Στο επίκεντρο της συνάντησης μεταξύ του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια και του υπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής Βασίλη Κικίλια τέθηκε η προοπτική ανάπτυξης ενός κοινού περιπολικού σκάφους ανοικτής θάλασσας, το οποίο θα μπορεί να καλύπτει τις ανάγκες τόσο του Πολεμικού Ναυτικού όσο και του Λιμενικού Σώματος σε αποστολές επιτήρησης και επίδειξης σημαίας. Οι δύο υπουργοί εξέτασαν το πλαίσιο σχεδιασμού και ναυπήγησης μιας πλατφόρμας με αυξημένη ευελιξία, υψηλή επιχειρησιακή διαθεσιμότητα και ικανότητα ανάληψης πολλαπλών αποστολών τόσο για το Λιμενικό Σώμα όσο και το Πολεμικό Ναυτικό. Σημειώνεται πως η Διοίκηση Πλοίων Επιτηρήσεως του Αρχηγείου Στόλου ΠΝ είναι επιφορτισμένη με αποστολές επιτήρησης στο Ανατολικό Αιγαίο.

Την ίδια στιγμή, οι δύο πλευρές συζήτησαν και την προοπτική περαιτέρω εμβάθυνσης της συνεργασίας ανάμεσα στα δύο υπουργεία, επιδιώκοντας στενότερο συντονισμό και αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των υφιστάμενων μέσων και δυνατοτήτων σε νευραλγικούς τομείς της εθνικής ασφάλειας, όπως άλλωστε υπογραμμίστηκε και στις σχετικές δημόσιες παρεμβάσεις τους.

Το άρθρο Κοινή σχεδίαση εθνικού περιπολικού πλοίου ανοικτής θαλάσσης ανακοίνωσαν οι Υπουργοί Νίκος Δένδιας και Βασίλης Κικίλιας δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Στη δημιουργία ενός σύγχρονου Κέντρου Επιχειρήσεων προχωρά το υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, με στόχο την ενίσχυση της επιχειρησιακής ικανότητας και του συντονισμού του Λιμενικού Σώματος σε όλο το φάσμα των θαλάσσιων αποστολών του. Όπως δηλώνει ο υπουργός Ναυτιλίας Βασίλης Κικίλιας, μιλώντας στο «Βήμα», το νέο Κέντρο θα αποτελέσει τον πυρήνα μιας «κοινής πλατφόρμας» συνεργασίας με τις Ένοπλες Δυνάμεις και τη Frontex, αναβαθμίζοντας δραστικά την επιτήρηση και τη διαχείριση κρίσιμων περιστατικών στη θάλασσα. Παράλληλα, ο υπουργός αναδεικνύει τη σημασία της υλοποίησης του εξοπλιστικού προγράμματος «ΑΙΓΙΣ 2», που προβλέπει την προμήθεια εξοπλισμού νέας τεχνολογίας, συμπεριλαμβανομένων εργαλείων Τεχνητής Νοημοσύνης, αλλά και υπερσύγχρονων πλωτών μέσων για το Λιμενικό Σώμα. Τα νέα σκάφη και τα ψηφιακά συστήματα θα συντονίζονται επιχειρησιακά από το Κέντρο Επιχειρήσεων, διαμορφώνοντας ένα ενιαίο και ταχύτερο πλαίσιο λήψης αποφάσεων.

«Με αυτόν τον τρόπο θα δώσουμε στους άνδρες και στις γυναίκες του Λιμενικού Σώματος τα πιο ισχυρά, τελευταίας τεχνολογίας μέσα για να κάνουν τη δουλειά τους με επαγγελματισμό και υπευθυνότητα», τονίζει ο κ. Κικίλιας, υπογραμμίζοντας ότι η αναβάθμιση αυτή συνδέεται άμεσα με τις προκλήσεις της νέας εποχής. Όπως επισημαίνει, το νέο επιχειρησιακό μοντέλο θα ενισχύσει την αστυνόμευση των ελληνικών θαλασσών, την προστασία των θαλάσσιων πάρκων, της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ), των εξορυκτικών δραστηριοτήτων, της αλιείας και συνολικά του θαλάσσιου πλούτου της χώρας. «Έτσι θα απαντήσουμε αποτελεσματικά στις σύγχρονες απειλές και στις αυξημένες απαιτήσεις ασφάλειας, αξιοποιώντας την τεχνολογία και τη διαλειτουργικότητα με εθνικούς και ευρωπαϊκούς φορείς», καταλήγει ο υπουργός Ναυτιλίας.

Το άρθρο Σημαντικές εξελίξεις για την επιτήρηση Αιγαίου και Ανατολικής Μεσογείου: Κοινή επιχειρησιακή εικόνα μεταξύ Λιμενικού Σώματος και Ενόπλων Δυνάμεων δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Τη Τετάρτη 18 Δεκεμβρίου αναμένεται η αρμόδια επιτροπή εξοπλιστικών συμβάσεων και προγραμμάτων της Βουλής των Ελλήνων, να εγκρίνει τα προγράμματα προμήθειας των νέων κατευθυνόμενων βλημάτων Exocet Block III καθώς και των νέων περιπολικών σκαφών Marine Protector, αμφότερα για το Πολεμικό Ναυτικό. Το πρόγραμμα απόκτησης των νέας γενιάς  κατευθυνόμενων βλημάτων Exocet Block III είναι ύψους 33 εκατομμυρίων ευρώ και αφορά τη προμήθεια 16 νέων πυραύλων ενώ το πρόγραμμα προμήθειας έχει προϋπολογισμό 15 εκατομμυρίων τριών μεταχειρισμένων σκαφών Marine Protector με στόχο την αντικατάσταση υφιστάμενων παρωχημένων σχεδιάσεων σκαφών της Διοίκησης Πλοίων Επιτήρησης του Αρχηγείου Στόλου ΠΝ. Σημειώνεται πως το κόστος των 5 εκατομμυρίων ανά σκάφος αφορά τα κόστη μεταφοράς και αρχικής ενεργοποίησης και φυσικά ενδεχόμενες προσθήκες με νέα συστήματα (νέα ηλεκτρονικά και οπλικά συστήματα καθώς και επικοινωνίες) θα έχουν σημαντικό επιπρόσθετο κόστος. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση των Island τα οποία έχουν κοστίσει παραπάνω από τη δαπάνη ναυπήγησης νέων σκαφών. Ταυτοχρόνως, τη στιγμή που σε ανώτατο επίπεδο συζητιέται η ναυπήγηση κορβετών ή φρεγατών στη χώρα μας, αγνοείται η ναυπήγηση παράκτιων περιπολικών σκαφών. Θα αποτελούσε μια πρώτης τάξης ευκαιρία, να δοκιμαστούν στη πράξη οι δυνατότητες των ελληνικών ναυπηγείων. Αντ’ αυτού προωθείται μια ακόμη προμήθεια αμερικανικού μεταχειρισμένου υλικού που όπως έχει δείξει η ιστορία κοστίζει κονδύλια ανάλογα της προμήθειας νεότευκτων συστημάτων.

Marine Protector: Τα παράκτια περιπολικά σκάφη που παραχωρούνται από τις ΗΠΑ-Τεχνικά χαρακτηριστικά και επιδόσεις (Γράφει ο Αναστάσιος Παπανδρέου)

Τα σκάφη αυτά παραγγέλθηκαν από την αμερικάνικη ακτοφυλακή το 1999 στα ναυπηγία Bollinger Machine Shop & Shipyard Inc. με έδρα το Lockport της Louisiana και κατασκευάστηκαν συνολικά 75 σκάφη και άλλα τέσσερα για πελάτες του εξωτερικού. Τα Marine Protector σήμερα βρίσκονται σε διαδικασία απόσυρσης από το USCG με τη σταδιακή είσοδο σε υπηρεσία των νεότερων και ικανότερων σκαφών της κλάσης Sentinel. Τα ναυπηγεία Bollinger είναι από τους κύριους προμηθευτές σκαφών μικρού έως μεσσαίου μεγέθους της αμερικάνικης ακτοφυλακής από το 1985, έχοντας κατασκευάσει πλοία όπως η κλάση Island, Marine Protector, Sentinel και Cyclone για το USN, κ.α. Το 87ft Marine Protector στην αμερικάνικη ακτοφυλακή έχει αποστολή σε όλο το εύρος της αμερικάνικης ΑΟΖ, από φύλαξη και αστυνόμευση σε παράκτια ύδατα και λιμενικές εγκαταστάσεις μέχρι καταπολέμηση λαθρεμπορίου, την παράνομη μετανάστευση, προστασία της αλιείας και υποστήριξη σε αποστολές έρευνας και διάσωσης μέχρι τα 200 ν.μ. Είναι ένα σκάφος με ολικό μήκος 26,5 μέτρα, μήκος ίσαλου γραμμής 27,87 μέτρα, πλάτος 5,92 μέτρα και βύθισμα 1,74 μέτρα. Το εκτόπισμα είναι περίπου 92 τόνοι. Η σχεδίαση είναι βασισμένη πάνω στο σχέδιο Stan 2600 της Damen και έχει τη δυνατότητα επιχειρήσεων μέχρι θάλασσα κατάστασης 5. Η γενική διάταξη του σκάφους έχει ως εξής: Το σκάφος αποτελείται από ένα κατάστρωμα που χωρίζεται σε τρεις χώρους. Πλώρα βρίσκονται μέρος των ενδιαιτήσεων του πληρώματος χωρισμένες σε καμπίνες των τεσσάρων και δύο ατόμων, μετά ακολουθεί ο χώρος της κουζίνας και της τραπεζαρίας και τέλος από τη μέση και πίσω το μηχανοστάσιο του σκάφους. Η υπερκατασκευή χωρίζεται σε δύο επίπεδα. Στο κυρίως κατάστρωμα βρίσκονται πλώρα δύο καμπίνες και ακολουθεί το γραφείο του σκάφους. Στο δεύτερο επίπεδο βρίσκεται η γέφυρα η οποία έχει ορατότητα 360 μοιρών. Το συγκεκριμένο σκάφος έβαλε νέα στάνταρντ διαβίωσης σε σύγκριση με παλαιότερα σκάφη σε υπηρεσία με το USCG, καθώς και δυνατότητα φιλοξενίας μεικτών πληρωμάτων. Η τραπεζαρία μπορεί να φιλοξενήσει μέχρι εννέα άτομα και για την ξεκούραση του πληρώματος, σε αμερικάνικη υπηρεσία, διαθέτει τηλεόραση, DVD player και σύστημα ήχου DB. Κάθε καμπίνα διαθέτει επίσης ξεχωριστό νιπτήρα και τηλέφωνο ενδοεπικοινωνίας ενώ το σκάφος διαθέτει κοινές τουαλέτες και ντουζιέρες του ενός ατόμου και στα δύο επίπεδα. Το πλήρωμα του σκάφους αποτελείται από δέκα άτομα ενώ το σκάφος έχει τη δυνατότητα να φιλοξενήσει μέχρι δώδεκα άτομα.

Το σκάφος διαθέτει δύο κύριες μηχανές ντήζελ MTU 8V396 TE94 με απόδοση 1120kW στις 2000 σ.α.λ. οι οποίες κινούν δύο πεντάφυλλες προπέλες σταθερού βήματος μέσω κιβωτίων μετάδοσης κίνησης (Reduction Gearbox) ZF BW 255. Η μέγιστη ταχύτητα του σκάφους είναι οι 25 κόμβοι και η μέγιστη ακτίνα τα 900 ν.μ. Η μέγιστη διάρκεια παραμονής σε αποστολή χωρίς ανεφοδιασμό είναι οι τρεις ημέρες. Το σύστημα πρόωσης περιλαμβάνει επίσης ικανότητα πλεύσης χαμηλής ταχύτητας που επιτρέπει στο σκάφος να ελίσσεται με ασφάλεια σε περιορισμένα ύδατα καθώς και να ρυμουλκεί μικρά σκάφη μέχρι 200 τόνους εκτόπισμα. Τέλος διαθέτει δύο ηλεκτροπαραγωγά ζέυγη MAN DO824 LF01 με εναλλάκτη VCM224F13 Stamford Newage των 60kW έκαστο. Η δεξαμενή καυσίμων έχει χωρητικότητα 10,6 κ.μ., η δεξαμενή πόσιμου νερού έχει χωρητικότητα 1600 λίτρα και οι δεξαμενές gray water και sewage 200 και 1500 λίτρα αντίστοιχα. Το σκάφος διαθέτει επίσης δυνατότητα παραγωγής πόσιμου νερού μέσω συστήματος αντίστροφης όσμωσης. Τα ηλεκτρονικά του Marine Patroller αποτελούνται από ένα ραντάρ επιαφανείας AN/SPS-73 που λειτουργεί στις μπάντες -S/-X, καθώς και πλήρες πακέτο ηλεκτρονικών βοηθημάτων όπως: GPS, ασυρμάτους UHF/VHF/HF, βυθόμετρο, σύστημα ηλεκτρονικών χαρτών (ECDIS) με πάνω από 10000 χάρτες ενσωματωμένους που καλύπτουν τις περισσότερες περιοχές του κόσμου, INMARSAT και autopilot. Ο κύριος οπλισμός του σκάφους αποτελείται από δύο βαρέα πυροβόλα των 0,50 ιντσών, τα οποία τοποθετούνται σε έστορες στην πλώρη αριστερά και δεξία καλύπτοντας τόξο 240 μοιρών. Τέλος στην πρύμνη υπάρχει ράμπα που φιλοξενεί  ταχύπλοο σκάφος πνευστού τύπου (RΗIB) μέχρι πέντε μέτρα, για αποστολές νηοψίας και καταδίωξης από άγημα. Το σύστημα φορτο-εκφόρτωσης λειτουργεί από ένα άτομο και έχει τη δυνατότητα να συλλέξει το φουσκωτό με το άγημα ακόμη και με έντονο κυματισμό.  

Το άρθρο Έγκριση προμήθειας νέων Exocet και περιπολικών Marine Protector για το Πολεμικό Ναυτικό δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Νέος γύρος εξελίξεων έρχεται να προστεθεί στο γνωστό «σίριαλ» των περιπολικών της κλάσης ISLAND για το Πολεμικό Ναυτικό. Τη στιγμή που τα περιπολικά της κλάσης ISLAND βρίσκονται στα Ναυπηγεία Σαλαμίνας προκειμένου να καταστούν πλήρως αξιόπλοα, οι επιτελείς του Πολεμικού Ναυτικού έρχονται αντιμέτωποι με νέες αρνητικές εξελίξεις. Όπως πληροφορείται το DefenceReview.gr υπάρχει αδυναμία εύρεσης ανταλλακτικών για τις μηχανές των σκαφών λόγω παλαιότητας. Συγκεκριμένα στα πλαίσια της ανακατασκευής των κινητήρων (overhaul) το Πολεμικό Ναυτικό αναζητά εναγωνίως μηχανικά μέρη (spare parts) για τους δύο κινητήρες. Στη κατεύθυνση αυτή καταγράφεται έντονη δυσχέρεια εύρεσης ανταλλακτικών λόγω της ηλικίας των μηχανών (θεωρούνται παρωχημένα και κατά τα κοινώς λεγόμενα «obsolete»). Ως εκ τούτων, το Πολεμικό Ναυτικό εξετάζει κάθε πιθανή λύση και μεταξύ αυτών και τη προμήθεια νέων κινητήρων, γεγονός που θα αυξήσει ακόμη παραπάνω το τελικό κόστος.

Είναι χαρακτηριστικό πως τα περιπολικά της κλάσης ISLAND κατέπλευσαν στον Ναύσταθμο της Σαλαμίνας συνοδεία ρυμουλκών λόγω αδυναμίας να πλεύσουν αυτοδύναμα. Είναι βέβαιο πως τα περιπολικά της κλάσης ISLAND αναμένεται να κοστίσουν πολύ παραπάνω απ’ ότι είχε αρχικώς προϋπολογιστεί και φυσικά να κοστίσουν πιο ακριβά από τη ναυπήγηση νέων σκαφών ανάλογου εκτοπίσματος. Ήδη το Πολεμικό Ναυτικό έχει προχωρήσει σε εκτενές πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των σκαφών που περιλαμβάνει εργασίες ανακατασκευής των μηχανών, ριζικών αλλαγών στα ηλεκτρολογικά των πλοίων, νέα ηλεκτρονικά (αισθητήρες μάχης, ηλεκτροπτικό σύστημα), νέα οπλικά συστήματα και πιθανόν νέο τακτικό σύστημα μάχης συμπεριλαμβανομένων μέσων επικοινωνιών. Η ηλικία των σκαφών που αποκτήθηκαν αγγίζει τα 32 με 39 έτη.

Σημειώνεται πως το Λιμενικό Σώμα παρέλαβε δύο ολοκαίνουργια περιπολικά ανοικτής θαλάσσης τύπου P355 των ιταλικών ναυπηγείων Cantiere Navale Vittoria. Η υπογραφή της σύμβασης πραγματοποιήθηκε την 22.01.2019 ανάμεσα στο υπουργείο Ναυτιλίας & Νησιωτικής Πολιτικής και στην εταιρεία  «CANTIERE NAVALE VITTORIA S.P.A. » η οποία εδρεύει στην Ιταλία. Η συνολική αξία και των τεσσάρων (04) σκαφών ανέρχεται στα 55.560.000 Ευρώ.

Στον αντίποδα το Πολεμικό Ναυτικό προτίμησε να πάρει τα περιπολικά της κλάσης ISLAND σε χείριστη κατάσταση και τελικώς να δαπανήσει πολύ παραπάνω έναντι των αρχικών οικονομικών εκτιμήσεων. Σημειώνεται πως το αρχικό κόστος όπως είχε προϋπολογιστεί από το Γενικό Επιτελείο Ναυτικού για την πρόσκτηση με ανταλλακτικά και την μεταφορά ανέρχονται σε 42.457.600 €. Αυτό που αξίζει να επισημανθεί είναι το τελικό κόστος προκειμένου να καταστούν πλήρως επιχειρησιακά, αξιόπλοα και πλήρως λειτουργικά θα ξεπεράσει τα διπλάσια χρήματα εξ όσων είχαν αρχικά προβλεφθεί.

Υπενθυμίζεται πως οι χώρες που έχουν πάρει περιπολικά ISLAND εκτός του Ελληνικού Ναυτικού είναι το Πακιστάν, η Γεωργία, η Κόστα Ρίκα και η Ουκρανία. Στην Ακτοφυλακή των ΗΠΑ τα περιπολικά της κλάσης ISLAND αντικαθίστανται από τα νέας ναυπήγησης περιπολικά της κλάσης Sentinel.

Οι φωτογραφίες από τα Ναυπηγεία Σαλαμίνας:

Το άρθρο Πολεμικό Ναυτικό: Νέα «επεισόδια στο σίριαλ» των περιπολικών ISLAND δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Προχωρά το πρόγραμμα ενεργοποίησης των περιπολικών σκαφών της κλάσης ISLAND για το Πολεμικό Ναυτικό. Οι σχετικές εργασίες επισκευών και μετασκευών εκτελούνται από τα Ναυπηγεία Σαλαμίνας. Σημειώνεται πως το Πολεμικό Ναυτικό προμηθεύτηκε τέσσερα περιπολικά σκάφη της κλάσης ISLAND προκειμένου να αποσύρει παλαιότερες σχεδιάσεις. Η ηλικία των σκαφών που αποκτήθηκαν αγγίζει τα 32 με 39 έτη. Αυτό που αξίζει να επισημανθεί είναι το τελικό κόστος προκειμένου να καταστούν πλήρως επιχειρησιακά, αξιόπλοα και πλήρως λειτουργικά θα ξεπεράσει τα 100 εκατομμύρια ευρώ. Αρχικώς είχαν προβλεφθεί δαπάνες της τάξης των 40 εκατομμυρίων ευρώ για την ανακατασκευή των μηχανολογικών και ηλεκτρολογικών συστημάτων των πλοίων, στη συνέχεια όμως αποφασίστηκε η δαπάνη επιπλέον 50-60 εκατομμυρίων ευρώ προκειμένου τα ISLAND να αναβαθμιστούν και να λάβουν νέα συστήματα (τηλεχειριζόμενοι σταθμοί οπλισμοί, ηλεκτροπτικά συστήματα, Τακτικό Σύστημα, Επικοινωνίες κτλ).

Αξίζει να αναφερθεί πως τα ISLAND αποκτήθηκαν σε ιδιαίτερα «κακή» κατάσταση από τις ΗΠΑ και ενώ είχαν υποστεί πλήρη απογύμνωση ηλεκτρονικών συστημάτων. Λόγω δε της ηλικίας των πλοίων απαιτούσαν εκτεταμένες μηχανολογικές και ηλεκτρολογικές εργασίες προκειμένου να καταστούν πλήρως αξιόπλοα ενώ σε δεύτερη φάση όπως προαναφέρθηκε αποφασίστηκε ένα δεύτερο πακέτο εκσυγχρονισμού των σκαφών προκειμένου να ανταποκρίνονται στις σύγχρονες επιχειρησιακές απαιτήσεις των σκαφών περιπολίας. Ως εκ τούτων, εύλογα προκύπτει το ερώτημα: μήπως τελικά θα έπρεπε να είχαν αποκτηθεί νέας ναυπήγησης σκάφη; Κάλλιστα αντί να φαντασιωνόμαστε ναυπηγήσεις Constellation θα μπορούσε η ελληνική ναυπηγική κοινότητα να σχεδιάσει για τις ανάγκες του Πολεμικού Ναυτικού ένα περιπολικό σκάφος της τάξης των 30 μέτρων (αντίστοιχων δυνατοτήτων με τα ISLAND) και φυσικά να ναυπηγηθεί στη χώρα μας αντί να αναλωνόμαστε με «ιστορίες» για Constellation.

Οι φωτογραφίες από τα Ναυπηγεία Σαλαμίνας:

Το άρθρο Η απόκτηση των Ιsland διδάσκει: Υψηλό το τελικό κόστος των περιπολικών Island για το Πολεμικό Ναυτικό – Ξεκινούν οι θαλάσσιες δοκιμές δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκονται οι εργασίες επισκευής των περιπολικών σκαφών της κλάσης ISLAND, τα οποία αποκτήθηκαν από το Πολεμικό Ναυτικό. Συνολικά παρελήφθησαν τέσσερα σκάφη της κλάσης ISLAND, έναντι τιμήματος 43 εκατομμυρίων ευρώ. Τα σκάφη αποκτήθηκαν στη κατάσταση “as is where is” από το Αμερικανικό Ναυτικό και πλήρως απογυμνωμένα από πλευράς ηλεκτρονικού εξοπλισμού. Κατά τη παρούσα φάση τα σκάφη της κλάσης ISLAND βρίσκονται στα Ναυπηγεία Σαλαμίνας και εκτελούν σωρεία εργασιών μηχανολογικής και ηλεκτρολογικής φύσεως προκειμένου να καταστούν αξιόπλοα.

Παράλληλα, από πλευράς Πολεμικού Ναυτικού έχει προγραμματιστεί επιπλέον οικονομική δαπάνη για την εγκατάσταση σύγχρονων ηλεκτρονικών και επικοινωνιακών μέσων καθώς και οπλικών συστημάτων. Η σημερινή μας επίσκεψη στα Ναυπηγεία Σαλαμίνας μας έδωσε τη δυνατότητα να δούμε τα τέσσερα σκάφη της κλάσης ISLAND εκ του σύνεγγυς:

Υπενθυμίζεται πως την τρίτη 4 Ιουλίου 2023 κατέπλευσαν στο Ναύσταθμο Σαλαμίνας ρυμουλκούμενα από τον εμπορικό λιμένα Κερατσινίου, τα δύο εκ των τεσσάρων, υπό πρόσκτηση Παράκτιων Περιπολικών (ΠΠ), τύπου «ISLAND».

Σύμφωνα με την απόφαση υπ’ αριθμόν 69, της 24 ης συνεδρίασης της ολομέλειας του Ανωτάτου Ναυτικού Συμβουλίου (ΑΝΣ) την Δευτέρα 03 Ιουλίου 2023, καθορίσθηκαν τα ονόματα των τεσσάρων Παράκτιων Περιπολικών τύπου «ISLAND», τα οποία πρόκειται να ενταχθούν στο Πολεμικό Ναυτικό, ως ακολούθως:

Νο1: P197 – ΥΠΟΚΕΛΕΥΣΤΗΣ Β΄ ΜΑΝΤΟΥΒΑΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ

Νο2: P198 – ΥΠΟΚΕΛΕΥΣΤΗΣ Α΄ ΓΑΛΑΝΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ

Νο3: P288 – ΥΠΟΚΕΛΕΥΣΤΗΣ Β΄ ΛΙΑΣΚΟΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ

Νο4: P289 – ΑΡΧΙΚΕΛΕΥΣΤΗΣ ΓΙΑΛΟΨΟΣ ΕΚΤΟΡΑΣ

Εκτός των ΗΠΑ, τα περιπολικά κλάσης «Island» έχουν παραχωρηθεί στη Γεωργία (δύο πλοία, μέσω EDA, το 2016), στο Πακιστάν (δύο πλοία, μέσω EDA, το 2016), στην Κόστα Ρίκα (δύο πλοία, μέσω EDA, το 2017), στην Ουκρανία (δύο πλοία) και πρόσφατα στο Καμερούν, παρέλαβε το 2020 δύο πλοία. Πρόκειται για πλοία εκτοπίσματος 168 τόνων, μήκους 34 μέτρων, πλάτους, 6,4 μέτρων και βυθίσματος 2,2 μέτρων.

Πολεμικό Ναυτικό: Αναλυτική επισκόπηση των δυνατοτήτων των νέων περιπολικών κλάσης «Island» (άρθρο μας στις 14 Ιουλίου 2023)

Γράφει ο Αναστάσιος Παπανδρέου

Η κλάση Island ήταν η απαίτηση της Αμερικάνικης Ακτοφυλακής στις αρχές του 1980 για ένα περιπολικό σκάφος που θα αντικαθιστούσε τα υπάρχοντα περιπολικά μήκους 95ft και 82ft στους ρόλους της υπεράκτιας επιτήρησης, επιβολής του νόμου, για επιχειρήσεις καταπολέμησης των ναρκωτικών και δευτερευόντως έρευνας και διάσωσης. Η κλάση σχεδιαστικά βασίζεται σε ένα περιπολικό σκάφος μήκους 33 μέτρων της βρετανικής Vosper Thornycroft. Οι σχεδιαστικές γραμμές της γάστρας ουσιαστικά βασίζονται στο βρετανικό σχέδιο ενώ η εσωτερική διαρρύθμιση των καταστρωμάτων  επανασχεδιάστηκε για να ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της Αμερικάνικης Ακτοφυλακής. Συνολικά κατασκευάστηκαν 49 σκάφη από το ναυπηγείο Bollinger Machine Shop & Shipyard Inc. με έδρα το Lockport της Louisiana.

Το σκάφος έχει ολικό μήκος 33,53 μέτρα, πλάτος 6,43 μέτρα, μέγιστο βύθισμα 2,22 μέτρα και κοίλο 3,32 μέτρα. Το εκτόπισμα είναι 167,8 τόνοι σε πλήρες φόρτο και 119 τόνοι άφορτο. Το περιπολικό διαθέτει διπλά χειριστήρια ελέγχου του σκάφους, τα πρώτα βρίσκονται μέσα στο pilot house και τα δεύτερα στην ανοιχτή γέφυρα που βρίσκεται πάνω από το pilot house και μπροστά από τον ιστό του ραντάρ.

Η γάστρα είναι τύπου semi-displacement round bilge με πτερύγια ενεργητικής ευστάθειας τοποθετημένα στο μέσο της γάστρας. Ο συνδυασμός αυτός προσφέρει υψηλή ευστάθεια και μεγάλες ταχύτητες. Η γάστρα είναι κατασκευασμένη από χάλυβα (mild steel) με την κύρια δομική αντοχή της να βασίζεται στους διαμήκεις ενισχυτικούς δοκούς (longitudinals). Είναι χωρισμένη σε οκτώ διαμερίσματα με το μηχανοστάσιο να βρίσκεται κεντρικά πίσω από τη μέση μεταξύ των νομέων 22 και 28. Το κυρίως κατάστρωμα και η υπερκατασκευή είναι κατασκευασμένα από αλουμίνιο. Με την επιχειρησιακή λειτουργία των πρώτων σκαφών, ανακαλύφθηκε ότι η κλάση ISLAND υπέφερε από προβλήματα στο κύτος, κυρίως από την ανάπτυξη ρωγμών κατά την πλεύση σε κακοκαιρία. Ως διορθωτικό μέτρο, στα περιπολικά σκάφη από το WPB 1317 έως το WPB 1349, χρησιμοποιήθηκαν στην κατασκευή της πλώρης μεγαλύτερου πάχους ελάσματα και τοποθετήθηκαν επιπλέον εγκάρσια ενισχυτικά. Επιπλέον αλλαγές περιλάμβαναν ένα βελτιωμένο σύστημα καθαρισμού του νερού, βελτιωμένες συνθήκες διαβίωσης και εξαρτήματα πρόσδεσης. Λόγω αυτών των τροποποιήσεων, τα περιπολικά σκάφη ομαδοποιούνται σε σειρά Α (WPB 1301-WPB 1316), σειρά Β (WPB 1317-WPB 1337) και σειρά C (WPB 1338-WPB 1349).

Το σύνολο των ενδιαιτήσεων είναι για 18 άτομα, δύο για Αξιωματικούς, δύο για υπαξιωματικούς, δώδεκα για ναύτες καθώς και δύο επιπλέον ενώ το πλήρωμα του σκάφους αποτελείται από 16 άτομα. Οι πέντε δεξαμενές καυσίμου του σκάφους έχουν συνολική χωρητικότητα 39μ³.  Επίσης φέρει δύο δεξαμενές πόσιμου νερού συνολικής χωρητικότητας 6,66 τόνους ενώ παράλληλα έχει τη δυνατότητα παραγωγής πόσιμου νερού 378 λίτρα την ημέρα. Το περιπολικό έχει τη δυνατότητα να επιχειρεί συνεχόμενα για πέντε μέρες χωρίς ανεφοδιασμό.

Κίνηση στο σκάφος δίνουν δύο πετρελαιοκινητήρες με δύο άξονες που καταλήγουν σε ισάριθμες προπέλες σταθερού βήματος και διαμέτρου 1,26 μ στις 802 στροφές. Τα πρώτα 37 σκάφη της κλάσης, που ανήκουν στις σειρές Α και Β διαθέτουν πετρελαιοκινητήρες Paxman Valenta 16 RP200M με ισχύ 3350 ίππους στις 1500 στροφές/λεπτό. Τα τελευταία δώδεκα σκάφη, που ανήκουν στη σειρά C διαθέτουν πετρελαιοκινητήρες Caterpillar 3516 DITA με ισχύ 2740 ίππων στις 1910 στροφές/λεπτό. Όλες οι μηχανές διαθέτουν κιβώτιο μετάδοσης κίνησης BW-755 της ZF με λόγο μείωσης στροφών 2,33:1. Η ηλεκτρική ισχύς παρέχεται από δύο ηλεκτρομηχανές Caterpillar 3304T στα 99kW έκαστη που μπορούν να δουλέψουν παράλληλα. Το πλοίο πετυχαίνει μέγιστη ταχύτητα που υπερβαίνει τους 26 κόμβους ενώ με οικονομική ταχύτητα 13,1 κόμβων πετυχαίνει εμβέλεια 3350 ναυτικά μίλια.

Στα τέλη στης δεκαετίας το 90’ ξεκίνησε μια μελέτη για την υιοθέτηση επί του σκάφους ενός πτερυγίου πρύμνης (Stern Flap). Ένα πτερύγιο πρύμνης είναι μια μικρή προέκταση της κάτω επιφάνειας του κύτους πίσω από τον καθρέφτη. Τα πτερύγια της πρύμνης μειώνουν την ισχύ που απαιτείται για την ώθηση του πλοίου μέσα στο νερό, μειώνοντας έτσι την κατανάλωση καυσίμου, ενώ αυξάνουν την τελική ταχύτητα του πλοίου. Οι προκαταρκτικοί στόχοι του προγράμματος Ε&Α του USCG ήταν η αύξηση της μέγιστης επιτεύξιμης ταχύτητας με πλήρη ισχύ και η μείωση των τάσεων σπηλαίωσης και της διάβρωσης στα πτερύγια της προπέλας. Δευτερεύων στόχος ήταν η βελτίωση της διαβίωσης του πληρώματος από τη μείωση των επιπέδων θορύβου και των κραδασμών που εκπέμπονται επί του σκάφους. Η τοποθέτηση του πτερυγίου μήκους 2,65 μέτρων και πλάτους χορδής 0,61 μέτρων στο σύνολο των πλοίων της κλάσης επέφερε αύξηση της τελικής ταχύτητας κατά 1,8 κόμβους. Αυτό μαζί με την υιοθέτηση προπελών νέας σχεδίασης ανέβασε την τελική ταχύτητα του σκάφους στους 29,5 κόμβους.

Όσον αφορά τον ηλεκτρονικό εξοπλισμό και οι δύο σταθμοί ελέγχου διαθέτουν εξελιγμένο εξοπλισμό ηλεκτρονικών και επικοινωνιών, όπως LORAN, OMEGA, GPS, γυροπυξίδα και ραντάρ με αυτόματο προσδιορισμό θέσης.

Σε υπηρεσία με το USGC ο εξοπλισμός μάχης τους αποτελείται από ένα πυροβόλο Mk.38 των 25 χιλιοστών και δύο πολυβόλα των M2 των 12,7 χιλιοστών.

Τέλος πίσω από την υπερκατασκευή υπάρχει ένα φουσκωτό με εξωλέμβια μηχανή 90 ίππων, το οποίο αναπτύσσεται με τη βοήθεια ενός υδραυλικού γερανού της Appleton.

Το άρθρο Πολεμικό Ναυτικό: Σε εξέλιξη οι εργασίες επισκευής των περιπολικών Island δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Στους ασχολούμενους με τα αμυντικά πράγματα, δεν έχει διαφύγει η συνεχής επιβάρυνση του συσχετισμού ένοπλης ισχύος ανάμεσα σε Ελλάδα και Τουρκία. Αυτή η επιβάρυνση λαμβάνει ιδιαίτερη σημασία όταν εκδηλώνεται σε τομείς που η χώρα μας διατηρούσε παραδοσιακά προβάδισμα, όπως αυτός του ναυτικού. Η κατάσταση η οποία έχει προκύψει, έχει ως αιτία, πέραν της εφαρμογής ενός φρενήρους προγράμματος ναυπηγήσεων από τουρκικής πλευράς, την αντίστοιχη αγρανάπαυση από ελληνικής πλευράς, συνδυασμός έλλειψης ενδιαφέροντος, άστοχων επιλογών και διαρκούς αναβλητικότητας. Η κατάσταση που τείνει να διαμορφωθεί υπόσχεται την πλήρη ανατροπή της υφιστάμενης ισορροπίας σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα και καθιστά την λήψη αντιμέτρων επιτακτική.

Ιδανική θα ήταν η δρομολόγηση ενός σύντονου προγράμματος ναυπηγήσεων που θα απέτρεπε τον κίνδυνο να βρεθεί το Π.Ν σε θέση απώλειας του παραδοσιακού πλεονεκτήματος που απολαμβάνει έναντι του TDK. Κάτι τέτοιο όμως, με δεδομένη την προϊούσα οικονομική κρίση, δεν φαίνεται πιθανόν να συμβεί, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη το γεγονός πως ένα τέτοιο πρόγραμμα προκειμένου να αποδώσει θα απαιτούσε ένα εύλογο χρονικό διάστημα. Η απόκτηση των FDI Belhara HN είναι μεν εξαιρετική, πλην όμως “λίγη” κίνηση, στην κατεύθυνση της αποκατάστασης της διαταραχθείσας ισορροπίας.

Άλλη λύση θα ήταν η απόκτηση μεταχειρισμένων σκαφών. Και η λύση ωστόσο αυτή συγκεντρώνει αντικειμενικά μειονεκτήματα. Αρχικά θα πρέπει να βρεθούν διαθέσιμα σκάφη από τη διεθνή αγορά. Ύστερα από την μελέτη αξιολόγησης πρέπει να κριθούν κατάλληλα για τις ανάγκες του Π.Ν. Και τέλος πρέπει να χαρακτηρισθούν αποδεσμεύσιμα από τα ναυτικά των χωρών στα οποία υπηρετούν κάτι καθόλου σίγουρο.

Τελικά η λύση ίσως να βρίσκεται στην αναβάθμιση των υφιστάμενων σκαφών στην υπηρεσία του Π.Ν. Στο δυναμικό του τελευταίου βρίσκονται σκάφη που κρίνονται αναβαθμίσιμα και τα οποία, υπό όρους, μπορούν να αποτελέσουν ικανές μονάδες μάχης.

Κάποια από τα σκάφη αυτά είναι οι κανονιοφόροι του. Αν και ναυπηγήθηκαν ως μονάδες περιπολίας το άρθρο κρίνει πως είναι εφικτή η αναβάθμιση τους σε μονάδες μάχης με στοχευμένες κινήσεις, αφορούντες κατά βάση τον οπλισμό τους καθώς ο ηλεκτρονικός τους εξοπλισμός κρίνεται πληρέστατος, αν και εκεί φυσικά υπάρχουν περιθώρια βελτίωσης( π.χ τοποθέτηση νέων ραντάρ όπως το NS50, νέων Ε/Ο και IRST κτλ.)

Οι ικανότερες κανονιοφόροι του ΠΝ είναι οι οκτώ Osprey-55, HSy-56 και HSy-56A. Οι τέσσερις Osprey-55 και HSy-56 (κλάσης «Αρματολός» και «Κάσος», πρώην «Πυρπολητής», αντίστοιχα) ναυπηγήθηκαν ανά δύο σε ισάριθμες φάσεις. Οι P-18 «Αρματολός» και P-19 «Ναυμάχος» καθελκύστηκαν τον Μάρτιο 1990, ενώ τα πλοία P-57 «Κάσος» και P-61 «Πολεμιστής» καθελκύστηκαν το 1992 και 1993 αντίστοιχα. Στην ουσία τα HSy-56 είναι μια ελληνική έκδοση των Osprey-55 των δανέζικων ναυπηγείων Davyard. Τα Osprey-55 και τα HSy-56 διαφέρουν ως προς τις διαστάσεις τους, τις επιδόσεις και το σύστημα πρόωσης, ενώ ο οπλισμός μάχης και ο ηλεκτρονικός εξοπλισμός τους είναι παρόμοιος. Ίδιο οπλισμό μάχης έχουν και οι τέσσερις νεότερες κανονιοφόροι HSy-56A.

Το εκτόπισμα των Osprey-55 είναι 516 τόνοι και το μήκος τους είναι 54,75 μέτρα. Ενσωματώνουν δύο πετρελαιοκινητήρες MAN 16V 1163 ΤΒ-63 των 3.680 ίππων έκαστος και επιτυγχάνουν μέγιστη ταχύτητα 22 κόμβους (41 χιλιόμετρα την ώρα) και μέγιστη εμβέλεια 3.704 χιλιόμετρα. Υπηρετείται από 46 άτομα, ενώ μπορεί να μεταφέρει και ομάδα Ειδικών Δυνάμεων αποτελούμενη από 15 άτομα. Ο οπλισμός τους αποτελείται από ένα πυροβόλο OTO Melara των 76/62 χιλιοστών, ένα πυροβόλο OTO Breda των 40/70 χιλιοστών, δύο πυροβόλα των 20 χιλιοστών, φορητούς εκτοξευτές FIM-92 Stinger και 30 νάρκες Mk.6 ή 20 νάρκες Mk.18 ή 12 νάρκες Mk.55. Τα HSy-56 έχουν εκτόπισμα 595 τόνους και μήκος 56,5 μέτρα. Ενσωματώνουν δύο πετρελαιοκινητήρες Wartsila Nohab 16V 25 των 3.680 ίππων έκαστος και επιτυγχάνουν μέγιστη ταχύτητα 23 κόμβους (43 χιλιόμετρα την ώρα) και μέγιστη εμβέλεια 4.574 χιλιόμετρα. Υπηρετούνται από 52 άτομα και μπορούν να μεταφέρει ομάδα Ειδικών Δυνάμεων των 15 ατόμων.

Τα τέσσερα HSy-56A ναυπηγήθηκαν την περίοδο 2001-2003 στην Ελλάδα από τα ENAE (Ελληνικά Ναυπηγεία ΑΕ). Το P-266 «Μαχητής» καθελκύστηκε τον Ιούνιο του 2002, το P-267 «Νικηφόρος» το Δεκέμβριο του 2002, το P-268 «Αήττητος» το Φεβρουάριο του 2003 και το Ρ-269 «Κραταιός» τον Οκτώβριο του 2003. Το εκτόπισμά τους είναι 575 τόνοι και το μήκος τους 56,5 μέτρα. Ενσωματώνουν δύο πετρελαιοκινητήρες Wartsila Nohab 16V 25 ισχύος 3.680 έκαστος και επιτυγχάνουν μέγιστη ταχύτητα 22 κόμβους (41 χιλιόμετρα την ώρα) και μέγιστη εμβέλεια 4.630 χιλιόμετρα. Υπηρετούνται από 52 άτομα και μπορούν να μεταφέρουν ομάδα Ειδικών Δυνάμεων των 21 ατόμων.

Στοχευμένες κινήσεις αναβάθμισης

Ενίσχυσης χρήζει καταρχήν ο ανθυποβρυχιακός εξοπλισμός των σκαφών (ASW) που μπορεί να προκύψει, αφενός με την τοποθέτηση κάποιου σόναρ γάστρας υψηλής συχνότητας, όσο και 2 τριπλών τορπιλοσωλήνων Mk32 για τορπίλες Mk46 Mod 5. Οι τελευταίες επιτυγχάνουν μέγιστη ταχύτητα της τάξης των >40 κόμβων, με μέγιστο βάθος εμπλοκής του στόχου τα 1200 πόδια ενώ φέρουν πολεμική κεφαλή βάρους 96,8 λιβρών( 43,9 kg ). Όσον αφορά το σόναρ θα έπρεπε να εξεταστεί η τοποθέτηση κάποιου συστήματος αντίστοιχου του Atlas Elektronik ELAC 1 BV που έφεραν οι κανονιοφόροι Τύπου 420 Thetis. Στην διεθνή αγορά υπάρχουν αρκετά συστήματα που πληρούν τις σχετικές προδιαγραφές, επαφίεται στο Π.Ν να επιλέξει το βέλτιστο προς απόκτηση. Χαρακτηριστικό υπόδειγμα της κατηγορίας του είναι το σύστημα sonar σταθερής γάστρας BlueWatcher της Thales που είναι το μικρότερο που μπορεί να εγκατασταθεί σε σκάφη μεγέθους Περιπολικού Ανοικτής Θαλάσσης/Κανιοφόρου.

Έπειτα, πρέπει να αποκατασταθεί το παράδοξο της μη μεταφοράς εκ μέρους των συγκεκριμένων σκαφών αντιπλοϊκών βλημάτων (ASM), με κάποιες «κακές γλώσσες» να υποστηρίζουν πως το τελευταίο έγινε προς αποφυγή προκλήσεως προς την πλευρά του τουρκικού ναυτικού το οποίο, σε διαφορετική περίπτωση, θα έβλεπε την σε μόνιμη βάση παρουσία σκαφών του Π.Ν σε απόσταση βολής βλημάτων κατά πλοίων από τις κύριες βάσεις του. Η ιστορική αδικία ,αν ισχύει το παραπάνω, πρέπει να αποκατασταθεί με την τοποθέτηση 4-8 βλημάτων ανά πλοίο. Ο προφανής υποψήφιος εδώ είναι ο RGM-84 Harpoon,γνωστός ήδη από την θητεία του στο Π.Ν. Στην έκδοση RGM-84L Block II σύστημα καθοδήγησης αποτελούμενο από σύστημα GPS/INS προερχόμενο από το βλήμα AGM-86 SLAM-ER που του προσδίδει ικανότητα προσβολής χερσαίων στόχων. Είναι ευνόητη η σημασία του παραπάνω χαρακτηριστικού στο περιβάλλον του Αιγαίου όπου ξηρά και θάλασσα αναμειγνύονται κατά τρόπο μοναδικό. Από ‘κει και πέρα το βλήμα φέρει κεφαλή βάρους 221 Kg, με ταχύτητα 864 Km/h ενώ κατευθύνεται στον στόχο με αισθητήρα τερματικής καθοδήγησης ενεργού ραντάρ.

Ο βάρους 1,3 τόνων γερανός, με αποστολή την καθέλκυση φουσκωτών λέμβων, θα ήταν ίσως σκόπιμο να αντικατασταθεί με την υιοθέτηση μιας λύσης ανάλογης αυτής της κλάσης “ΠΥΡΠΟΛΗΤΗΣ” όπου οι φουσκωτές λέμβοι καθελκύονται από ειδικές ράμπες. Το τελευταίο, πέραν ότι θα βελτίωνε ηλεκτρομαγνητικό ίχνος του σχεδίου (RCS), θα απελευθέρωνε χώρο για την τοποθέτηση επιπλέον οπλικών συστημάτων.

Όσον αφορά τα τελευταία η ελληνική εταιρεία BOSA έχει να προτείνει μια ενδιαφέρουσα επιλογή με τον εκτοξευτή ARIS. Ο τελευταίος αποτελεί μια βελτιωμένη έκδοση του συστήματος που είχε παρουσιασθεί αρχές της δεκαετίας του ’90 με στόχο την βελτίωση της Α/Α άμυνας των αεροδρομίων και που έφερε 4 IR βλήματα μικρού βεληνεκούς της κατηγορίας του Sidewinder. Στη νέα του έκδοση ο εκτοξευτής μπορεί να φέρει βλήματα κατά στόχων επιφανείας AGM-114 Hellfire και κατά εναέριων στόχων FIM-92 Stinger, ενδεικτικά από 4 κάθε τύπου. Δύο εκτοξευτές μπορούν να τοποθετηθούν σε κάθε σκάφος τύπου “ΜΑΧΗΤΗΣ”, ένας από κάθε πλευρά, στον χώρο πίσω από την υπερκατασκευή, με τον όρο να μετακινηθεί το πυροβόλο των 40 χλστ.

Η λογική πίσω από την τοποθέτηση των εκτοξευτών είναι η ακόλουθη:

α) Ενισχύεται η εγγύς άμυνα των πλοίων έναντι ασύμμετρων απειλών

β) Προσφέρεται μια επιπλέον δυνατότητα δράσης απέναντι στα ταχύπλοα του τουρκικού ναυτικού, των τουρκικών δυνάμεων ειδικών επιχειρήσεων και της τουρκικής ακτοφυλακής. Τα συγκεκριμένα συνιστούν μια απειλή η οποία δεν έχει αξιολογηθεί ακόμη επαρκώς από τον ελληνικό μηχανισμό άμυνας και τον ειδικό Τύπο και για την οποία δεν έχουν αναπτυχθεί ακόμη δόγμα, μέσα και τακτικές αντιμετώπισης της. (Παρεμπιπτόντως υποσχόμαστε μια ανάλυση μέσα από τον χώρο του παρόντος ιστοχώρου).

γ) Ενισχύονται οι ικανότητες των σκαφών στην διαχείριση καταστάσεων τύπου Ιμίων, όπου ο συνωστισμός τόσων σκαφών σε κλειστό χώρο επιτρέπει σκέψεις προσβολής τους από όπλα μικρού βεληνεκούς και αυξημένης καταστροφικότητας.

Εναλλακτικά βέβαια θα μπορούσαν να εγκατασταθούν εκτοξευτές του συστήματος SPIKE-NLOS, κάτι που αποτελεί άλλωστε πρόθεση του Π.Ν. Εφοδιασμένα με ένα 8-πλο εκτοξευτή βλημάτων SPIKE-NLOS οι Κ/Φ ΜΑΧΗΤΗΣ μετατρέπονται σε πλοία με αξιοσημείωτες δυνατότητες κρούσης κατά ποικιλία εχθρικών στόχων (αποβατικά, ναρκοθηρικά/ναρκαλιευτικά, ΤΠΚ και μεγαλύτερα σκάφη). Το τελευταίο ας μην θεωρηθεί υπερβολή. Ένα χτύπημα ενός SPIKE-NLOS στην γέφυρα, στο πυροβόλο ή στους εκτοξευτές SSM, μπορεί να προκαλέσει ανυπολόγιστες καταστροφές στο εχθρικό πλοίο, θέτοντας το ίσως εκτός μάχης για ικανό χρονικό διάστημα. Η εγγενής ακρίβεια βολής του βλήματος εγγυάται παρόμοια αποτελέσματα.

Επίσης η χρήση του SPIKE-NLOS προσφέρει τα εχέγγυα για τον περιορισμό της δράσης των εχθρικών μέσων ναυτικού ανορθοδόξου πολέμου, καθώς διαθέτει, πέραν της λεχθείσας ακρίβειας, και επαρκή καταστρεπτικότητα για την εξουδετέρωση των εχθρικών Σκαφών Ανορθοδόξου Πολέμου (ΣΑΠ).

Περνώντας στην ικανότητα προβολής αντιαεροπορικής και αντιβληματικής άμυνας οι προτάσεις μας είναι πιο κοινότυπες. Καταρχάς το πρυμναίο πυροβόλο Bofors L/70 των 40 mm είναι επιτακτική ανάγκη να αντικατασταθεί από κάποιο αντιπυραυλικό σύστημα. Το σύστημα που προτείνουμε είναι το RIM-116 RAM το οποίο στην έκδοση Block 2 προσφέρει αναβαθμισμένες ικανότητες (αντιβληματικές, αντιαεροπορικές και εμπλοκής μικρών στόχων επιφανείας). Υπέρ του RAM λειτουργεί το ότι υπηρετεί ήδη στο Π.Ν εξοπλίζοντας τις πυραυλακάτους κλάσης Super Vita (“ΡΟΥΣΣΕΝ”) και έχει καταπλήξει με την απόδοση του σε ασκήσεις και δοκιμές.

Άλλο υποψήφιο σύστημα είναι το γνωστό CIWS Mk15 PHALANX από αποσυρμένες φρεγάτες τύπου “S” του Π.Ν. Το σύστημα βέβαια θα πρέπει να αναβαθμιστεί στην τελευταία του έκδοση Block 1B Baseline 2 που το προσφέρει συν τοις άλλοις αυξημένη ικανότητα εμπλοκής στόχων επιφανείας ( ΣΑΠ, USV ) και αέρος ( UAV, ελικόπτερα, αεροσκάφη και «περιφερόμενα πυρομαχικά» ).

Στη θέση των δύο Rh202 των 20 mm θα μπορούσε να τοποθετηθεί το σύστημα RWS NARWHAL της NEXTER που ενσωματώνει, εκτός από πυροβόλο 20M621 των 20 χλστ και διπλό εκτοξευτή βλημάτων AKERON MP της MBDA. 

Τέλος το πυροβόλο της πλώρης θα μπορούσε να αντικατασταθεί από ένα OTO-Melara STRALES των 76 mm. Στον τομέα των κατευθυνόμενων βλημάτων και ειδικά στο διαμέτρημα των 76 χιλιοστών το οποίο ενσωματώνουν οι ελληνικές κανονιοφόροι, η ιταλική Leonardo διαθέτει τα βλήματα DART και Vulcano. Το DART, το οποίο καθοδηγείται από το σύστημα STRELA, παρουσιάζει μειωμένη οπισθέλκουσα και αυξημένη ταχύτητα, 1.100 μέτρων το δευτερόλεπτο κατά την έξοδο του από την κάνη. Κατά την πτήση ακολουθεί δέσμη ραδιοσυχνότητας, ενώ έχει τη δυνατότητα αλλαγής τροχιάς. Το DART σχεδιάστηκε για να αντιμετωπίζει επερχόμενα βλήματα ή στόχους με δυνατότητα απότομης αλλαγής πορείας, στον αέρα ή τη θάλασσα. Το βλήμα μπορεί να εκτελέσει ελιγμούς με φόρτιση έως 40g, ενώ το μέγιστο βεληνεκές του ανέρχεται στα 8+ χιλιόμετρα.

Το Vulcano έχει αναπτυχθεί τόσο ως κατευθυνόμενο, όσο και ως μη-κατευθυνόμενο βλήμα για τα διαμετρήματα των 76, 127 και 155 χιλιοστών. Στη κατευθυνόμενη του έκδοση το βλήμα διαθέτει και αντιαεροπορικές ικανότητες. Συγκεκριμένα το Vulcano διατίθεται στην μη-κατευθυνόμενη έκδοση BER (Ballistic Extended Range) με προγραμματιζόμενο, πολλαπλών λειτουργιών, πυροκροτητή, στην κατευθυνόμενη έκδοση GLR (Guided Long Range) με υπέρυθρο αισθητήρα, για την προσβολή στόχων επιφανείας, και στην έκδοση GLR με σύστημα καθοδήγησης IMU/GPS, για την παροχή πυρών υποστήριξης κατά παράκτιων στόχων (επικουρικά το βλήμα μπορεί να δεχθεί και αισθητήρα ημί-ενεργού λέιζερ). Για τα πυροβόλα των 76 χιλιοστών το μέγιστο βεληνεκές ανέρχεται στα 40 χιλιόμετρα (έκδοση GLR).

Τη δεκαετία του 1990 η κατασκευάστρια εταιρεία του πυροβόλου Mk 45 των 127 χιλιοστών είχε παρουσιάσει μια Υπερ-Ελαφρά έκδοση του πυροβόλου για σκάφη μεγέθους ΤΠΚ ή ΠΑΘ. Δεν γνωρίζουμε κατά πόσον θα ήταν εφικτή η αναβίωση της ιδέας και ο εφοδιασμός του πυροβόλου με κατευθυνόμενα πυρομαχικά των 127 χιλιοστών. Αν κάτι τέτοιο ήταν εφικτό, ο εξοπλισμός μέρους έστω των Κ/Φ του Π.Ν με αυτό το όπλο θα εξακόντιζε τις δυνατότητες προσβολής στόχων σε μεγάλες αποστάσεις πέραν του ορίζοντος.

Όλες αυτές οι προσθήκες δεν θα σήμαιναν πως τα σκάφη θα απωλέσαν τις παραδοσιακές του δυνατότητες περιπολίες, επίδειξης σημαίας και λειτουργίας ως “φυλακίδων” του στόλου (κάθε άλλο!). Απλώς μέσα από την εφαρμογή του συγκεκριμένου προγράμματος αναβάθμισης/επαύξησης δυνατοτήτων θα μετατρέπονταν σε πραγματικά Περιπολικά Ανοιχτής Θαλάσσης, στην ουσία σε “μίνι-κορβέτες”, επιτρέποντας στο Π.Ν να ξαναδεί το πρόγραμμα απόκτησης νέων κορβετών υπό νέο πρίσμα και με άνεση χρόνου. Το πρόγραμμα θα μπορούσε να ξεκινήσει από την αναβάθμιση των νεώτερων σκαφων κλάσης “ΜΑΧΗΤΗΣ” και σε δεύτερο χρόνο να επεκταθεί στις κανονιοφόρους κλάσης Osprey 55 και “ΠΥΡΠΟΛΗΤΗΣ” παρέχοντας στο στόλο έναν ομοιογενή πυρήνα 8 σκαφών.

Επίλογος

Συμπερασματικά η αναβάθμιση των κανονιοφόρων του στόλου, ενέχει θετικό δείκτη συντελεστή αποτελέσματος/κόστους και υπόσχεται να αποτελέσει το εναρκτήριο λάκτισμα για την προσπάθεια αποκατάστασης της διαταραχθείσας ισορροπίας στο ναυτικό περιβάλλον του Αιγαίου.

Το άρθρο Κανονιοφόροι Πολεμικού Ναυτικού: Εκσυγχρονίζοντας τη δύναμη κρούσης πρώτης γραμμής δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.

Από το ΓΕΝ (Γενικό Επιτελείο Ναυτικού) ανακοινώθηκε ότι την Παρασκευή 3 Αυγούστου πραγματοποιήθηκε στο Ναύσταθμο Σαλαμίνας, παρουσία του Αρχηγού Στόλου Αντιναυάρχου Ιωάννη Γ. Παυλόπουλου, η τελετή παράδοσης-παραλαβής  Διοικητή Διοίκησης Πλοίων Επιτηρήσεως. Καθήκοντα Διοικητή παρέλαβε από τον Πλοίαρχο Δημήτριο Δημητρίου ΠΝ ο Πλοίαρχος Βασίλειος Γρυπάρης ΠΝ.

Το άρθρο Νέος Διοικητής στη Διοίκηση Πλοίων Επιτηρήσεως (Φώτο) δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο Defence Review.