστάσιο αποτελούμενο από τους πυραύλους εδάφους – εδάφους, τύπου Predator Hawk μέγιστου βεληνεκούς 300 χιλιομέτρων καθώς και τους πυραύλους  εδάφους – εδάφους, τύπου EXTRA μέγιστου βεληνεκούς 150 χιλιομέτρων. Παράλληλα, σύμφωνα με πληροφορίες, αποκτώνται περιφερόμενα πυρομαχικά τύπου SkyStriker βεληνεκούς άνω των 100 χιλιομέτρων για προσβολή στόχων με χειρουργική ακρίβεια.

Δίχως καμία αμφιβολία η ισραηλινή πρόταση διασφαλίζει τόσο την απόκτηση ενός σύγχρονου φορέα καθώς και τη προμήθεια σύγχρονων όπλων κρούσης. Αυτό άλλωστε είναι και το βασικό ζητούμενο. Η απόκτηση σύγχρονων όπλων κρούσης συνδυαστικά με σύγχρονες πλατφόρμες. Είτε αυτό αφορά χερσαία είτε ναυτικά είτε αεροπορικά συστήματα. Το ζήτημα του πανάκριβου εκσυγχρονισμού των αμερικανικών M-270 MLRS το είχαμε αναδείξει από τη πρώτη στιγμή αιτιολογώντας και τεκμηριώνοντας πως το κόστος ύψους 1.1 δισεκατομμυρίων για τον εκσυγχρονισμό μόλις 24 εκτοξευτών και με αμφίβολη την απόκτηση πυραύλων αυξημένου βεληνεκούς είναι σκανδαλώδες. Και τούτο διότι η προμήθεια των νέων βλημάτων στη περίπτωση των MLRS περιλάμβανε μόνον τις ρουκέτες GMLRS και GMLRS ER δίχως να διασφαλίζεται η απόκτηση αμερικανικής προέλευσης πυραύλων κρούσης μεγάλου βεληνεκούς όπως των PRSM/ DEEPSTRIKE. Πρόκειται για μια δικαίωση των γραφομένων μας αφού τελικώς πρυτάνευσε η λογική.

Για του λόγου του αληθές αξίζει να διαβάσετε το άρθρο μας στις 21 Ιανουαρίου 2022 με τίτλο: «Εκσυγχρονισμός MLRS: Η οικονομική διάσταση ενός προγράμματος με δυσθεώρητο κόστος». Όπως σημειώνατε τότε: «Για τον εκσυγχρονισμό των ελληνικών MLRS είναι γνωστό πως υπάρχουν δύο βασικές προτάσεις εκ των οποίων η μια είναι η Αμερικανική με επίκεντρο τη Lockheed Martin καθώς και η ευρωπαϊκή της γερμανικής KMW. Φυσικά το μεγαλύτερο και ουσιώδες ζήτημα είναι τα όπλα των εκτοξευτών και δευτερευόντως οι πλατφόρμες (εκτοξευτές).

Κανείς δεν αμφιβάλει πως πρόκειται για μια από πλέον κατεπείγουσες ανάγκες του ΕΣ και του Πυροβολικού Μάχης ειδικότερα πλην όμως οι τελευταίες πληροφορίες αναφέρουν εκτόξευση του κόστους δημιουργώντας κρίσιμα ερωτήματα. Στη τελευταία συνεδρίαση του Ανώτατου Στρατιωτικού Συμβουλίου (ΑΣΣ) κατόπιν εισήγησης της Διεύθυνσης Πυροβολικού (ΔΠΒ) του Γενικού Επιτελείου Στρατού (ΓΕΣ) εγκρίθηκε το ύψος του προγράμματος (βάση της Μελέτης Ολοκληρωμένης Πρότασης Υποπρογράμματος) που ανέρχεται στο 1.081.000.000 ευρώ. Καλά διαβάσατε. Ένα δισεκατομμύριο ευρώ ογδονταένα εκατομμύρια ευρώ. Θα εξηγήσουμε παρακάτω τι περιλαμβάνει. Όπως πληροφορείται το DefenceReview.gr και ο γράφων στο παραπάνω χρηματικό ποσό περιλαμβάνεται ο πλήρης εκσυγχρονισμός 24 εκτοξευτών M-270 MLRS καθώς και περίπου 20 Κέντρων Διευθύνσεως Πυρός των δύο Μοιρών που διαθέτουν από 18 εκτοξευτές. Η αναβάθμιση των οχημάτων έχει προϋπολογιστεί στα 260 εκατομμύρια ευρώ από τη ΔΠΒ. Αξίζει να τονιστεί πως το 2014 το ίδιο ακριβώς πρόγραμμα εκσυγχρονισμού (εκτοξευτών και ΚΔΠ) είχε προϋπολογιστεί στα 154 εκατομμύρια ευρώ.

Η ΔΠΒ έχει υπολογίσει ακόμη ένα μικρό (πολύ μικρό) απόθεμα των νέας γενιάς αμερικανικών πυραύλων PrSM εφόσον φυσικά αποδεσμευτούν και διατεθούν στη χώρα μας. Το μελλοντικό οπλοστάσιο περιλαμβάνει κατά βάση ρουκέτες GMLRS και GMLRS ER καθώς και όπως προαναφέρθηκε ένα πολύ μικρό αριθμό PrSM. Εξ όσων πληροφορούμαστε η ΔΠΒ κατέληξε στο ιλιγγιώδες χρηματικό ποσό 1.081.000.000 ευρώ κάνοντας κάποιες τιμαριθμικές αναπροσαρμογές. Η αμερικανική εταιρεία κατά το προηγούμενο χρονικό διάστημα (Lockheed Martin) είχε καταθέσει προσφορά ύψους 157 εκατομμυρίων ευρώ για τον εκσυγχρονισμό των MLRS (όχι του συνόλου αλλά μέρους αυτού, συγκεκριμένα 24 εκτοξευτών). Η γερμανική KMW είχε προσδιορίσει την οικονομική της προσφορά στα 75 εκατομμύρια ευρώ για το σύνολο των εκτοξευτών (36 Μ-270).Η ΔΠΒ έχει υπολογίσει ακόμη ένα μικρό (πολύ μικρό) απόθεμα των νέας γενιάς αμερικανικών πυραύλων PrSM εφόσον φυσικά αποδεσμευτούν και διατεθούν στη χώρα μας. Το μελλοντικό οπλοστάσιο περιλαμβάνει κατά βάση ρουκέτες GMLRS και GMLRS ER καθώς και όπως προαναφέρθηκε ένα πολύ μικρό αριθμό PrSM. Εξ όσων πληροφορούμαστε η ΔΠΒ κατέληξε στο ιλιγγιώδες χρηματικό ποσό 1.081.000.000 ευρώ κάνοντας κάποιες τιμαριθμικές αναπροσαρμογές. Η αμερικανική εταιρεία κατά το προηγούμενο χρονικό διάστημα (Lockheed Martin) είχε καταθέσει προσφορά ύψους 157 εκατομμυρίων ευρώ για τον εκσυγχρονισμό των MLRS (όχι του συνόλου αλλά μέρους αυτού, συγκεκριμένα 24 εκτοξευτών). Η γερμανική KMW είχε προσδιορίσει την οικονομική της προσφορά στα 75 εκατομμύρια ευρώ για το σύνολο των εκτοξευτών (36 Μ-270).

Φυσικά το μεγαλύτερο μέρος του κόστους αφορά τα πυρομαχικά καθότι το Πυροβολικό σκοπεύει να αντικαταστήσει το υφιστάμενο σημερινό απόθεμα που πραγματικά είναι τεράστιο (ειδικά των Μ26). Τα αμείλικτα δεδομένα που χρήζουν απαντήσεων Κάπου εδώ αρχίζουν να προκύπτουν κρίσιμα ερωτήματα. Δεν υπάρχει αμφιβολία πως το κόστος του ενός και πλέον δισεκατομμυρίου είναι κυριολεκτικά δυσθεώρητο σε σημείο που πρέπει να ερευνηθούν άμεσα εναλλακτικές επιλογές από άλλες χώρες (Σερβία, Βραζιλία, Ισραήλ).

Γιατί δεν εξετάζεται η προμήθεια νέων συστημάτων μη Αμερικανικών δεδομένου πως το κόστος είναι υψηλό; Κάλλιστα θα μπορούσαν ακόμα και για λόγους έντονου ανταγωνισμού να ζητηθούν προσφορές από τρίτες χώρες)». Το παραπάνω άρθρο γράφτηκε επαναλαμβάνουμε στις 21 Ιανουαρίου 2022.

Ο λόγος φυσικά που υπενθυμίζουμε τα παραπάνω γραφόμενα είναι όχι για να ευλογήσουμε τα γένια μας αλλά γιατί μέσα από το DefenceReview.gr καταθέτουμε την άποψη μας πάντα με στοιχεία, τεκμηριωμένα και δομημένα. Ειδικά για το θέμα των MLRS είχαμε αρθρογραφήσει επανειλημμένα. Τα παραθέτουμε για του λόγου το αληθές. Και επειδή ο γράφων τυγχάνει να είναι και έφεδρος υπολοχαγός του Πυροβολικού Μάχης, Χρόνια Πολλά στους Έλληνες Πυροβολητές για την αυριανή εορτή της Αγίας Βαρβάρας με ευχή πάντα το Πυροβολικό να εκσυγχρονίζεται και να ενισχύεται!  

Το άρθρο Πρυτάνευσε η λογική: Από το € 1,1 δις για τα MLRS η Βουλή εγκρίνει την απόκτηση των PULS έναντι € 692 εκ-Πυραυλική κρούση στα 300 χιλιόμετρα για τον Ελληνικό Στρατό δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Σε μια εποχή που οι ταχέως εξελισσόμενες απειλές, όπως είναι τα drones, οι πύραυλοι Κρουζ και οι βαλλιστικοί πύραυλοι, επαναπροσδιορίζουν το πεδίο της μάχης, η ELTA Systems, τμήμα της Israel Aerospace Industries (IAI), βρίσκεται στην πρώτη γραμμή, με την επαναστατική της τεχνολογία ραντάρ. Στην καρδιά αυτού του τεχνολογικού άλματος βρίσκεται το Ραντάρ Πολλαπλών Αποστολών (MMR) ELM-2084 και ιδιαίτερα η τελευταία του εξέλιξη, το MMR Πολλαπλών Αισθητήρων (MS-MMR).

Μετασχηματίζοντας τη Σύγχρονη Άμυνα με τη Συνέργεια Πολλαπλών Αισθητήρων

Το MS-MMR αντιπροσωπεύει μια πρωτοποριακή πρόοδο στην τεχνολογία των ραντάρ. Συνδυάζοντας πολλαπλούς αισθητήρες, σε ένα συνεκτικό σύστημα, παρέχει απαράμιλλη ακρίβεια και ολοκληρωμένη κάλυψη έναντι ενός μεγάλου φάσματος απειλών. «Γινόμαστε μάρτυρες ολοένα και πιο σύνθετων σεναρίων», εξηγεί ο Eyal Shapira, Γενικός Διευθυντής Συστημάτων Αντιαεροπορικής Άμυνας και Ναυτικών Ραντάρ στην ELTA. «Από drones χαμηλής σήμανσης, που πετούν λίγα μέτρα πάνω από το έδαφος, έως βαλλιστικούς πυραύλους μεγάλης εμβέλειας, τα σημερινά ραντάρ πρέπει να ανιχνεύουν, να παρακολουθούν και να ταξινομούν στόχους με απαράμιλλη ταχύτητα και ακρίβεια». Αυτό το νέο σύστημα συνδυάζει δεδομένα από διάφορες πηγές, συμπεριλαμβανομένων ραντάρ, ηλεκτροπτικών αισθητήρων και συστημάτων SIGINT, για να παρέχει μια ενοποιημένη και εξαιρετικά λεπτομερή εικόνα της επικρατούσας κατάστασης. Με την απρόσκοπτη ενσωμάτωση του, σε προηγμένα οπλικά συστήματα, το MS-MMR εξασφαλίζει ακριβείς και έγκαιρες αποφάσεις αναχαίτισης, ενσωματώνοντας την αρχή ότι, όπως σημειώνει και ο κ. Shapira, «για πολλαπλές προκλήσεις, χρειάζεστε μια πολλαπλή λύση».

Μετασχηματίζοντας τη Σύγχρονη Άμυνα με τη Συνέργεια Πολλαπλών Αισθητήρων

Το MS-MMR αντιπροσωπεύει μια πρωτοποριακή πρόοδο στην τεχνολογία των ραντάρ. Συνδυάζοντας πολλαπλούς αισθητήρες, σε ένα συνεκτικό σύστημα, παρέχει απαράμιλλη ακρίβεια και ολοκληρωμένη κάλυψη έναντι ενός μεγάλου φάσματος απειλών. «Γινόμαστε μάρτυρες ολοένα και πιο σύνθετων σεναρίων», εξηγεί ο Eyal Shapira, Γενικός Διευθυντής Συστημάτων Αντιαεροπορικής Άμυνας και Ναυτικών Ραντάρ στην ELTA. «Από drones χαμηλής σήμανσης, που πετούν λίγα μέτρα πάνω από το έδαφος, έως βαλλιστικούς πυραύλους μεγάλης εμβέλειας, τα σημερινά ραντάρ πρέπει να ανιχνεύουν, να παρακολουθούν και να ταξινομούν στόχους με απαράμιλλη ταχύτητα και ακρίβεια». Αυτό το νέο σύστημα συνδυάζει δεδομένα από διάφορες πηγές, συμπεριλαμβανομένων ραντάρ, ηλεκτροπτικών αισθητήρων και συστημάτων SIGINT, για να παρέχει μια ενοποιημένη και εξαιρετικά λεπτομερή εικόνα της επικρατούσας κατάστασης. Με την απρόσκοπτη ενσωμάτωση του, σε προηγμένα οπλικά συστήματα, το MS-MMR εξασφαλίζει ακριβείς και έγκαιρες αποφάσεις αναχαίτισης, ενσωματώνοντας την αρχή ότι, όπως σημειώνει και ο κ. Shapira, «για πολλαπλές προκλήσεις, χρειάζεστε μια πολλαπλή λύση».

Μετασχηματίζοντας τη Σύγχρονη Άμυνα με τη Συνέργεια Πολλαπλών Αισθητήρων

Το MS-MMR αντιπροσωπεύει μια πρωτοποριακή πρόοδο στην τεχνολογία των ραντάρ. Συνδυάζοντας πολλαπλούς αισθητήρες, σε ένα συνεκτικό σύστημα, παρέχει απαράμιλλη ακρίβεια και ολοκληρωμένη κάλυψη έναντι ενός μεγάλου φάσματος απειλών. «Γινόμαστε μάρτυρες ολοένα και πιο σύνθετων σεναρίων», εξηγεί ο Eyal Shapira, Γενικός Διευθυντής Συστημάτων Αντιαεροπορικής Άμυνας και Ναυτικών Ραντάρ στην ELTA. «Από drones χαμηλής σήμανσης, που πετούν λίγα μέτρα πάνω από το έδαφος, έως βαλλιστικούς πυραύλους μεγάλης εμβέλειας, τα σημερινά ραντάρ πρέπει να ανιχνεύουν, να παρακολουθούν και να ταξινομούν στόχους με απαράμιλλη ταχύτητα και ακρίβεια». Αυτό το νέο σύστημα συνδυάζει δεδομένα από διάφορες πηγές, συμπεριλαμβανομένων ραντάρ, ηλεκτροπτικών αισθητήρων και συστημάτων SIGINT, για να παρέχει μια ενοποιημένη και εξαιρετικά λεπτομερή εικόνα της επικρατούσας κατάστασης. Με την απρόσκοπτη ενσωμάτωση του, σε προηγμένα οπλικά συστήματα, το MS-MMR εξασφαλίζει ακριβείς και έγκαιρες αποφάσεις αναχαίτισης, ενσωματώνοντας την αρχή ότι, όπως σημειώνει και ο κ. Shapira, «για πολλαπλές προκλήσεις, χρειάζεστε μια πολλαπλή λύση».

Eπικοινωνήστε μαζί μας στο market@elta.co.il

Το άρθρο Το Μέλλον της Αντιαεροπορικής Άμυνας: Οι Προηγμένες Λύσεις Ραντάρ Πολλαπλών Αισθητήρων της ELTA δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Ίσως η πλέον σημαντική είδηση της χθεσινής ημέρας ήταν οι δηλώσεις του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, ο οποίος σημείωσε με ιδιαίτερη έμφαση πως η χώρα μας στρέφεται στο Ισραήλ για την απόκτηση των νέων αντιαεροπορικών συστημάτων δεδομένου πως εάν επιθυμούσαμε να προμηθευτούμε PATRIOT τότε θα απαιτούνται επιπλέον πέντε έτη λόγω περιορισμένων παραγωγικών δυνατοτήτων. Όπως χαρακτηρηστικά τόνισε: Η Ευρώπη σήμερα -πρέπει να το αντιληφθούμε- έχει ένα μεγάλο παραγωγικό κενό όσον αφορά στην άμυνα. Αν, παραδείγματος χάρη, θέλουμε να μιλήσουμε για αντιπυραυλική προστασία, η Ελλάδα είναι μία από τις χώρες που διαθέτει αμερικανικά συστήματα Patriot, αλλά αν θέλουμε να πάμε να αγοράσουμε νέα συστήματα Patriot, πιστεύω -θα με διορθώσει ο Υπουργός- ότι θα χρειαστούμε τέσσερα με πέντε χρόνια για να μπορέσουμε να προμηθευτούμε ένα τέτοιο σύστημα, πολύ απλά γιατί δεν υπάρχει η παραγωγική δυνατότητα. Οι ευρωπαϊκές δυνατότητες είναι περιορισμένες, το Ισραήλ είναι μία χώρα με την οποία έχουμε μία στρατηγική συμμαχία και ενδεχομένως μπορεί πιο γρήγορα να μας παρέχει τέτοιες δυνατότητες.

Οι δηλώσεις του πρωθυπουργού καθιστούν προφανή την επιλογή της κυβέρνησης για την απόκτηση ισραηλινής προέλευσης αντιαεροπορικών συστημάτων ενώ παραμένει βασικό ζητούμενο τι απόφαση θα παρθεί για τον εκσυγχρονισμό των PATRIOT και εάν ένα τέτοιο πρόγραμμα δύναται να προχωρήσει. Η αντικατατάσταση των ρωσικών S-300 PMU1 της Πολεμικής Αεροπορίας όπως και των ρωσικής προέλευσης αντιαεροπορικών συστημάτων αποτελεί κυρίαρχη προτεραιότητα στα πλαίσια του νέου εξοπλιστικού προγράμματος των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων. Ως δυνητικές επιλογές προβάλουν τα ισραηλινά συστήματα (BARAK & DAVID SLING) ενώ εξετάζονται και ευρωπαϊκής προέλευσης επιλογές. Ειδικότερα, σε επίπεδο Γενικού Επιτελείου Στρατού αξιολογούνται δυνητικές επιλογές ισραηλινής προέλευσης αντιαεροπορικών συστημάτων βραχέως και μέσου βεληνεκούς για την αντικατάσταση των ρωσικής προέλευσης αντιαεροπορικών του Στρατού Ξηράς καθώς και των αμερικανικής προέλευσης παρωχημένων αντιαεροπορικών συστημάτων HAWK. Στο επίκεντρο της αξιολόγησης έχουν βρεθεί τα αντιαεροπορικά συστήματα Barak και Spyder. Στόχος του Γενικού Επιτελείου Στρατού είναι η ολική ανανέωση των αντιαεροπορικών συστημάτων του Αντιαεροπορικού Πυροβολικού που υπηρετούν στις Περιοχής Ευθύνης του Δ Σώματος Στρατού και της ΑΣΔΕΝ.

Σύμφωνα με πληροφορίες το κόστος της ισραηλινής πρότασης ξεπερνά τα 6 δισεκατομμύρια ευρώ και συγκεκριμένα ανέρχεται στα 6.7 δισ. ευρώ για τη κάλυψη όλων των παραπάνω αντιαεροπορικών συστημάτων. Το τελικό κόστος είναι παραπάνω από τριπλάσιο των διατιθέμενων κονδυλίων τα οποία έχουν προβλεφθεί στο Μακροπρόθεσμο Προγραμματισμό Αμυντικών Εξοπλισμών (ΜΠΑΕ) του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας δεδομένου πως οι πιστώσεις που έχουν προβλεφθεί (σε πρώτη φάση) κυμαίνονται περί τα 2 με 2.5 δισ. ευρώ. Ως εκ τούτων, ο σχεδιασμός για τον ισραηλινής προέλευσης αντιαεροπορικό θόλο των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων χωρίζεται σε δύο φάσεις εκ των οποίων η πρώτη έχει χρονικό ορίζοντα υλοποίησης ως το 2030 ενώ η δεύτερη μεταξύ 2030 – 2036. Είναι σαφές πως σε πρώτη φάση κυρίαρχη προτεραιότητα θα δοθεί στην αντικατάσταση των σοβιετικής προέλευσης αντιαεροπορικών συστημάτων των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων. Αξίζει να σημειωθεί πως σε επίπεδο ανώτατης πολιτικής ηγεσίας και Μεγάρου Μαξίμου καταγράφεται έντονος προβληματισμός απόρροια των δηλώσεων του Υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια αναφορικά με τις διαρκείς αναφορές στον ισραηλινής προέλευσης αντιαεροπορικό θόλο δίχως να λογίζονται ζητήματα χρηματοδότησης και δημοσιονομικών δεδομένων της κυβέρνησης. Και τούτο διότι πολλές φορές ανακοινώνονται και εξαγγέλλονται προγράμματα από τον ΥΕΘΑ Νίκο Δένδια με καθαρά επικοινωνιακό χαρακτήρα και πρόσημο όντως εν πολλοίς επικοινωνιακά αφηγήματα.

Παράλληλα πρέπει να επισημανθούν τα εξής δεδομένα: για την αντικατάσταση των αντιαεροπορικών TOR-M1 και OSA AK/ AKM ως επικρατέστερες προβάλουν οι ισραηλινές επιλογές των αντιαεροπορικών συστημάτων SPYDER-AiO (All-in-One) ή εναλλακτικά BARAK MX ή του SPYDER SR/ MR ή συνδυασμού αυτών των δύο παραπάνω συστημάτων. Για την αντικατάσταση των αντιαεροπορικών HAWK προβάλει ως επιλογή η προμήθεια των αντιαεροπορικών BARAK MX ενώ για τη περίπτωση των αντιαεροπορικών S-300 PMU1 της Πολεμικής Αεροπορίας ως βασικές επιλογές προβάλουν τα ισραηλινά αντιαεροπορικά David’s Sling (πρώτιστη επιλογή του ΓΕΑ) ή τα BARAK MX (εναλλακτικά) εξοπλισμένα με πυραύλους βεληνεκούς 150 χιλιομέτρων.

Από τη μεριά του ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας (ΥΕΘΑ) Νίκος Δένδιας επισήμανε την ειλημμένη απόφαση για τα νέας γενιάς πυραυλικά συστήματα του Πυροβολικού Μάχης του Στρατού Ξηράς. Ειδικότερα, σημείωσε πως: «Λοιπόν, αυτή η κυβέρνηση είναι η πρώτη κυβέρνηση η οποία έχει το στοιχείο του απορρήτου πάνω, γι’ αυτό δεν μπορώ να το καταθέσω, έχει καταθέσει δεκαετές εξοπλιστικό, το οποίο έχει αποστείλει ήδη προς τη Βουλή των Ελλήνων εδώ και ένα μήνα και αναμένει πότε θα συνέλθει η Επιτροπή για να το συζητήσουμε. Επίσης, έρχομαι να μιλήσουμε λίγο αν θέλετε για το ευρύτερο πλαίσιο. Τι προτείνουμε εδώ; Και είναι υπαρξιακό για τη χώρα. Προτείνουμε μια συνολική αλλαγή προσέγγισης των αμυντικών θεμάτων. Κατ’ αρχάς, μία πλήρη αλλαγή δόγματος. Θα τα πω απλά και στην Επιτροπή, θα τα πω πολύ πιο καθαρά, με λεπτομέρειες, βεβαίως, χωρίς καμία δημοσιότητα. Σταματάμε τη λογική ότι το Αιγαίο το υπερασπίζεται ο στόλος και πάμε σε μια τελείως διαφορετική λογική, με την Ασπίδα του Αχιλλέα, που το Αιγαίο για όλη την επικράτεια – εναντίον πυραύλων, εναντίον αεροπλάνων, εναντίον drones, εναντίον σκαφών και εναντίον υποβρυχίων – το υποστηρίζει πλέον ένα πολύ πιο πολύπλοκο σύστημα, πολύ πιο φθηνό όμως στην απόκτησή του και πολύ πιο ικανό στη λειτουργία του, πολλαπλών πυραυλικών συστημάτων, αποκρυπτόμενων και μετακινούμενων, με τεχνητή νοημοσύνη και Command and Control. Και από κει και πέρα ο στόλος ελευθερώνεται. Ιδίως τα νέα πλοία του στόλου, ελευθερώνονται για να λειτουργήσουν ως στρατηγικά όπλα αποτροπής και το ίδιο συμβαίνει και με τα αεροπλάνα, τα Rafale και τα Mirage που μπορούν να φέρουν στρατηγικά όπλα. Και αλλάζουμε και τη δομή των δυνάμεων».

Σύμφωνα με πληροφορίες, στο νέο Μακροπρόθεσμο Προγραμματισμό Αμυντικών Εξοπλισμών περιλαμβάνεται η απόκτηση των ισραηλινής προέλευσης πολλαπλών εκτοξευτών πυραύλων PULS έναντι 700 εκατομμυρίων ευρώ. Αντικειμενικός Σκοπός του Γενικού Επιτελείου Στρατού καθώς και του ΓΕΕΘΑ είναι η απόκτηση δύο Μοιρών Πολλαπλών Εκτοξευτών Πυραύλων PULS (36 εκτοξευτές) ισραηλινής προέλευσης. Οι διαπραγματεύσεις βρίσκονται σε εξέλιξη ενώ αξιολογείται και η προοπτική απόκτησης ευρωπαϊκών οχημάτων (EURO-PULS) καθώς και ευρωπαϊκών πυρομαχικών για πυραυλικά συστήματα. Παράλληλα, η θετική εισήγηση της Διεύθυνσης Πυροβολικού του Γενικού Επιτελείου Στρατού, σηματοδοτεί καίριες εξελίξεις για το Πυροβολικό Μάχης του Στρατού Ξηράς. Σύμφωνα με πληροφορίες, στόχος της Διεύθυνσης Πυροβολικού είναι η απόκτηση δύο Μοιρών Πολλαπλών Εκτοξευτών Πυραύλων PULS με το ανάλογο απόθεμα πυρομαχικά τακτικού, επιχειρησιακού και στρατηγικού επιπέδου. Το κονδύλι ύψους 1.1 δις ευρώ για το πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των M-270 MLRS στο επίπεδο M-270 A1 (ένα πρόγραμμα εκσυγχρονισμού παρωχημένο, σχεδόν εικοσαετίας), θα διατεθεί για την απόκτηση νέων Πολλαπλών Εκτοξευτών Πυραύλων παράλληλα με νέα πυραυλικά οπλικά συστήματα όπως τους πυραύλους EXTRA και PREDATOR HAWK επίσης ισραηλινής κατασκευής και προέλευσης.

Το άρθρο «Ο κύβος ερρίφθη»: Οι δηλώσεις που επιβεβαιώνουν την απόκτηση αντιαεροπορικών και νέων πυραυλικών συστημάτων από το Ισραήλ για τις Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης συναντήθηκε χθες το απόγευμα με στελέχη του υπουργείου ‘Αμυνας του Ισραήλ και της υπηρεσίας εξοπλιστικών συμβάσεων του Ισραήλ (SIBAT), και με ανώτατα στελέχη της ισραηλινής αμυντικής βιομηχανίας όπως της ΙΑΙ, της ELBIT Systems και της Rafael Systems. Κατά τη διάρκεια της συνάντησης έγινε ανασκόπηση της ισχυρής υφιστάμενης συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών και εξετάστηκαν οι προοπτικές περαιτέρω διεύρυνσής της. Στο πλαίσιο αυτό, σύμφωνα με πληροφορίες, έγινε ανταλλαγή απόψεων για ευκαιρίες σύμπραξης και συμπαραγωγής, με έμφαση στην τεχνολογική καινοτομία, την έρευνα και την απόκτηση νέων οπλικών συστημάτων με επίκεντρο τα πυραυλικά συστήματα και την αεράμυνα. Τονίστηκε, επίσης, η σημασία της αμοιβαίας επωφελούς διμερούς συνεργασίας στη συνεχιζόμενη ανάπτυξη του οικοσυστήματος ελληνικών αμυντικών βιομηχανιών, στο οποίο προστίθενται εταιρείες με προϊόντα υψηλής προστιθέμενης αξίας.

Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης συναντήθηκε με τον πρωθυπουργό του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου. Κατά τη διάρκεια της συνάντησης, οι δύο ηγέτες επαναβεβαίωσαν τη στρατηγική σχέση Ελλάδας – Ισραήλ και συζήτησαν την περαιτέρω εμβάθυνση της διμερούς συνεργασίας, ιδιαίτερα στον τομέα της άμυνας. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης και ο Μπενιαμίν Νετανιάχου. αντάλλαξαν απόψεις για τις περιφερειακές εξελίξεις, με έμφαση στην Ανατολική Μεσόγειο, καθώς και για τις προκλήσεις στη Συρία, στον Λίβανο και στην Ερυθρά Θάλασσα. Ο πρωθυπουργός υπογράμμισε τη σημασία της συνδεσιμότητας και των ενεργειακών έργων κοινού ενδιαφέροντος για τη σταθερότητα στην περιοχή. Σε ό,τι αφορά στον Λίβανο, ο Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε τη σημασία της σταθερότητας στη χώρα και της τήρησης της εκεχειρίας στον νότιο Λίβανο. Σημείωσε ακόμα την ανάγκη απελευθέρωσης των ομήρων και παύσης των ισραηλινών επιχειρήσεων στη Γάζα.

Κατά την έναρξη της συνάντησής τους, οι δύο ηγέτες είχαν τον ακόλουθο διάλογο: Μπενιαμίν Νετανιάχου: Καλώς ήρθατε πρωθυπουργέ, καλέ μου φίλε Κυριάκο. Εδώ είναι δύο γαλάζια και λευκά που συναντιούνται. Είμαστε δύο αρχαίοι λαοί. Οι ελεύθεροι πολιτισμοί μας ξεκίνησαν από την Αθήνα και την Ιερουσαλήμ. Έχουμε κοινές αξίες και μοιραζόμαστε σήμερα ένα κοινό συμφέρον, αλλά και κοινές προκλήσεις. Πιστεύω ότι πολλές ευκαιρίες βρίσκονται ενώπιόν μας. Προσβλέπω στη συζήτηση μαζί σας. Αλλάζετε την οικονομία της Ελλάδας. Διήλθαμε κι εμείς από μια παρόμοια διαδικασία. Οι δεσμοί μας ενισχύονται διαρκώς. Γνωρίζω πολλούς Ισραηλινούς που πηγαίνουν στην Ελλάδα, που επενδύουν στην Ελλάδα, κάτι που αποτελεί ψήφο εμπιστοσύνης. Ανυπομονώ για την ευκαιρία να συζητήσουμε τις προκλήσεις για την ασφάλεια, τις οικονομικές ευκαιρίες και τους τρόπους με τους οποίους μπορούμε να αυξήσουμε τις πιθανότητες για μια διαρκή ειρήνη στην περιοχή μας, κάτι που ξέρω ότι επιθυμείτε. Από μία δημοκρατία στην Ανατολική Μεσόγειο προς μια άλλη δημοκρατία στην Ανατολική Μεσόγειο, καλώς ήρθες, φίλε. Κυριάκος Μητσοτάκης: Σας ευχαριστώ, κ. πρωθυπουργέ. Είναι πάντοτε χαρά μου να βρίσκομαι εδώ και να συζητώ μαζί σας. Πρόκειται για μια στρατηγική εταιρική σχέση που έχει σημαντικό βάθος, όπως επισημάνατε. Υπάρχουν πολλές προκλήσεις στον τομέα της ασφάλειας που πρέπει να αντιμετωπίσουμε προκειμένου να επαναφέρουμε την περιοχή μας σε κατάσταση ειρήνης. Θέλουμε να εστιάσουμε, επίσης, στην οικονομική μας συνεργασία, αλλά και στην αμυντική μας συνεργασία, η οποία είναι ιδιαίτερα σημαντική για εμάς στην Ελλάδα. Προσβλέπω πραγματικά στη συζήτηση που θα έχουμε. Έχουμε πάντοτε πολύ ειλικρινή και ανοιχτή επικοινωνία. Σας ευχαριστώ πολύ που με δέχεστε σήμερα στην Ιερουσαλήμ.

Κυρ. Μητσοτάκης: Να υπάρξει νέα κατάπαυση του πυρός στη Γάζα και απελευθέρωση, άνευ όρων, όλων των ομήρων

Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης συναντήθηκε σήμερα με τον Πρόεδρο του Ισραήλ, Ισαάκ Χέρτσογκ, στην Ιερουσαλήμ και αφού αναφέρθηκε στην στρατηγική εταιρική σχέση των δύο χωρών είπε: «Επιτρέψτε μου να προσθέσω τη φωνή μου σε εκείνους που ζητούν την άμεση και άνευ όρων απελευθέρωση όλων των ομήρων. Αλλά επιτρέψτε μου, επίσης, να προσθέσω τη φωνή μου σε εκείνους που εκφράζουν την ειλικρινή ελπίδα ότι το συντομότερο δυνατό θα υπάρξει νέα κατάπαυση του πυρός στη Γάζα και ότι, επιτέλους, η απελευθέρωση των ομήρων θα συνοδεύεται από ένα πλαίσιο που θα επιτρέψει σε όλους μας να σκεφτούμε την επόμενη μέρα».
Επίσης ο πρωθυπουργός σημείωσε ότι πολύ σύντομα θα ανακοινωθεί ένα πρόγραμμα υποτροφιών προς τιμήν του Ιωνά Καρούση για να έρθουν πιο κοντά νέοι φοιτητές που θέλουν να σπουδάσουν είτε στο Ισραήλ είτε στην Ελλάδα. «Θεωρώ ότι είναι το λιγότερο που μπορούμε να κάνουμε για να τιμήσουμε τη μνήμη του» είπε.
Κατά την έναρξη της συνάντησής τους, ο Κυριάκος Μητσοτάκης και ο Ισαάκ Χέρτσογκ είχαν τον ακόλουθο διάλογο: 
Ισαάκ Χέρτσογκ: Καλώς ήρθατε, κ. πρωθυπουργέ. Είστε αγαπητός φίλος μου και του κράτους του Ισραήλ. Θέλω να σας καλωσορίσω σε αυτή την πολύ σημαντική επίσκεψη. Έρχεστε στο Ισραήλ την ώρα που κατακλυζόμαστε από ανησυχία και πόνο για τους ομήρους μας στη Γάζα, δεκάδες Ισραηλινούς και μη Ισραηλινούς που βρίσκονται εκεί, στα μπουντρούμια της Γάζας, ζωντανοί και νεκροί εν μέσω μιας βάρβαρης μεταχείρισης. Λαμβάνουμε πολύ ανησυχητικές αναφορές για την κατάσταση της υγείας τους. Και βέβαια, η σκληρότητα που είναι ο τρόπος συμπεριφοράς της Χαμάς, βασανίζει οικογένειες και ολόκληρο το έθνος.
Επομένως, αυτή είναι η ύψιστη προτεραιότητα για το έθνος μας. Όπως έχουμε συζητήσει, θα συζητήσουμε και πάλι εδώ, με ποιον τρόπο τα έθνη μπορούν να υποστηρίξουν και να βοηθήσουν. Πρέπει να είναι σαφές στην οικογένεια των εθνών, ότι αυτό είναι κάτι εντελώς απαράδεκτο. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο διεξάγουμε τώρα στρατιωτικές επιχειρήσεις προκειμένου να πάρουμε πίσω τους ομήρους μας.
Ελπίζουμε ειλικρινά ότι σήμερα, που είναι το Eid al-Fitr, η γιορτή των μουσουλμάνων πολιτών μας εδώ και των μουσουλμάνων στην περιοχή και σε όλο τον κόσμο, είναι η ώρα να τους απελευθερώσουν όλους ως ένδειξη της ευλογίας αυτής της γιορτής, και βέβαια, αυτό είναι κάτι που αποτελεί ηθική υποχρέωση όλων τους.
Σας ευχαριστούμε που μας στηρίζετε και είστε στο πλευρό μας σε αυτή την εξαιρετική εταιρική σχέση μεταξύ Ελλάδας και Ισραήλ, η οποία αποτυπώνεται επίσης σε μια άλλη τραγωδία, της οικογένειας Καρούση, της οποίας ο γιος, ο Ιωνάς, ένα υπέροχο αγόρι, σκοτώθηκε σε μια φρικτή τρομοκρατική επίθεση στη Γιάφα. Η ζωή τους συνδέεται τόσο με το Ισραήλ όσο και με την Ελλάδα. Με το Ισραήλ εδώ και δεκαετίες, αλλά φυσικά και με την Ελλάδα. Θέλω να σας ευχαριστήσω που μιλήσατε και που συναντήσατε τους γονείς του Ιωνά και ασφαλώς είμαστε πολύ συγκινημένοι που είστε και οι δύο εδώ, ελπίζοντας ότι η μνήμη του θα είναι ευλογία για όλους μας και ελπίζοντας ότι η τρομοκρατία δεν θα κυριαρχήσει ποτέ στην περιοχή που μαστίζεται από την τρομοκρατία. Σας ευχαριστώ πολύ.

Κυριάκος Μητσοτάκης: Σας ευχαριστώ, κ. Πρόεδρε, για την πολύ θερμή υποδοχή και που με τιμάτε με τη φιλία σας. Γνωρίζετε πόσο μεγάλη αξία δίνουμε στη στρατηγική εταιρική σχέση μεταξύ Ελλάδας και Ισραήλ. Και, πράγματι, έρχομαι στο Ισραήλ, για άλλη μια φορά, σε πολύ δύσκολους, σε πολύ ταραγμένους καιρούς.
Επιτρέψτε μου να προσθέσω τη φωνή μου σε εκείνους που ζητούν την άμεση και άνευ όρων απελευθέρωση όλων των ομήρων. Αλλά επιτρέψτε μου, επίσης, να προσθέσω τη φωνή μου σε εκείνους που εκφράζουν την ειλικρινή ελπίδα ότι το συντομότερο δυνατό θα υπάρξει νέα κατάπαυση του πυρός στη Γάζα και ότι, επιτέλους, η απελευθέρωση των ομήρων θα συνοδεύεται από ένα πλαίσιο που θα επιτρέψει σε όλους μας να σκεφτούμε την επόμενη μέρα.
Επιτρέψτε μου, επίσης, και πάλι, να εκφράσω την ειλικρινή συμπόνια μου και, εκ μέρους όλου του ελληνικού λαού, να εκφράσω τα συλλυπητήριά μου στους γονείς του Ιωνά. Είχα την ευκαιρία να τους συναντήσω στην Αθήνα και θα μας χαροποιήσει ιδιαίτερα να ανακοινώσουμε πολύ σύντομα ένα πρόγραμμα υποτροφιών προς τιμήν του Ιωνά για να φέρουμε πιο κοντά νέους φοιτητές που θέλουν να σπουδάσουν είτε στο Ισραήλ είτε στην Ελλάδα. Θεωρώ ότι είναι το λιγότερο που μπορούμε να κάνουμε για να τιμήσουμε τη μνήμη του.
Κύριε Πρόεδρε, σας ευχαριστώ και πάλι για την πολύ θερμή υποδοχή και προσβλέπω στις συζητήσεις που θα έχω τόσο με εσάς όσο και με τον πρωθυπουργό.

Στο επίκεντρο οι ευκαιρίες σύμπραξης και συμπαραγωγής, με έμφαση στην τεχνολογική καινοτομία

Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης συναντήθηκε σήμερα με στελέχη του υπουργείου ‘Αμυνας του Ισραήλ (SIBAT), και με ανώτατα στελέχη της ισραηλινής αμυντικής βιομηχανίας.
Κατά τη διάρκεια της συνάντησης έγινε ανασκόπηση της ισχυρής υφιστάμενης συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών και εξετάστηκαν οι προοπτικές περαιτέρω διεύρυνσής της.
Στο πλαίσιο αυτό, σύμφωνα με πληροφορίες, έγινε ανταλλαγή απόψεων για ευκαιρίες σύμπραξης και συμπαραγωγής, με έμφαση στην τεχνολογική καινοτομία, την έρευνα και την απόκτηση στρατηγικών δυνατοτήτων.
Τονίστηκε, επίσης, η σημασία της αμοιβαίας επωφελούς διμερούς συνεργασίας στη συνεχιζόμενη ανάπτυξη του οικοσυστήματος ελληνικών αμυντικών βιομηχανιών, στο οποίο προστίθενται εταιρείες με προϊόντα υψηλής προστιθέμενης αξίας.

Με τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων Θεόφιλο Γ’ συναντήθηκε στο Ισραήλ ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης

Κατά την παραμονή του στο Ισραήλ, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης συναντήθηκε με τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων Θεόφιλο Γ’.

Το άρθρο Στο επίκεντρο της επίσκεψης του Πρωθυπουργό ο Ισραηλινός θόλος των Ενόπλων Δυνάμεων και τα νέα πυραυλικά συστήματα-Ζητήθηκε μεταφορά τεχνογνωσίας δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Σύμφωνα με τον τηλεοπτικό σταθμό ALPHA της Κύπρου, η Εθνική Φρουρά παρέλαβε και τη δεύτερη παρτίδα (πιθανότατα πυροβολαρχία) νέας γενιάς των αντιαεροπορικών συστημάτων Barak 8 από το Ισραήλ. Στόχος του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Φρουράς (ΓΕΕΦ) είναι η αντικατάσταση των ρωσικής προέλευσης αντιαεροπορικών συστημάτων TOR M1 και BUK M1-2. Όπως αναφέρεται στο ρεπορτάζ του ALPHA της Κύπρου τον Ιούλιο τα νέα αντιαεροπορικά συστήματα θα είναι πλήρως επιχειρησιακά. Το Barak-MX μπορεί να ενσωματώσει διάφορους πυραύλους, οι οποίοι καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα εμπλοκής, από τα 35 έως και τα 150 χιλιόμετρα.

Οι πύραυλοι Barak εκτοξεύονται κάθετα από τον εκτοξευτή TEL (Transporter Erector Launcher) και παρέχουν κάλυψη 360 μοιρών. Κάθε εκτοξευτής φέρει 8 πυραύλους έτοιμους προς εκτόξευση. Και οι οκτώ πύραυλοι μπορούν να εκτοξευθούν σε λιγότερο από 20 δευτερόλεπτα. Αξίζει να τονιστεί πως κάθε μια πυροβολαρχία Barak αποτελείται από ένα σύστημα διοίκησης και ελέγχου, ραντάρ παρακολούθησης, πυραύλων και κινητών εκτοξευτών. Όταν συνδυάζεται με ένα σύγχρονο σύστημα αεράμυνας και ραντάρ παρακολούθησης πολλαπλών λειτουργιών και καθοδήγησης, το Barak επιτρέπει τη δυνατότητα ταυτόχρονης εμπλοκής πολλαπλών στόχων κατά τη διάρκεια επιθέσεων κορεσμού. Κάθε Πυροβολαρχία και Μοίρα μπορεί να εξοπλιστεί με διάφορα ραντάρ της Ισραηλινής ΙΑΙ όπως τα ραντάρ ELM-2084.

Το άρθρο Εθνική Φρουρά: Τον Ιούλιο σε πλήρη επιχειρησιακή ετοιμότητα τα νέα αντιαεροπορικά Barak MX δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Το Patriot είναι ένα αντιαεροπορικό σύστημα μεγάλου βεληνεκούς, παντός καιρού, το οποίο έχει σχεδιαστεί να αναχαιτίζει βαλλιστικά βλήματα, βλήματα cruise και μαχητικά αεροσκάφη νέας γενιάς. Κατασκευάζεται από τις αμερικανικές εταιρίες Raytheon και Lockheed Martin Missiles and Fire Control. Η διαμόρφωση PAC-3 με βλήματα PAC-2 GEM, την οποία έχει επιλέξει η Ελλάδα, χρησιμοποιήθηκε αποτελεσματικά κατά την διάρκεια της επιχείρησης «Iraqi Freedom» όπου αναχαίτισε ιρακινά βλήματα εδάφους-εδάφους. Η ιστορία του Patriot ξεκινά κάπου στα μέσα της δεκαετίας του ’60 υπό την ονομασία Army Air Defense System for the 1970s (AADS-70s), η οποία λίγο αργότερα άλλαξε σε Surface-to-Air Missile, Development (SAM-D). Το 1976 έλαβε την οριστική του ονομασία (Patriot Air Defence Missile System) οπότε και ξεκίνησε η πλήρης μηχανολογική ανάπτυξή του. Η ανάπτυξη του Patriot ολοκληρώθηκε το 1984 ως ένα συμβατικό αντιαεροπορικό σύστημα. Το 1988 όμως στα πλαίσια του προγράμματος αναβάθμισης PAC-1 το σύστημα απόκτησε και αντιπυραυλικές ικανότητες. Σήμερα η πλέον εξελιγμένη διαμόρφωση του συστήματος ονομάζεται PAC-3. Σε υπηρεσία το σύστημα Patriot αντικατέστησε τα συστήματα Nike-Hercules (US Air Force) και Hawk (US Army).

Το βλήμα του Patriot είναι εφοδιασμένο με το σύστημα καθοδήγησης TVM (track-via-missile). Εντολές διόρθωσης πορείας μπορούν να μεταβιβαστούν στο TVM μέσω του κέντρου ελέγχου εμπλοκής ή AN/MSQ-104 Engagement Control Centre (ECC). Το σύστημα πρόσκτησης στόχου του βλήματος ενεργοποιείται κατά την τερματική φάση και διαβιβάζει τα δεδομένα, μέσω του TVM και του επίγειου ραντάρ, στο AN/MSQ-104 ECC για την τελική διόρθωση της πορείας, εάν αυτό είναι απαραίτητο βέβαια. Οι όποιες νέες εντολές για την διόρθωση της πορείας του βλήματος μεταβιβάζονται στο ίδιο το βλήμα μέσω του διαύλου MTCU (Missile Track Command Uplink). Πίσω από το τμήμα τερματικής καθοδήγησης βρίσκεται το τμήμα της πολεμικής κεφαλής υψηλής εκρηκτικότητας (ΗΕ = High Explosive) και βάρους 90 κιλών. Το μέγιστο βεληνεκές του βλήματος είναι 70 km και το μέγιστο ύψος εμπλοκής μεγαλύτερο των 24 km. Ο ελάχιστος χρόνος πτήσης του βλήματος είναι τα εννέα δευτερόλεπτα, όσα δηλαδή χρειάζεται η πολεμική κεφαλή για να ενεργοποιηθεί ενώ ο μέγιστος χρόνος πτήσης είναι της τάξεως των 210 δευτερολέπτων, όσο δηλαδή χρειάζεται το βλήμα για να φτάσει στο μέγιστο βεληνεκές.

Στα πλαίσια συνεχούς βελτίωσης του συστήματος η Raytheon έχει αναπτύξει το βελτιωμένο βλήμα PAC-2 GEM, το οποίο ενσωματώνει νέο πυροκροτητή καθώς και έναν ταλαντωτή θορύβου, ο οποίος αυξάνει την ευαισθησία του ερευνητή προς τους στόχους με μικρή διατομή ραντάρ (δηλαδή με μικρό ίχνος στο ραντάρ όπως είναι τα βλήματα cruise και τα βαλλιστικά βλήματα). Τα πρώτα βελτιωμένα βλήματα παραδόθηκαν στις ΗΠΑ το Νοέμβριο 2002. Συνολικά οι ΗΠΑ παρέλαβαν 230 νέα βλήματα ενώ άλλα 376 αναβαθμίζονται σ’ αυτό το επίπεδο. Το νέο βλήμα PAC-3 παρουσιάζει αυξημένη αποτελεσματικότητα εναντίον τακτικών βαλλιστικών πυραύλων και πυραύλων cruise. Το PAC-3 φέρει έναν νέο ερευνητή χιλιομετρικού κύματος, ο οποίος κατασκευάζεται από την Boeing και λειτουργεί στη ζώνη συχνοτήτων Ka. Το βλήμα καταστρέφει τον στόχο με κινητική ενέργεια, η οποία δημιουργείται αφού βλήμα και στόχος συγκρούονται μετωπικά. Με άλλα λόγια το βλήμα υπολογίζει την πορεία του στόχου, μέσω αλγόριθμων, και ίπταται με τέτοιο τρόπο ώστε να συναντήσει τον στόχο μετωπικά. Εξίσου σημαντική καινοτομία αποτελεί και το γεγονός ότι κάθε εκτοξευτήρας M-901 του συστήματος Patriot μπορεί να δεχθεί 16 βλήματα PAC-3 αντί των τεσσάρων PAC-1/-2/-2 GEM. Η ανάπτυξη του PAC-3 ολοκληρώθηκε το 1999 και τα πρώτα βλήματα παραδόθηκαν τον Σεπτέμβριο 2001.

Συνολικά έχουν αναπτυχθεί επτά (7) εκδόσεις του βλήματος ΜΙΜ-104: ΜΙΜ-104A για τυπική αντιαεροπορική χρήση, MIM-104B ASOJ (Anti Stand-Off Jammer) ή SOJC (Standoff Jammer Countermeasures) με αυξημένη ανθεκτικότητα κατά ηλεκτρονικών παρεμβολών, MIM-104C ΡAC-2 για αναχαίτιση βαλλιστικών πυραύλων, MIM-104D PAC-2 GEM (βελτιωμένο MIM-104C Pac-2 βλήμα), MIM-104E PAC-2 GEM/C (ή GEM+) και MIM-104E PAC-2 GEM/T (ή GEM+) για εμπλοκή βλημάτων cruise (GEM/C = GEM/Cruise) και τακτικών βαλλιστικών βλημάτων (GEM/Τ = GEM/Tactical Ballistic Missiles) αντίστοιχα και MIM-104F PAC-3 σε τέσσερεις (4) διαμορφώσεις (Configuration-1/-2/-2+/-3). Σύμφωνα με πληροφορίες η Ελλάδα διατηρεί απόθεμα βλημάτων εκ των οποίων είναι της έκδοσης MIM-104A και της έκδοσης ΜΙΜ-104D PAC-2 GEM. Τα βλήματα αξιοποιούνται από 36 εκτοξευτές οργανωμένες σε έξι (6) πυροβολαρχίες.

Εκτός του βλήματος μια ολοκληρωμένη πυροβολαρχία Patriot αποτελείται από 4-6 σταθμούς εκτόξευσης Μ-901, ένα (1) κέντρο ελέγχου εμπλοκής AN/MSQ-104 ECC, ένα (1) ραντάρ AN/MPQ-53, ένα (1) σύνολο κεραιών OE-349 Antenna Mast Group (AMG), τον σταθμό ηλεκτρικής ενέργειας ΕΡΡ-ΙΙΙ (Electrical Power Plant-III) και ένα (1) κέντρο συντονισμού πληροφοριών (ICC = Information Coordination Centre) για τον συντονισμό των πυρών της πυροβολαρχίας. Ο σταθμός εκτόξευσης Μ-901, διατηρεί αποθηκευμένα, μεταφέρει και εκτοξεύει τα βλήματα. Κάθε εκτοξευτής φέρει τέσσερα βλήματα PAC-1/-2/-2 GEM ή 16 βλήματα PAC-3. Το σύστημα είναι τηλεχειριζόμενο μέσω διαύλου ή data link οπτικής ίνας από το κέντρο ελέγχου εμπλοκής AN/MSQ-104 ECC, το οποίο διαβιβάζει τα δεδομένα στο βλήμα πριν και μετά την εκτόξευση αλλά και κατά την διάρκεια της πτήσης. Είναι τοποθετημένο σε τρέιλερ τύπου Μ-860 το οποίο ρυμουλκείται από όχημα τύπου M-983 “Dragon Wagon” HEMTT (Heavy Expanded Mobility Tactical Truck)

Το κέντρο ελέγχου εμπλοκής AN/MSQ-104 ECC είναι το μόνο επανδρωμένο υπό-σύστημα του Patriot. To AN/MSQ-104 ECC επικοινωνεί με όλα τα άλλα υπό-συστήματα του Patriot, με άλλες πυροβολαρχίες και με την ανώτερη ιεραρχία. Κάθε AN/MSQ-104 ECC επανδρώνεται από τρία (3) άτομα, οι οποίοι έχουν στην διάθεση τους δύο οθόνες και έναν σταθμό επικοινωνιών με τρία τερματικά. Το σύστημα είναι τοποθετημένο επί οχήματος τύπου M-927 Cargo Truck των πέντε (5) τόνων ή επί οχήματος τύπου Light/Medium Tactical Vehicle (L/MTV) Cargo Truck. Τα σημαντικότερα υπό-συστήματα του AN/MSQ-104 ECC είναι ο ψηφιακός υπολογιστής ελέγχου όπλου (WCC = Weapons Control Computer), ο τερματικός σταθμός του διαύλου επικοινωνίας (DLT = Data Link Terminal) ο οποίος συνδέει το AN/MSQ-104 ECC με τους εκτοξευτές, η κεραία UHF, το κανάλι υποδοχής δεδομένων RLRIU (Routing Logic Radio Interface Unit) και οι δύο σταθμοί εργασίας (κονσόλες). Το AN/MSQ-104 ECC διαθέτει κλιματισμό ενώ προστατεύεται από ραδιολογικές, βιολογικές, χημικές ουσίες και από ηλεκτρομαγνητικούς παλμούς.

To ραντάρ AN/MPQ-53 είναι διάταξης φάσης, λειτουργεί στη ζώνη συχνοτήτων G (4-6 GHz) και εκτελεί τις διαδικασίες έρευνας, ανίχνευσης στόχου, πρόσκτησης και αναγνώρισης στόχους, καθοδήγησης του βλήματος καθώς και διαδικασίες ηλεκτρονικών αντί-αντιμέτρων (ECCM = Electronic Counter-Counter Measures). Όπως στην περίπτωση των σταθμών εκτόξευσης Μ-901, το ραντάρ AN/MPQ-53 είναι τοποθετημένο σε τρέιλερ Μ-860 το οποίο ρυμουλκείται από όχημα M-983 Dragon Wagon HEMTT. Το ραντάρ ελέγχεται, μέσω καλωδίου, από το σύστημα WCC. Το μέγιστο βεληνεκές του ραντάρ είναι 100 km, έχει την δυνατότητα ανίχνευσης 100 στόχων ενώ μπορεί να καθοδηγήσει ταυτόχρονα εννέα βλήματα. Η εμπλοκή ενός στόχου μπορεί να πραγματοποιηθεί αυτόματα ή ημί-αυτόματα. Μόλις αποφασιστεί η εμπλοκή ενός στόχου το AN/MSQ-104 ECC επιλέγει τον σταθμός εκτόξευσης και μεταβιβάζει τα δεδομένα στο επιλεγμένο βλήμα. Το βλήμα εκτοξεύεται και καθοδηγείται προς τον στόχο από το ραντάρ AN/MPQ-53.

Στην τερματική φάση ενεργοποιείται το σύστημα TVM και το βλήμα κατευθύνεται προς τον στόχο. Λίγο πριν την πρόσκρουση πυροδοτείται ο πυροκροτητής και ακολουθεί η έκρηξη της πολεμικής κεφαλής. Θα πρέπει ωστόσο να σημειώσουμε ότι στην έκδοση PAC-3 το ραντάρ AN/MPQ-53 έχει αντικατασταθεί από το βελτιωμένο AN/MPQ-65. Το AN/MPQ-65 ενσωματώνει και δεύτερο σωλήνα TWT (Traveling Wave Tube), η χρήση του οποίου επιτυγχάνει βελτιωμένες επιδόσεις στους τομείς της έρευνας και ανίχνευσης. Το σύνολο κεραιών OE-349 AMG είναι εγκαταστημένο επί οχήματος M-927 Cargo Truck των πέντε τόνων και αποτελείται από τέσσερις κεραίες ισχύος 4 kW σε δύο ζεύγη τοποθετημένα σε τηλεχειριζόμενους ιστούς. Τέλος, ο σταθμός ΕΡΡ-ΙΙΙ παράγει την απαιτούμενη ενέργεια που χρειάζεται το σύστημα Patriot. Αποτελείται από δύο πετρελαιοκινητήρες ισχύος 150 kW με 567,8 λίτρα διαθέσιμο καύσιμο. Ο σταθμός ΕΡΡ-ΙΙΙ είναι τοποθετημένος σε όχημα M-983 HEMTT.

Tα νέα δεδομένα: Εκσυγχρονισμός του λογισμικού

Αυτό αφορά στην εγκατάσταση και ενσωμάτωση όλων των τροποποιήσεων του ηλεκτρονικού εξοπλισμού, καθώς και τον λειτουργικό έλεγχο του συστήματος μέσω του αναβαθμισμένου λογισμικού στην πλέον σύγχρονη έκδοσή του για τα κέντρα ελέγχου, συντονισμού και επικοινωνιών, σε όλα τα ελληνικά Patriot. Να σημειωθεί ότι το πρόγραμμα δεν περιλαμβάνει αναβάθμιση των πυραύλων ή των ραντάρ. Συνεπώς σε δεύτερο χρόνο απαιτείται ένα πιο διευρυμένο πρόγραμμα αναβάθμισης. Χαρακτιρηστικό παράδειγμα είναι το αμερικανικό πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των Patriot. Συνεπώς, το ελληνικό πρόγραμμα της μερικής αναβάθμισης και υλοποιείται αξιοποιώντας αντισταθμιστικά οφέλη από την αρχική σύμβαση μεταξύ της ΠΑ και της Raytheon στα πλαίσια της αγοράς των Patriot. Αποτελεί δε συνέχεια της εκτεταμένης συμμετοχής που είχε η IDE στην εγχώρια συμπαραγωγή η οποία έγινε με μεγάλη επιτυχία. Δεδομένων των ελληνικών εξελίξεων, στο πρόγραμμα αναβάθμισης των Patriot, θεωρούμε χρήσιμο να παρουσιάζουμε το αμερικανικό πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των Patriot, το οποίο είναι ριζικό και παρέχει νέες δυνατότητες στα συστήματα.

Το αμερικανικό πρόγραμμα περιλαμβάνει την εγκατάσταση νέων ηλεκτρονικών υπολογιστών ελέγχου πυρός, νέων συστημάτων επικοινωνιών, νέων ραντάρ, νέου περιβάλλοντος διασύνδεσης χειριστή-συστήματος και νέους πυραύλους. Η τελευταία μεγάλη αναβάθμιση των Patriot ήταν το πρόγραμμα PAC-3 (Patriot Advanced Capability-3), το οποίο ξεκίνησε στα μέσα της δεκαετίας του 1990 και αφορούσε στην υιοθέτηση νέων πυραύλων, σε βελτιώσεις στο Κέντρο Διοίκησης και Ελέγχου και στην εγκατάσταση νέου λογισμικού. Η επόμενη αναβάθμιση αφορούσε μόνο τους πυραύλους με την υιοθέτηση του ικανότερου PAC-3 MSE (Missile Segment Enhancement), το οποίο έχει μεγαλύτερο βεληνεκές και είναι πιο ευέλικτο, λόγω του ισχυρότερου κινητήρα που ενσωματώνει και των μεγαλύτερων πτερυγίων ελέγχου πτήσης. Ωστόσο, οι περιορισμοί του ραντάρ δεν επιτρέπει στα PAC-3 MSE να δράσουν στο όριο του επιχειρησιακού τους φακέλου. Το αμερικανικό πρόγραμμα αναβάθμισης ονομάζεται PDB8 (Post-Deployment Build 8) και αφορά, μεταξύ άλλων, στην υιοθέτηση νέου ραντάρ το οποίο θα επιτρέψει στα PAC-3 MSE να εκμεταλλευτούν στο ακέραιο τις δυνατότητες τους.

Συγκεκριμένα, το ραντάρ AN/MPQ-65 θα αναβαθμιστεί στο επίπεδο AN/MPQ-65A με 30% περισσότερη εμβέλεια, πολλαπλάσια ταχύτητα επεξεργασίας δεδομένων και αυξημένη αξιοπιστία. Τα μηχανικά μέρη του θα μειωθούν με αποτέλεσμα η συντήρηση και υποστήριξη του να είναι οικονομικότερη. Επίσης θα είναι ανθεκτικότερο σε περιπτώσεις ηλεκτρονικών επιθέσεων. Επίσης το πρόγραμμα PDB8 περιλαμβάνει και την εγκατάσταση της νέα οθόνης) απεικόνισης δεδομένων WMI (Warfighter Machine Interface, η οποία χρησιμοποιεί έγχρωμες τρισδιάστατες (3D) ενδείξεις με αποτέλεσμα να σημειώνεται κατακόρυφη αύξηση της αντίληψης της τακτικής κατάστασης. Με τις παλαιές οθόνες ο χειριστής θα πρέπει να επιλέξει μεταξύ 100 κατηγοριών (Tab) για να βρει την πληροφορία που θέλει, να την εντυπώσει στη μνήμη του και στη συνέχεια να ψάχνει να βρει μια άλλη πληροφορία. Για παράδειγμα, σήμερα ένας χειριστής, για να προσδιορίσει εάν ένα (1) αεροσκάφος πετά στο σωστό ύψος και μέσα σ’ ένα αεροδιάδρομο ασφαλείας, θα πρέπει να αναζητήσει τη συγκεκριμένη κατηγορία και να περιηγηθεί στα δεδομένα που έχουν αποθηκευτεί στη συγκεκριμένη κατηγορία μέχρι να βρει την πληροφορία που θέλει. Η διαδικασία αυτή, για έναν έμπειρο χειριστή, απαιτεί χρόνο της τάξεως των 35-40 δευτερολέπτων.

Με τις οθόνες WMI ο χειριστής δεν έχει παρά να μεγεθύνει, δια δακτύλου, σαν σε οθόνη αφής, το ίχνος του αεροσκάφους για να δει, σε τρισδιάστατη απεικόνιση, και από οποιαδήποτε γωνία θέλει, εάν το αεροσκάφος πετά εντός ή εκτός του αεροδιαδρόμου ασφαλείας ή που ακριβώς πετά. Η διαδικασία αυτή απαιτεί μόλις 1-2 δευτερόλεπτα. Τέλος, ένα άλλο κρίσιμο σημείο της αναβάθμισης, που ονομάζεται CCMP1 (Combined Crypto Modernization Phase 1), αφορά στην εγκατάσταση νέων router και συνδέσεων για ασφαλή διαβίβαση δεδομένων και επικοινωνία BLOS (Beyond Line of Sight). Ο Αμερικανικός Στρατός τον Δεκέμβριο του 2024 ανακοίνωσε ότι οι επιχειρησιακές δοκιμές του αντιαεροπορικού συστήματος Patriot και του νέου ραντάρ GhostEye ή LTAMDS (Lower Tier Air and Missile Defense Sensor), που πραγματοποιήθηκαν το Νοέμβριο, ήταν απολύτως επιτυχημένες και τα δύο συστήματα λειτούργησαν αρμονικά, χωρίς πρόβλημα και σύμφωνα με τις επιχειρησιακές προσδοκίες. Οι δοκιμές έγιναν από την 3-43 Μοίρα Αντιαεροπορικής Άμυνας του Αμερικανικού Στρατού, σε συνεργασία με τη Διοίκηση Δοκιμών και Αξιολογήσεων του Αμερικανικού Στρατού και στελεχών της Raytheon. Στη διάρκεια των δοκιμών το LTAMDS εντόπισε, ανίχνευση και κατηγοριοποίησε επιτυχών απειλή βαλλιστικού πυραύλου μικρού βεληνεκούς και χαμηλά ιπτάμενου πυραύλου Cruise.

Από την πλευρά των Patriot, στις δοκιμές χρησιμοποιήθηκαν πύραυλοι PAC-3 MSE (Patriot Advanced Capability-3 Missile Segment Enhancement) και CRI (Cost Reduction Interceptor). Το ραντάρ GhostEye αναπτύχθηκε κατόπιν σχετικής απαίτησης του Αμερικανικού Στρατού για την αντικατάσταση των ραντάρ AN/MPQ-53/65 των Patriot. Πρόκειται για ραντάρ τεχνολογίας AESA με ικανότητα έρευνας και εντοπισμού σ’ ολόκληρο το τόξο των 360ο (σε τρείς δέσμες μεγέθους 120ο έκαστη) η χρήση του οποίου αυξήσει σε μεγάλο βαθμό τις ικανότητες των Patriot. Για την κατασκευή του χρησιμοποιείται Νιτρίδιο του Γαλλίου, μια ουσία η οποία έχει την ιδιότητα να αυξάνει την ευαισθησία του ραντάρ και την ικανότητα του να εντοπίζει απειλές. Οι διαστάσεις της κεραίας είναι ίδιες με τις διαστάσεις της κεραίας του AN/MPQ-65. Μια μικρότερη έκδοση του GhostEye είναι και το ραντάρ μέσου βεληνεκούς GhostEye-MR (Medium Range), το οποίο αναπτύχθηκε για τα αντιαεροπορικά συστήματα NASAMS.

Τέλος αξίζει να αναφερθεί πως ο Αμερικανικός Στρατός ανακοίνωσε ότι ακυρώνει το πρόγραμμα LTFI (Lower-Tier Future Interceptor), το οποίο είχε ως στόχο την ανάπτυξη ενός νέου πυραύλου για τα συστήματα Patriot. Όπως ανακοίνωσε ο υποστράτηγος Frank Lozano, Εκτελεστικός Αξιωματικός Πυραυλικών και Διαστημικών Προγραμμάτων, η ακύρωση του προγράμματος LTFI γίνεται για λόγους υψηλού κόστους. «Δεν θα προχωρήσουμε με το πρόγραμμα, θα είναι πολύ ακριβό … οι πύραυλοι του συστήματος είναι μεν ικανοί, αλλά είναι πολύ ακριβοί», είπε ο Frank Lozano. Ο νέος πύραυλος θα έπρεπε να είναι έτοιμος το 2028. Επιχειρησιακά, ο νέος πύραυλος θα έπρεπε να είχε την ικανότητα αναχαίτισης όλων των υφιστάμενων και νέων απειλών, από αεροσκάφη και UAV μέχρι βαλλιστικούς και υπερηχητικούς πυραύλους. Η εναλλακτική λύση είναι η περαιτέρω αναβάθμιση των Patriot της έκδοσης PAC-3 (Patriot Advanced Capability-3), έτσι ώστε να συστήματα να παραμείνουν σύγχρονα και ικανά να αντιμετωπίζουν αεροπορικές και πυραυλικές απειλές. Επίσης, θα επιδιωχθεί η καλύτερη συνεργασία του Patriot με το αντιπυραυλικό σύστημα THAAD (Terminal High Altitude Area Defense). Εναλλακτικά προτείνονται τα βλήματα Stunner. Το βλήμα SkyCeptor αναπτύχθηκε από τη Raytheon σε συνεργασία με την ισραηλινή Rafael ως εναλλακτικό βλήμα για τα Patriot και τα David Sting. Αποτελεί έκδοση του βλήματος Stunner της Raytheon και σχεδιάστηκε κυρίως ως αντιπυραυλικό βλήμα για την αντιμετώπιση βαλλιστικών και πυραύλων Cruise μικρού και μέσου βεληνεκούς. Υπενθυμίζουμε ότι η Ρουμανία βρίσκεται σε διαδικασία παραλαβής επτά Πυροβολαρχιών Patriot της έκδοσης PAC-3 (Patriot Advanced Capability-3).

Η πλέον σημαντική παράμετρος στα πλαίσια ενός δυνητικού προγράμματος εκσυγχρονισμού για τη Πολεμική Αεροπορία είναι το υψηλό κόστος των πυραύλων νέας γενιάς όπως οι πύραυλοι PAC-3 MSE και οι πύραυλοι GEM-T (Guidance Enhanced Missile-Tactical Ballistic Missile), εφοδιασμένοι με αναμεταδότη νιτριδίου του γαλλίου (gallium nitride, GaN). Ήδη όπως γράψαμε πριν μερικές ώρες η γερμανική βουλή ενέκρινε την αγορά 120 πυραύλων PAC-3 MSE (Patriot Advanced Capability-3 Missile Segment Enhancement) με προϋπολογισμένο κόστος € 763,5 εκατομμύρια. Το πρόγραμμα θα υλοποιηθεί μέσω προγράμματος FMS (Foreign Military Sales).

Επίσης, οι διαστάσεις του πυραύλου επιτρέπουν την ενσωμάτωση τεσσάρων (4) σε κάθε ένα (1) από τα τέσσερα (4) κελιά εκτόξευσης του Patriot, δηλαδή σε κάθε τετραπλό εκτοξευτή χωρούν 16 PAC-3 MSE. Οι συγκεκριμένοι πύραυλοι ενσωματώνουν ερευνητή ενεργού ραντάρ, πολεμική κεφαλή θραυσμάτων υψηλής εκρηκτικότητας και πυροκροτητή επαφής. Οι συγκεκριμένοι πύραυλοι μπορούν να αναχαιτίσουν στόχους σε μέγιστο ύψος 36.000 μέτρων και σε μέγιστη απόσταση 120 χιλιόμετρα (για αεροπορικούς στόχους) ή 60 χιλιόμετρα (για βαλλιστικούς στόχους). Οι πύραυλοι ενσωματώνουν μεγαλύτερο κινητήρα στερεού καυσίμου και μεγαλύτερα πτερύγια ελέγχου, σε σχέση με τις προηγούμενες εκδόσεις των πυραύλων Patriot. Αυτά τα νέα βελτιωμένα χαρακτηριστικά, επιτρέπουν στον PAC-3 MSE να επιτυγχάνει μεγαλύτερο βεληνεκές και καλύτερες επιδόσεις αναχαίτισης κατά βαλλιστικών και πυραύλων τεχνολογίας Cruise. Τα βλήματα PAC-3 MSE και GEM-T, τα νέα ραντάρ AESA, με ικανότητα εντοπισμού σ’ ολόκληρο το τόξο των 360ο και οι νέες οθόνες WMI είναι βελτιώσεις, οι οποίες θα πρέπει να ενδιαφέρουν και να εξεταστούν από την Πολεμική Αεροπορία (ΠΑ) με στόχο τη διατήρηση των πολύτιμων Patriot στην αιχμή της τεχνολογίας. Το ζητούμενο βέβαια είναι το τελικό κόστος ενός τέτοιου προγράμματος.

Το άρθρο Πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των Patriot της Πολεμικής Αεροπορίας: Συνολική ανασκόπηση δεδομένων και επιλογών δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Στο νέο εξοπλιστικό πρόγραμμα της Ελλάδας που θα ανακοινώσει σε λίγες ημέρες ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, αναφέρθηκε κατά την επίσκεψη του στην 11η Μ.Κ.Β (Μοίρα Κατευθυνόμενων Βλημάτων ) στο Ηρακλείου Κρήτης , ο υπουργός Εθνικής ‘Αμυνας Νίκος Δένδιας. Μιλώντας στο στρατιωτικό προσωπικό, ο Νίκος Δένδιας σημείωσε ότι «η γεωπολιτική αβεβαιότητα και η γενική κατάσταση, απαιτεί να μπορεί η χώρα να αναπτύξει δυνατότητες, τις οποίες δεν είχε μέχρι τώρα». «Σε λίγες μέρες ο πρωθυπουργός θα ενημερώσει τη Βουλή των Ελλήνων για το νέο μακροπρόθεσμο πρόγραμμα εξοπλισμών της πατρίδας μας, ένα πρόγραμμα το οποίο περιλαμβάνει και εξελιγμένη προστασία από τον αέρα» σημείωσε ο κ. Δένδιας , αναφερόμενος στην «Ασπίδα του Αχιλλέα» που περιλαμβάνει όπως ανέφερε πέντε επίπεδα, με τα τρία από αυτά να αφορούν στην αντιπυραυλική, την αντιαεροπορική και την αντι- drone προστασία. Η αντικατατάσταση των ρωσικών S-300 PMU1 της Πολεμικής Αεροπορίας όπως και των ρωσικής προέλευσης αντιαεροπορικών συστημάτων αποτελεί κυρίαρχη προτεραιότητα στα πλαίσια του νέου εξοπλιστικού προγράμματος των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων. Ως δυνητικές επιλογές προβάλουν τα ισραηλινά συστήματα (BARAK & DAVID SLING) ενώ εξετάζονται και ευρωπαϊκής προέλευσης επιλογές.

Υπενθυμίζεται ότι η σύμβαση, ύψους $ 437 εκατομμυρίων, για την αγορά δύο πυροβολαρχιών S-300PMU-1 (συγκροτούν δύο Μοίρες σήμερα), υπογράφηκε τον Ιανουάριο του 1997, μεταξύ της Κύπρου και της Ρωσίας. Ωστόσο κατόπιν ισχυρών διεθνών αντιδράσεων και πιέσεων αποφασίστηκε τελικά τα συστήματα, μαζί με τους 175 πυραύλους, να μεταφερθούν και να εγκατασταθούν στην Ελλάδα, κάτι που έγινε το Φεβρουάριο του 1999. Ως αντάλλαγμα η Κύπρος παρέλαβε από την Ελλάδα έξι (6) Tor-M1 και 12 αυτοκινούμενα πυροβόλα Zuzana των 155 χιλιοστών, της βελτιωμένης έκδοσης Μ-2000G. Η κυριότητα των S-300PMU-1 μεταβιβάστηκε από την Κύπρο στην Ελλάδα με σύμβαση τον Δεκέμβριο του 2007. Με την ίδια σύμβαση η Ελλάδα παραχώρησε στην Κύπρο την κυριότητα των αντιαεροπορικών Tor-M1 και των πυροβόλων Zuzana.

To S-300 είναι ένα αντιαεροπορικό σύστημα μεγάλου βεληνεκούς, το οποίο κατασκευάζει η ρωσική Almaz Scientific Industrial Corporation. Στην αρχική του διαμόρφωση (S-300P) αναπτύχθηκε προκειμένου να αναχαιτίζει βλήματα cruise και μαχητικά αεροσκάφη. Ωστόσο νεότερες και βελτιωμένες εκδόσεις έχουν αναπτυχθεί έτσι ώστε να αντιμετωπίζονται αποτελεσματικά και βαλλιστικά βλήματα. Οι νεότερες εκδόσεις ενσωματώνουν νέα βλήματα, βελτιωμένα ραντάρ καθώς και μεγαλύτερη ανθεκτικότητα στα ηλεκτρονικά αντίμετρα. Σήμερα σε υπηρεσία βρίσκονται οι εξής εκδόσεις: S-300P, S-300 PM και S-300 PMU (S-300 PMU-1, S-300 PMU-2 Favorite και S-300 PMU-3 Triumph ή S-400 Triumph). Η έκδοση S-300P είναι η αρχική και χαρακτηρίστηκε επιχειρησιακή το 1978. ένα ολοκληρωμένο σύστημα S-300P αποτελείται από ραντάρ επιτήρησης 36D6, το ραντάρ ανίχνευσης χαμηλού ύψους 76NG, το σύστημα ελέγχου πυρός 30NG και από τον σταθμό εκτόξευσης 5P85-1. Διαμορφώσεις του S-300P αποτελούν η S-300PT, S-300PT-1 και S-300PT-1A.

Το 1985 παρουσιάστηκε η έκδοση S-300 PM, η οποία ενσωμάτωνε ένα νέο και βελτιωμένο ραντάρ (36NG85), νέο όχημα διοίκησης (αμφότερα τοποθετημένα σε οχήματα τύπου MAZ-7910 8 x 8) και το νέο βλήμα αναχαίτισης 5K55R με μέγιστο βεληνεκές τα 90 km και βελτιωμένο ημί-ενεργό ραντάρ τερματικής καθοδήγησης. Το 1992 παρουσιάστηκε η έκδοση S-300 PMU, η οποία αναπτύχθηκε ειδικά για τρίτες χώρες. Σε σχέση με την έκδοση S-300 PM φέρει βλήμα με ελαφρύτερη πολεμική κεφαλή αλλά με μέγιστο βεληνεκές της τάξεως των 150 km (5V55U), επιδόσεις αντίστοιχες του βλήματος 48N6.

Εκτός του βλήματος το σύστημα S-300 PMU ενσωματώνει και βελτιωμένο ραντάρ επιτήρησης (36D63D) καθώς και βελτιωμένο ραντάρ πρόσκτησης στόχου και καθοδήγησης βλήματος (30N6-1). Την ίδια χρονιά (1992) παρουσιάστηκε και η διαμόρφωση S-300 PMU-1, η οποία ενσωματώνει το βλήμα 48N6 και το νέο ραντάρ 30N6E. Το 1999 παρουσιάστηκε η διαμόρφωση S-300PMU-1 9M96, η οποία έχει την δυνατότητα να προσαρμόζει διαφορετικά βλήματα. Έτσι εκτός από τα βλήματα 5V55R, 48Ν6YΕ and 48N6YΕ2, το S-300PMU-1 9M96 μπορεί να χρησιμοποιήσει και τα νεότερα βλήματα 9M96E1 και 9M96E2. Αμφότερα είναι ελαφρύτερα (330 κιλά αντί των 420 κιλών περίπου) και ενσωματώνουν ελαφρύτερη πολεμική κεφαλή. Το 9M96E1 έχει μέγιστο βεληνεκές από 1 km έως 40 km ενώ το 9M96E2 από 1 km έως 120 km. Στην διαμόρφωση S-300 PMU-1 9M96 το σύστημα χρησιμοποιεί τον σταθμό διοίκησης και ελέγχου 83M6E, ο οποίος υποστηρίζει το ραντάρ επιτήρησης και ανίχνευσης 64N6E.

Επίσης χρησιμοποιεί το ραντάρ ελέγχου και καθοδήγησης 30N6E(1). Προαιρετικά το σύστημα μπορεί να ενισχυθεί και με δύο επιπλέον ραντάρ: το ραντάρ χαμηλού ύψους 76N6 και το ραντάρ 96L6E. Το ραντάρ 64Ν6Ε έχει μέγιστη εμβέλεια 300 km και λειτουργεί στη ζώνη συχνοτήτων C ενώ το ραντάρ 30N6E(1) έχει μέγιστη εμβέλεια 300 km και λειτουργεί στη ζώνη συχνοτήτων I/J. Πριν εμφανιστεί η διαμόρφωση S-300 PMU-1 9M96 η Almaz Scientific Industrial Corporation είχε παρουσιάσει, το 1997, την διαμόρφωση S-300 PMU-2 Favorite, η οποία είναι μια αναβαθμισμένη έκδοση του S-300 PMU-1 με μέγιστο βεληνεκές τα 195 km (χρησιμοποιεί το βλήμα 48N6E2). Το σύστημα S-300 PMU-2 Favorite είναι ικανό να αναχαιτίσει μαχητικά αεροσκάφη, βλήματα cruise, βαλλιστικά βλήματα μικρού βεληνεκούς και τακτικά βαλλιστικά βλήματα μέσου βεληνεκούς. Χρησιμοποιεί το σύστημα διοίκησης και ελέγχου 83M6E2, το οποίο αποτελείται από το όχημα διοίκησης 54K6E2 και το ραντάρ επιτήρησης και ανίχνευσης 64N6E2 ενώ υποστηρίζει το ραντάρ ελέγχου και καθοδήγησης 30N6E2.

Όπως και στην περίπτωση του S-300 PMU-1 9M96 το S-300 PMU-2 Favorite μπορεί, προαιρετικά, να ενισχυθεί με το ραντάρ χαμηλού ύψους 76N6 και το ραντάρ 96L6E. Το 1999, εκτός του S-300PMU-1 9M96, παρουσιάστηκε και η έκδοση S-300 PMU-3 ή S-400 Triumph, η οποία πλέον βρίσκεται σε παραγωγή. Το S-400 Triumph ενσωματώνει δύο βλήματα ανά εκτοξευτή (αντί των τεσσάρων βλημάτων ανά εκτοξευτή των προηγούμενων εκδόσεων), επιτυγχάνει μέγιστο βεληνεκές 400 km ενώ, σύμφωνα πάντα με την κατασκευάστρια εταιρία, να αναχαιτίσει ακόμα και stealth στόχους. Εκτός από τις παραπάνω εκδόσεις και διαμορφώσεις, έχουν αναπτυχθεί και άλλες εκδόσεις του S-300. Η έκδοση S-300V Antey-300 καθώς και η βελτιωμένη έκδοση S-300VM Antey-300 κατασκευάστηκε από την εταιρία Antey για χρήση από τις χερσαίες δυνάμεις ενώ οι εκδόσεις S-300F Fort και S-300FM Fort-M για χρήση από τις ναυτικές δυνάμεις. Εκτός από την Ρωσία, άλλες 12 χώρες χρησιμοποιούν εκδόσεις του S-300.

Η Κίνα χρησιμοποιεί τις εκδόσεις S-300 PMU-1 (ως Hongqi-10), S-300 PMU-2 Favorite (ως Hongqi-15) και S-300V (ως Hongqi-18). H Ινδία διατηρεί σε υπηρεσία έξι πυροβολαρχίες S-300 PMU-2 Favorite (x 12 εκτοξευτές κάθε πυροβολαρχία). Η αγορά αποφασίστηκε τον Αύγουστο 1995 με κόστος $ 1 δις. Άλλες χώρες που διατηρούν σε υπηρεσία συστήματα S-300 είναι το Ιράν, το Βιετνάμ, η Συρία, η Λευκορωσία, η Βουλγαρία, το Καζακστάν, η Σλοβενία, η Ουκρανία και η Αρμενία ενώ και η πρώην Ανατολική Γερμανία είχε και αυτή προμηθευτεί συστήματα S-300. Η Κύπρος αγόρασε, το 1996, δύο πυροβολαρχίες S-300 PMU-1 (x 6 εκτοξευτές έκαστη πυροβολαρχία) αλλά κατόπιν ισχυρών πιέσεων από την Τουρκία (ή Άγκυρα απείλησε ακόμα και με αεροπορικούς βομβαρδισμούς την Κύπρο εάν αυτή προχωρούσε στην εγκατάσταση των S-300 PMU-1 στη Μεγαλόνησο), τις ΗΠΑ και την Μεγάλη Βρετανία τα συστήματα εγκαταστάθηκαν στην Ελλάδα απ’ όπου και επιχειρούν. Μαζί με τα συστήματα η Κύπρος αγόρασε και 96 βλήματα τύπου 48N6E.

Το μέγιστο βεληνεκές των κυπριακών S-300 PMU-1, για αεροδυναμικούς στόχους, ανέρχεται στα 150-200 km (το ελάχιστο βεληνεκές είναι της τάξεως των 5 km) ενώ το μέγιστο ύψος εμπλοκής είναι της τάξεως των 30 km (το ελάχιστο ύψος εμπλοκής είναι τα δέκα μέτρα μόλις). Το μέγιστο βεληνεκές στην περίπτωση αναχαίτισης βαλλιστικών βλημάτων περιορίζεται στα 40 km (στην περίπτωση αυτό το μέγιστο ύψος εμπλοκής είναι τα 25 km και το ελάχιστο τα 2 km). Το σύστημα χρειάζεται μόνο πέντε λεπτά προκειμένου να προετοιμαστεί για την εκτέλεση βολής ενώ ο χρόνος αντίδρασης του είναι τα 22 δευτερόλεπτα.

Ο υπουργός Εθνικής ‘Αμυνας τόνισε ότι «θα πρέπει να έχουμε συστήματα σύγχρονα, ευέλικτα , δυνάμενα να αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις, γιατί ακριβώς η ετοιμότητα να αντιμετωπίζουμε την οποιαδήποτε πρόκληση, θα την αποτρέψει», και συμπλήρωσε πως «η προετοιμασία και τα κατάλληλα συστήματα είναι που οδηγούν στην ειρήνη» και πως «αυτό επιδιώκει η ατζέντα 2030». Ο Νίκος Δένδιας εξέφρασε την χαρά του που βρίσκεται στην Κρήτη, σημειώνοντας ότι πρόκειται για τόπο «μεγάλης στρατηγικής σημασίας για την πατρίδα» και πως « η Κρήτη αποκτά, ιδίως λόγω του γεωπολιτικού περιβάλλοντος της ευρύτερης περιοχής, μία ακόμα μεγαλύτερη σημασία, εάν είναι ποτέ αυτό δυνατόν, αφού η θέση της διαχρονικά μέσα στους αιώνες, είναι μοναδική».

Νωρίτερα ο κ. Δένδιας που συνοδευόταν από τους βουλευτές Ηρακλείου Μάξιμο Σενετάκη και Κωνσταντίνο Κεφαλογιάννη παραβρέθηκε σε σύσκεψη στην οποία μετείχαν ο Αρχηγός Γ.Ε.Α Αντιπτέραρχος (ι) Δημοσθένης Γρηγοριάδης , ο Διοικητής 133 ΣΜ σμήναρχος (ι) Βασίλειος Κρουστάλης και ο Διοικητής της 11ης Μ.Κ.Β Σμήναρχος (ε.α) Γεώργιος Τζωρμπατζάκης. «Ενημερώθηκα για τις υπηρεσίες που παρέχετε στην πατρίδα, έργο εξαιρετικά σημαντικό, όπως επίσης και το πώς καταφέρνετε να αντιμετωπίσετε τις πάρα πολλές δυσχέρειες στη συντήρηση των συστημάτων που προέρχονται από χώρες, οι οποίες πλέον δεν μας παρέχουν ανταλλακτικά» ανέφερε, μεταξύ άλλων, ο υπουργός Εθνικής ‘Αμυνας, συγχαίροντας το προσωπικό για τις υπηρεσίες και το έργο τους. «Θα ήθελα να σας συγχαρώ για τις υπηρεσίες σας και το έργο που επιτελείτε. Να σας συγχαρώ για το αποτέλεσμα που έχετε πετύχει μέσα σε αυτές τις εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες και να σας ζητήσω να συνεχίσετε να υπηρετείτε την πατρίδα, με ζήλο και αφοσίωση» κατέληξε ο κ. Δένδιας που αργότερα θα πραγματοποιήσει ομιλία, στο πλαίσιο της πρώτης «Αναπτυξιακής Διάσκεψης» για την Επιτροπή Κρήτης του Ελληνο-Αμερικανικού Εμπορικού Επιμελητήριου , που πραγματοποιείται στο Ηράκλειο.

Το άρθρο Πρωταρχική απαίτηση η αντικατάσταση των S-300 PMU1-Πέντε επίπεδα θα αποτελούν την «Ασπίδα του Αχιλλέα» δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.