Το πρώτο πράγμα που θα πρέπει να ξεκαθαρίσουμε σε αυτό το αφιέρωμα που φιλοδοξεί να καταρρίψει –με όσα στοιχεία είναι διαθέσιμα- το μύθο του αήττητου stealth υπερμαχητικού, είναι το εξής: κάθε μεταλλικό αντικείμενο, ανεξάρτητα από το σχήμα και τις διαστάσεις του, αντανακλά την ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία. Το εάν την αντανακλά σε μικρό ή μεγάλο βαθμό εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Οι πρωταρχικοί είναι το σχήμα και το μέγεθός του και ακολουθούν και άλλοι όπως είναι το μήκος κύματος της προσπίπτουσας σε αυτό ακτινοβολίας, η ισχύς με την οποία εκπέμπεται η τελευταία, οι ατμοσφαιρικές συνθήκες, το περιβάλλον παρεμβολών (είτε φυσικών, είτε τεχνιτών-ανθρώπινων κ.ο.κ.). Ως μεταλλικά αντικείμενα επομένως, το F-22 και το F-35 αντανακλούν την ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία που προσπίπτει επάνω τους. Άρα δεν είναι αόρατα στα συστήματα ραντάρ. Είναι ορατά… Το σχήμα τους είναι αυτό που περιορίζει την επιστροφή μέρους (μεγαλύτερου μετωπικά, μικρότερου πλευρικά) της προσπίπτουσας ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας, ενώ αξιοποιούνται και πρόσθετες τεχνικές προς αυτή την κατεύθυνση όπως η χρήση ειδικών υλικών επικάλυψης και ειδικών βαφών-χρωμάτων. Η επιστροφή της αντανακλώμενης ακτινοβολίας, είναι χονδρικά αυτό που αποκαλούμε RCS (Radar Cross Section), το ηλεκτρονικό αποτύπωμα του ιπτάμενου μεταλλικού αντικειμένου, το ηλεκτρομαγνητικό του ίχνος.

Έχουμε διαβάσει σε δημοσιεύματα ότι το RCS του F-35 είναι σημαντικά χαμηλότερο από το αντίστοιχο του F-16, ότι το πλευρικό RCS του F-35 είναι σημαντικά μεγαλύτερο του αντίστοιχου του F-22, ότι κατ’ εκτίμηση ένα ραντάρ του ελληνικού δικτύου ΣΑΕ ζώνης συχνοτήτων L/S θα το αποκαλύψει στη μισή απόσταση σε σχέση με ένα F-16, η ότι το ραντάρ APG-68 του F-16 θα εντοπίσει το F-35 στο ¼ της απόστασης που θα αποκαλύψει ένα άλλο F-16. Έχουμε διαβάσει επίσης ότι κατ’ εκτίμηση οι Ρώσοι αν και έχουν σημειώσει προόδους δεν έχουν ουσιαστικά να παρουσιάζουν stealth φιλοσοφίας μαχητικά, κατορθώνοντας να περιορίσουν το RCS του PAK-FA στα 0,5m2 (τετραγωνικά μέτρα) από το 1m2 των Su-34 και Su-35. Αντίθετα οι Αμερικανοί έχουν επενδύσει σημαντικά κεφάλαια και έρευνα κατορθώνοντας να πέσουν από τα 25m2 του F-15 και τα 5m2 του F-16 στα 0,005m2 στο F-35 και στο πολύ χαμηλό 0,0001m2 για το F-22. Και εδώ βέβαια για να κάνουμε και μία παρένθεση, είναι που μπαίνει το εύλογο ερώτημα: αφού μετά από χρόνια ερευνών και πακτωλό εκατομμυρίων δολαρίων πέτυχαν τόσο χαμηλό νούμερο σε ότι αφορά το RCS του F-22 γιατί στην ουσία ματαίωσαν το πρόγραμμα, περικόπτοντας τις αρχικά 750 μονάδες που είχε ζητήσει η USAF σε μόλις 187; Κλείνει η παρένθεση… Διαβάσαμε επίσης (mil-embedded.com) ότι το F-117 Nighthawk (αυτό που οι Σέρβοι κατέρριψαν με μία έκδοση του απαρχαιωμένου SA-3 “Goa”) το πρώτο αεροσκάφος φιλοσοφίας stealth παρουσίαζε RCS 0,003m2 (χαμηλότερο από αυτό του F-35).

Το πρώτο τουρκικό F-35A σε πτήση δοκιμής στις ΗΠΑ το καλοκαίρι του 2018. Βρίσκεται ακόμη εκεί…

Σε άλλη πηγή (GlobalSecurity.org) διαβάζουμε το αντίθετο!  Ότι το RCS του F-35 είναι χαμηλότερο από αυτό του στρατηγικού βομβαρδιστικού B-2 και ότι αυτό με τη σειρά του παρουσιάζει δύο φορές χαμηλότερο RCS σε σχέση με το F-117! Διαβάσαμε τέλος ότι ένα E-3 AWACS μπορεί να εντοπίσει ιπτάμενο στόχο με RCS 7m2 σε αποστάσεις της τάξης των 370 χιλιομέτρων (αναφέρεται ότι το F-4 παρουσιάζει RCS 6m2 !) και στόχους όπως οι οριζόντιας πλεύσης Tomahawk, με RCS 0,05m2 σε αποστάσεις 220 περίπου χιλιομέτρων.

Χάος… Δεν θα κάνουμε λοιπόν περισσότερες αναφορές-παραπομπές και δεν θα το αναλύσουμε περαιτέρω. Πραγματικά δεν γνωρίζουμε αν ισχύει οτιδήποτε από όλα αυτά ή όχι. Γιατί δεν έχουμε στοιχεία. Όπως δεν έχουμε στοιχεία και για το κάτω από ποιες συνθήκες το F-35 έχει πετύχει kill ratio 20:1 στις RED FLAG που συμμετείχε… Αυτό που σίγουρα έχουμε ως δεδομένο, είναι ότι τα σύγχρονα ραντάρ AESA εξασφαλίζουν σχεδόν διπλάσιες αποστάσεις αποκάλυψης σε σχέση με τα συμβατικά μηχανικής σάρωσης συστήματα και επομένως αν αξιοποιηθούν σε συνδυασμό με Link 16 και υπό διαφορετικές γωνίες μπορούν να παρέχουν αξιόπιστη έγκαιρη προειδοποίηση και προπαντός στοιχεία ασφαλούς στοχοποίησης. Δηλαδή εγκλωβισμού. Γνωρίζουμε επίσης, ότι είναι πολύ πιο ανθεκτικά σε περιβάλλον έντονων παρεμβολών.

Ποια μπορεί να είναι η πλέον αποτελεσματική άμυνα;

Σε πρώτη φάση επομένως μπορούμε, στην προσπάθειά μας να αποτρέψουμε ή να περιορίσουμε στο ελάχιστο τις συνέπειες ενός πρώτου πλήγματος από την πλευρά της Τουρκίας με F-35, να εκμεταλλευτούμε αυτό το δεδομένο. Το πρώτο asset που έχουμε στη διάθεσή μας είναι το EMB-145 AEW&C με το ραντάρ ERIEYE. Ένα σύστημα με τεράστιες δυνατότητες και το γνωρίζουν καλά στο ΝΑΤΟ αυτό…  Δύο τέτοια αεροσκάφη που θα πετούν στον άξονα βορράς-νότος από την θαλάσσια περιοχή νοτιοανατολικά της Κρήτης μέχρι και τη Σαμοθράκη στο επίπεδο των 30.000 ποδών και των 40.000 ποδών υπό την προστασία μαχητικών φυσικά, μπορούν να εντοπίσουν ιπτάμενους στόχους χαμηλού RCS σε αποστάσεις τις τάξης των 200 ναυτικών μιλίων! Αυτός είναι άλλωστε και ένας από τους λόγους για τους οποίους οι Τούρκοι θέλουν τον επιχειρησιακό έλεγχο του Αιγαίου και σε δεύτερη φάση και τα νησιά, μέχρι και τον 25ο παράλληλο. Θέλουν δηλαδή τη διχοτόμηση του Αιγαίου. Δεν θέλουν να βλέπουμε τις κινήσεις τους κάθε μέρα. Πώς νομίζετε ότι το ΕΚΑΕ (Εθνικό Κέντρο Αεροπορικών Επιχειρήσεων) οργανώνει τις αναχαιτίσεις των εισερχόμενων τουρκικών σχηματισμών στο FIR Αθηνών και τον ελληνικό εναέριο χώρο; Βλέπει τις κινήσεις τους πολλές φορές με το που θα απογειωθούν και ανάλογα αξιολογεί την κατάσταση και αποδεσμεύει τα κοντινότερα readiness… Παρακολουθεί συχνότητες, ακούει συνομιλίες.

ΕΜΒ-145Η ΑΕW&C…

Φυσικά τα ΑΣΕΠΕ θα πρέπει να πλαισιωθούν και από καινούρια συστήματα ραντάρ ΑΕSA, που θα αντικαταστήσουν αυτά που σήμερα συγκροτούν το σταθερό δίκτυο ΣΑΕ, ενώ σε ολα τα νησιά (Ανατολική Κρήτη, Κάρπαθος, Ρόδος, Σάμος, Χίος, Μυτιλήνη, Λήμνος)  θα πρέπει να εγκατασταθούν (εφόσον η Τουρκία αμφισβητεί επίσημα τη Συνθήκη της Λωζάνης δε βλέπουμε λόγο για τον οποίο η Ελλάδα δεν πρέπει να «αστακοποιήσει» τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου) κινητές μονάδες ΜΣΕΠ (Μοίρες Σταθμού Ελέγχου και Προειδοποίησης), εξοπλισμένες με νέα συστήματα τεχνολογίας AESA. Επειδή όπως θα δούμε παρακάτω έχει πολύ μεγάλη σημασία το να προκαλέσουμε –να αναγκάσουμε- τα επιτιθέμενα τουρκικά F-35 να θέσουν σε λειτουργία τα ραντάρ τους και αν είναι δυνατόν το σύνολο των αισθητήρων τους, σε όλα τα νησιά θα πρέπει να στηθούν και κατάλληλα «δολώματα». Δηλαδή απλοί πομποί που θα εκπέμπουν με τα ίδια χαρακτηριστικά με τα συστήματα των κινητών ΜΣΕΠ… Η παραπλάνηση είναι πολύ σημαντική ιδίως στο περιβάλλον του Αιγαίου και τα νησιά μας παρέχουν τη δυνατότητα να αξιοποιήσουμε δεκάδες τεχνικές στο έπακρο. Κρίσιμο ρόλο θα διαδραματίσουν επίσης και οι μονάδες επιφανείας του Πολεμικού Ναυτικού. Ρίχνοντας μία ματιά στις δυνατότητες του ραντάρ SeaFire 500 σε συνδυασμό με τους ASTER 15/30, των Belhara (https://defencereview.gr/fregates-belharra-gia-to-p-n-oi-exelixeis-kai-oi-prooptikes-sto-koryfaio-exoplistiko-programma-gia-to-p-n/) δεν μπορεί παρά να αντιληφθεί κανείς ότι με κλάσμα του κόστους απόκτησης μίας ή δύο Μοιρών F-35 μπορούμε να καταστήσουμε το Αιγαίο αδιαπέραστο ακόμη και από αεροσκάφη χαμηλής παρατηρησιμότητας. Ο παράγοντας που λειτουργεί εις βάρος μας –ή θα λειτουργήσει εις βάρος μας σε περίπτωση τουρκικής επίθεσης από αέρος- είναι ο χρόνος. H αντίδραση θα πρέπει να είναι ακαριαία και οπωσδήποτε για αυτό το σκοπό οι γείτονες έχουν φροντίσει να «προπονηθούμε» γερά τα τελευταία 50 περίπου χρόνια…

…σε συνδυασμό με σύγχρονο δίκτυο ραντάρ στη θάλασσα και στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου…

Ο πλέον επικίνδυνος συνδυασμός για την ελληνική άμυνα είναι αυτός του F-35 με όπλα οριζόντιας πλεύσης μακρού πλήγματος SOM. Την ανάπτυξη του οποίου έχει σχεδόν ολοκληρώσει η Τουρκία. Μπορεί να μην έχει τις δυνατότητες του SCALP-EG σε ότι αφορά την χαμηλού ύψους ναυτιλία μεγάλης ακρίβειας, ή ακόμα και την ακτίνα, όμως σίγουρα διασφαλίζει ότι το αεροσκάφος-φορέας δεν θα χρειαστεί να φτάσει σχεδόν πάνω από το στόχο του για να εξαπολύσει τα όπλα του. Και επειδή οι Αμερικανοί ούτε καν συζητάνε το ενδεχόμενο προμήθειας S-400 και F-35 από την Τουρκία, γιατί πολύ απλά δεν θέλουν να αποκαλυφθούν στους Ρώσους τα μυστικά του Νο.1 εμπορικού  μαχητικού τους, το οποίο έχει μέλλον 25 τουλάχιστον ετών μπροστά του στην παγκόσμια αγορά (είπαμε όλα γίνονται για την διατήρηση της βιομηχανικής τους αυτονομίας, επιβίωσης και επικράτησης), ας έχουμε υπόψη ότι όπλα όπως το SOM θα είναι το ίδιο σημαντικά ως απειλή για την Ελλάδα, ακόμη και επάνω σε F-16 και F-4E…

Τελευταία αλλά όχι λιγότερο σημαντική προϋπόθεση αποτελεσματικής άμυνας απέναντι στην τουρκική απειλή ΕΑΝ –επαναλαμβάνουμε- αυτή πάρει τη μορφή του F-35. Λέγεται διαλειτουργικότητα ή διασυνδεσιμότητα (σχετικά καινούριες λέξεις). Πράγμα που σημαίνει ότι οποιοδήποτε ελληνικό μέσο είτε στη θάλασσα, είτε στον αέρα, θα πρέπει να μπορεί να συνεργάζεται με οποιοδήποτε άλλο. Δηλαδή να παίρνει εικόνα και στοιχεία στοχοποίησης μέσω Data Link…

Απλή και εξόχως αποκαλυπτική απεικόνιση των δυνατοτήτων που προσδίδει ο συνδυασμός Data Link και παθητικών αισθητήρων (IRST στη συγκεκριμένη περίπτωση) στις αεροπορικές επιχειρήσεις του σήμερα…

Ειδικά σε ότι αφορά την Πολεμική Αεροπορία δεν νοείται να υπάρχει μαχητικό χωρίς Link 16. Μαχητικό δηλαδή του οποίου το πλήρωμα να μην έχει πρόσβαση στην εικόνα οποιουδήποτε ραντάρ βρίσκεται στην ξηρά, τη θάλασσα ή τον αέρα. Μαχητικό του οποίου το πλήρωμα με κλειστό ραντάρ να μην μπορεί να λάβει στοιχεία στοχοποίησης από άλλους «σταθμούς», ιπτάμενους ή μη. Μαχητικό του οποίου το πλήρωμα να μην μπορεί να δει ποιος έχει εγκλωβίσει ποιόν και ποιος έχει «ρίξει» σε ποιόν. Μαχητικό του οποίου το πλήρωμα να μην μπορεί να εκτελέσει «συνεργιστική» βολή πυραύλου, ακόμη και εναντίον απειλής που βρίσκεται πλάγια ή πίσω του… Ο παράγοντας αυτός είναι game changer ακόμα και απέναντι σε απειλές όπως το F-35. Όπως είναι και ο αποτελεσματικός εξοπλισμός ηλεκτρονικού πολέμου. Οτιδήποτε άλλο είναι υπερβολή και παραμύθι… Δεν ισχύει το ότι ένα F-35 αντιμετωπίζεται μόνο από ένα F-35. Μία καλά οργανωμένη και προετοιμασμένη για όλα τα σενάρια άμυνα δεν «τρυπιέται» εύκολα. Τελεία και παύλα. Πέρα από το ότι θα πρέπει άμεσα λοιπόν να φροντίσουμε να εκσυγχρονιστεί το σύνολο των ελληνικών F-16, θα πρέπει το ίδιο ΑΜΕΣΑ να προβούμε και στην εγκατάσταση Link 16 σε όλα τα μαχητικά μας, μαζί με αισθητήρες IR –έστω και σε ατρακτίδια- και συστήματα παρεμβολών και ηλεκτρονικού πολέμου. Είναι στις δυνατότητές μας ακόμα και τώρα να αναπτύξουμε ακόμη και μόνοι μας παρεμβολείς. Αερομεταφερόμενους. Ποτέ δεν είναι αργά. Σχέδιο και διάθεση χρειάζονται. Τα κονδύλια που θα απαιτηθούν δεν είναι απαγορευτικά. Έχουμε το δυναμικό και τις εγκαταστάσεις.

Από την πλευρά μας θα μπορούσαμε να εκμεταλλευτούμε άριστα τον συνδυασμό F-35/Meteor εναντίον της Τουρκικής Αεροπορίας. Δεν γνωρίζει κανείς αν –και πότε- ο ευρωπαϊκός πύραυλος BVR με διαφημιζόμενη δυνατότητα προσβολής στόχων ακόμη και σε αποστάσεις πολύ μεγαλύτερες των 100 χιλιομέτρων, θα πιστοποιηθεί επάνω στο Lightning II. H κοινή λογική όμως λέει ότι οι πιθανότητες να πιστοποιηθεί στο F-16 είναι σαφώς μεγαλύτερες. Εφόσον ένα τέτοιο πρόγραμμα υλοποιηθεί, είναι ή δεν είναι πιθανό ένα F-16C/D Block 30 εκσυγχρονισμένο σε επίπεδο Block 52+ Advanced (και με Link 16 στον εξοπλισμό αποστολής του δηλαδή) παίρνοντας εικόνα και στοιχεία στοχοποίησης είτε από ένα επίγειο ραντάρ, είτε από το ραντάρ μίας φρεγάτας, είτε από το ΑΣΕΠΕ, είτε από τον αισθητήρα IRST ενός φίλιου μαχητικού, να μπορέσει να κάνει βολή ΜΕΤΕΟR εναντίον ενός ή περισσότερων F-35; Ασφαλώς και είναι… Ακόμη και αν πετάει πολλά χιλιόμετρα μακριά!  Ακόμη και αν η βολή δεν είναι επιτυχής, θα εξαναγκάσει τον εχθρικό σχηματισμό ή μεμονωμένα μαχητικά σε ελιγμούς και τακτικές διαφυγής. Που πιθανότατα θα αποκαλύψουν και την ακριβή θέση τους, καθυστερώντας παράλληλα και την επίθεσή τους. Το έχουμε κατ’ επανάληψη γράψει και θα συνεχίσουμε μετ’ επιτάσεως…

Εκτόξευση METEOR στο πλαίσιο των δοκιμών του. Προς το παρόν είναι πιστοποιημένος μόνο επάνω στο Gripen, το Rafale και το Eurofighter. Θεωρούμε ότι είναι θέμα χρόνου η πιστοποίησή του επάνω στα F-16 και F-35.

Πέρα από τις κατάλληλα εξοπλισμένες πλατφόρμες τα όπλα είναι αυτά που κάνουν τη διαφορά. Αυτά που προσθέτουν ή αφαιρούν εναλλακτικές. Αυτά που στο τέλος της ημέρας, καθορίζουν και διαμορφώνουν τις πραγματικά αποτελεσματικές τακτικές άμυνας και επίθεσης…  Στο δε σενάριο που περιγράφουμε με τον συνδυασμό F-16C/D Block 30 & METEOR, αν τελικά οι ΗΠΑ αρνηθούν (όπως έγινε και στην περίπτωση του IRIS-T) την πιστοποίηση του τελευταίου επάνω στο F-16, αντικαταστήστε το με τον συνδυασμό Gripen E & METEOR…

Η τεράστια επιχειρησιακή αξία των παθητικών αισθητήρων

Εδώ τα πράγματα είναι πολύ πιο απλά… Το F-35 όπως και το F-22, είναι απολύτως ορατά μέσω διοπτρών νυχτερινής όρασης (NVG) και συστημάτων υπέρυθρης απεικόνισης (IR). Και μάλιστα από πολύ μεγάλες αποστάσεις. Πολλές αμερικανικές πηγές υποστηρίζουν ότι, παρά τις μεγάλες αποστάσεις αποκάλυψης και εγκλωβισμού των IRST συστημάτων που είναι εγκατεστημένο σε μαχητικά, το μεγαλύτερό τους επιχειρησιακό μειονέκτημα έγκειται στο ότι σε μαχητικά όπως το Eurofighter, ή αυτά της οικογένειας Su-27, το εύρος πεδίου θέασης των συστημάτων αυτών είναι περιορισμένο (narrow field of view) κάτι που καθιστά σχεδόν αδύνατο τον εντοπισμό των μαχητικών σχεδίασης stealth. Ιδίως κατά τη διάρκεια της ημέρας. Ουδέν αναληθέστερον τούτου και παρακάτω θα εξηγήσουμε το γιατί. Άποψή μας είναι ότι το πραγματικό πρόβλημα, το πραγματικό επιχειρησιακό μειονέκτημα των συστημάτων IRST εστιάζεται στο ότι υπό συνθήκες νεφοκάλυψης και υγρασίας, ή άσχημων καιρικών συνθηκών (καταιγίδας και ατμοσφαιρικής αστάθειας), οι επιδόσεις τους και η αξιοπιστία τους περιορίζονται δραματικά.

Η IR εικόνα…

Με τη χρήση απλών διοπτρών νυχτερινής όρασης (NVG) που τα πληρώματα πλέον μπορούν μέσω συμβατού εσωτερικού και εξωτερικού φωτισμού να φορούν σε όλα τα μαχητικά, τα φώτα ναυτιλίας ή anti-collisionενός αεροσκάφους μπορούν να εντοπιστούν ακόμη και σε αποστάσεις της τάξης των 50 ναυτικών μιλίων. Για αυτό μας έχουν διαβεβαιώσει ιπτάμενοι της ΠΑ. Χωρίς τον φωτισμό αυτό σε λειτουργία δε, αεροπλάνα μεγέθους μαχητικού εντοπίζονται ακόμη και πέρα από τα 20 ναυτικά μίλια μακριά σε μία καθαρή νύχτα!

NVG. Το σύνολο των σύγχρονων μαχητικών της ΠΑ διαθέτουν φωτισμό συμβατό με τη χρήση τους και οι Έλληνες ιπτάμενοι έχουν πετάξει πολλές εκατοντάδες ώρες χρησιμοποιώντας τα σε νυχτερινές εκπαιδευτικές- και όχι μόνο- εξόδους.

Οι επικρατούσες καιρικές συνθήκες επομένως και η απόσταση είναι οι καθοριστικοί παράγοντες. Ακόμα και υπό την προϋπόθεση του μικρού εύρους πεδίου θέασης, ένα F-35 μπορεί να εντοπιστεί και να εγκλωβιστεί από σύστημα IRST σε μία καθαρή νύχτα. Με τη συνδυασμένη χρήση διοπτρών νυχτερινής όρασης αλλά και του ραντάρ. Γιατί κατ΄ αρχήν δεν θα πρέπει να μας διαφεύγει ότι το F-35 είναι το μονοκινητήριο μαχητικό με τον ισχυρότερο κινητήρα (F135) παγκοσμίως. Ο οποίος αποδίδει μέγιστη «ξηρή» ώση 28.000 λιβρών και 43.000 λιβρών με μετάκαυση. Οι εξωτερικές του επιφάνειες δε, ιδίως στο ρύγχος, στις εισαγωγές των αεραγωγών του κινητήρα και στα χείλη προσβολής των πτερύγων, θα πρέπει να εικάσουμε ότι θερμαίνονται, μέσω της τριβής με τον ατμοσφαιρικό αέρα, στον ίδιο βαθμό, αν όχι σε μεγαλύτερο λόγω των ειδικών βαφών επικάλυψης, που θερμαίνονται και στα άλλα μαχητικά. Δεν τίθεται θέμα χαμηλής παρατηρησιμότητας επομένως στο IR φάσμα.

Ο αισθητήρας του Skyward-G. Μπορεί να μεταφερθεί και σε ατρακτίδιο.

Δείτε το γιατί: Ρίχνοντας μία ματιά στα χαρακτηριστικά και τις επιδόσεις του Skyward-G του συστήματος IRST που φέρει το Gripen-E και σε μεγάλο βαθμό αποτελεί εξέλιξη του Pirate που «φορά» το Eurofighter, το οποίο με τη σειρά του αναπτύχθηκε από την Selex ES της LEONARDO, διαβάζουμε ότι είναι σχεδιασμένο για μαχητικά 5ης γενιάς και μπορεί να μεταφερθεί από οποιοδήποτε μαχητικό και σε μορφή ατρακτιδίου, με αυτόνομη παροχή ηλεκτρικής ενέργειας, χάρη στην ανοικτή αρχιτεκτονική του. Το βάρος των δύο LRU (Line Replaceable Units) που το απαρτίζουν. Τον αισθητήρα (SHU-Sensor Head Unit) και της μονάδας επεξεργασίας εικόνας-δεδομένων (PU-Processor Unit), ανέρχεται σε μόλις 40 κιλά. Παρέχει τη δυνατότητα ταυτόχρονης παρακολούθησης μέχρι 200 εναέριων στόχων με σάρωση σε εύρος 85 μοιρών στο οριζόντιο επίπεδο (αζιμούθιο) και 60 στο κατακόρυφο. Εκτός από αυτόματη έρευνα και εγκλωβισμό ιπτάμενων στόχων έχει τη δυνατότητα να εγκλωβίζει και στόχους στην επιφάνεια της θάλασσας, αλλά και στο έδαφος (Multiple Target Track). Παρέχει επίσης τη δυνατότητα στο χειριστή του μαχητικού να επιλέξει τρία διαφορετικά πεδία θέασης. Μικρό (8 Χ 6,4 μοίρες με δυνατότητα Multiple Track While Scan, μέσο (16Χ 12,8 μοίρες με την ίδια δυνατότητα) και ευρύ 30 Χ 24 μοίρες απεικόνισης εικόνας μόνο, η οποία μπορεί να προβληθεί και στο HUD του αεροσκάφους. Η ανοικτή του αρχιτεκτονική επιτρέπει ψηφιακή διασύνδεση με τα συστήματα του μαχητικού (ARINC 818), αναλογική (STANAG 3350) και την MIL-STD-1553. Πράγμα που σημαίνει ότι το σύστημα συνεργάζεται τόσο με το ραντάρ όσο και με το σύστημα αυτοπροστασίας και Η/Π του μαχητικού, εκτελώντας συγκεκριμένες λειτουργίες αυτόματα, εφόσον αυτό είναι επιθυμητό από το πλήρωμα.

Από τις δοκιμές του Skyward-G στο Gripen E. To σύστημα συνεργάζεται με όλους του αισθητήρες του μαχητικού (ραντάρ, RWR, ECM) και τα στοιχεία του επεξεργάζονται και προβάλλονται συνδυασμένα με βάση τη φιλοσοφία Sensor Fusion, στην ενιαία μεγάλη οθόνη αφής του πιλοτηρίου και στο HUD.

Δηλαδή παρέχει τη δυνατότητα όταν θα εντοπίσει ένα στόχο, να κατευθύνει αυτόματα τη δέσμη έρευνας ή καταύγασης του ραντάρ επάνω του (slave), προκειμένου να μπορεί να γίνει εγκλωβισμός από δύο διαφορετικές πηγές και πιθανόν και από μεγαλύτερη απόσταση. Ιδίως αν ο στόχος παρουσιάζει χαμηλό RCS… Οι αποστάσεις αποκάλυψης των IRST συστημάτων, όπως χαρακτηριστικά δείχνει η απεικόνιση που παραθέτουμε και προέρχεται από αμερικανικό ιστότοπο, είναι μεγαλύτερες σε σχέση με αυτές των ραντάρ. Βέβαια αυτό είναι κάτι που άμεσα ή έμμεσα δεν πρόκειται ποτέ να επιβεβαιωθεί από κανέναν κατασκευαστή και οπωσδήποτε καμία αεροπορική δύναμη. Άλλωστε λόγω της παθητικής λειτουργίας των αισθητήρων IR, δεν υπάρχουν δεδομένες αποστάσεις αποκάλυψης ή εγκλωβισμού. Εξαρτώνται πάντα από τις ατμοσφαιρικές συνθήκες, ακόμα και από τη στάση του εχθρικού αεροσκάφους ως προς τον ορίζοντα και την κίνησή του σε σχέση με το μαχητικό-πλατφόρμα του IRST αισθητήρα.

Απεικόνιση της LM για το Legion Pod δείχνει αποκάλυψη στόχων σε πολύ μεγαλύτερη απόσταση σχετικά με το ραντάρ του μαχητικού… Δεν μπορούμε να γνωρίζουμε αν έχουν σχέση με την πραγματικότητα όσα «λέει» η εικόνα. Μαρτυρά όμως τη μεγάλη επιχειρησιακή αξία τω ν IRST συστημάτων.

Αυτό δε που υποστηρίζουν οι αμερικανικές πηγές, παρά το γεγονός ότι και στις ΗΠΑ υπάρχουν αξιόλογα συστήματα IRST όπως το Legion Pod, ότι δηλαδή αξιοποιώντας αισθητήρες IRST είναι σα να ψάχνεις όλο το ουράνιο στερέωμα για ένα μαχητικό κοιτώντας μέσα από ένα καλαμάκι, δεν ισχύει και για έναν άλλο λόγο. Τα σύγχρονα συστήματα IRST συνεργάζονται μέσω αρτηρίας δεδομένων όπως προαναφέραμε και με συστήματα RWR (Radar Warning Receivers) και ESM (Electronic Support Measures), προκειμένου να εστιάσουν προς την περιοχή ή το σημείο από όπου προέρχονται εχθρικές εκπομπές ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας. Γιατί μέσω των RWR και των ESM παρέχονται πλέον ακριβή στοιχεία όχι μόνο ως προς τη διόπτευση και τον κατακόρυφο διαχωρισμό της εχθρικής εκπομπής, αλλά ακόμα και της απόστασης στην οποία αυτή βρίσκεται.

Τα αληθινά επιχειρησιακά δεδομένα

Μετά από όλα όσα έχουμε αναφέρει παραπάνω, αυτό που πραγματικά πρέπει να μας ενδιαφέρει είναι το εξής: Με μοναδικό τους μειονέκτημα τους περιορισμούς που επιφέρουν οι άσχημες καιρικές συνθήκες, τα συστήματα IRST και η αποτελεσματική αξιοποίησή τους έχουν τεράστια επιχειρησιακή αξία. Επομένως πέρα από Link 16 όλα τα ελληνικά μαχητικά θα πρέπει να φέρουν τέτοια συστήματα στον στάνταρ εξοπλισμό αποστολής τους. Πρώτα από όλα γιατί είναι παθητικά συστήματα. Δεν εκπέμπουν δηλαδή κανενός είδους ακτινοβολία οπότε δεν παρεμβάλλονται και δεν προδίδουν την παρουσία και τη θέση του μαχητικού-φορέα. Σε περίπτωση τουρκικής επίθεσης με F-35, τα μαχητικά αυτά θα έχουν τα ραντάρ τους σε silent mode. Για να μην αποκαλυφθούν. Ούτε στοιχεία και εικόνα θα μεταδίδουν μέσω Link 16, για τον ίδιο λόγο. Θα λαμβάνουν μόνο. Κατά πάσα πιθανότητα από τα Β737 AEW&C του προγράμματος Peace Eagle και δευτερευόντως από σταθμούς ραντάρ στο έδαφος. Μία από τις αποστολές της Πολεμικής Αεροπορίας θα είναι μεταξύ άλλων και η κατάρριψη ή η παρεμπόδιση του έργου αυτών των αεροσκαφών! Παρά το γεγονός ότι θα πετούν σε τουρκικό εναέριο χώρο, πάνω από τουρκικό έδαφος και πιθανότατα αρκετά μακριά από τις ακτές της Ιωνίας στο Αιγαίο.

Το εσωτερικό (κέντρο) και το εξωτερικό οπλικό φορτίου του F-35. Στο κέντρο απεικονίζονται τα όπλα που φέρονται εσωτερικά. Συμπέρασμα: πρέπει να φτάσει σχεδόν πάνω από το στόχο του για να τα εξαπολύσει… Τα stand off όπλα (JASSM-STORM SHADOW) φέρονται μόνο εξωτερικά. Άρα καταργούν τα χαρακτηριστικά stealth. Καθιστούν δηλαδή το μαχητικό ορατό από τα ραντάρ από μεγαλύτερες αποστάσεις. Το ίδιο ισχύει και σε περίπτωση που αυτό μεταφέρει μεγάλη ισχύ πυρός… Επομένως ο συνδυασμός F-35A/SOM (μικρότερων διαστάσεων stand off όπλο που ανέπτυξε η Τουρκία), είναι αυτός που πραγματικά δύσκολα θα αντιμετωπιστεί!

Για να το πετύχει αυτό θα πρέπει να διαθέτει επαρκή αριθμό κατάλληλα  εξοπλισμένων μαχητικών. Επιμένουμε λοιπόν στην άποψη ότι η οροφή της δύναμης μαχητικών της Πολεμικής Αεροπορίας, δεν θα πρέπει σε καμία περίπτωση να μειωθεί κάτω από τις 200 μονάδες. Γιατί αποτροπή δεν είναι μόνο η αποτελεσματική άμυνα. Είναι και η ικανότητα ακαριαίας ανταπόδοσης πληγμάτων και αντεπίθεσης… Η ικανότητα δηλαδή άμεσης απογείωσης ζευγών ή τετράδων με στόχο την προσβολή επίγειων σταθμών ραντάρ του εχθρού, αεροδρομίων και στόχων όπως τα ιπτάμενα τάνκερ και τα ΑΣΕΠΕ. Μαζί φυσικά με την ικανότητα απογείωσης μαχητικών για τη δημιουργία συνθηκών και αληθοφανούς εικόνας αντιπερισπασμού. Με συνολική δύναμη 100 ή 120 μαχητικών (γιατί για εκεί πάμε) αυτά τα πράγματα απλά δεν γίνονται.

 

 

 

Παραθέτουμε κατά σειρά εσωτερικού οπλικού φορτίου, διαστάσεων, χαρακτηριστικών και επιδόσεων, με σκοπό να έχετε στη διάθεσή σας μία σχετική εικόνα σύγκρισης και ιδίως για να εστιάσουμε στην ακτίνα μάχης (combat radius) χωρίς εξωτερικό καύσιμο. Το νούμερο είναι μικρό για επιχειρήσεις πάνω από την Ελλάδα (δυτική και ανατολική) υπό την προϋπόθεση ότι οι βάσεις από τις οποίες θα επιχειρούν τα τουρκικά F-35, θα βρίσκονται σε απόσταση ασφαλείας από τις ακτές του Αιγαίου… Σημειώστε ότι το USN έχει ήδη εκφράσει τους προβληματισμούς του σχετικά με την περιορισμένη ακτίνα μάχης του F-35C. Που έχει και την μεγαλύτερη χωρητικότητα σε εσωτερικά φερόμενο καύσιμο σε σχέση με τις άλλες δύο εκδόσεις.

Εδώ λοιπόν κυρίες και κύριοι εντοπίζεται το πραγματικό πρόβλημα… Μία λύση θα μπορούσε οπωσδήποτε να είναι η δημιουργία περιβάλλοντος έντονων ηλεκτρονικών παρεμβολών. Σε βαθμό που, όταν το ΕΚΑΕ θα «δει» τη σχεδόν ταυτόχρονη απογείωση ιπτάμενων τάνκερ ή ΑΣΕΠΕ με μαχητικά, να εμποδίζεται η δυνατότητα επικοινωνιών ακόμα και μέσω Data Link… Κάτι που με βάση την κοινή λογική θα προκαλέσει την εφαρμογή αντί-αντιμέτρων από την εχθρική πλευρά. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο το σύνολο των ελληνικών μαχητικών πρέπει να εξοπλιστεί και με παθητικούς αισθητήρες. Ήτοι IRST. Όχι μόνο για να επιβιώσουν, περνώντας -αν είναι δυνατόν- απαρατήρητα σε περιβάλλον παρεμβολών, αλλά και για να στοχοποιήσουν με ασφάλεια και αξιοπιστία.

Το Legion Pod της Lockheed Martin είναι σύστημα που μπορεί να πιστοποιηθεί στα ελληνικά F-16. Και όχι μόνο στα F-16V Block 70…

Και κάτι τελευταίο… Όσα προαναφέραμε, αλλά και η κοινή λογική δεν μπορούν παρά να μας οδηγήσουν σε ένα και μόνο ασφαλές συμπέρασμα. Ποιο είναι αυτό; Στα χρόνια που έρχονται θα πρέπει να εντάξουμε σε υπηρεσία μαχητικά με την καλύτερη σχέση κόστους-απόδοσης. ΟΧΙ πολυδιαφημισμένα υπερμαχητικά που δεν θα μπορούμε να αξιοποιήσουμε λόγω υψηλού κόστους υποστήριξης και συντήρησης.

Ο απαγορευτικός παράγοντας του κόστους

Σε ότι έχει να κάνει με το F-35 και το κόστος της επιχειρησιακής αξιοποίησής του έχουν κατά καιρούς γραφεί πολλά… Αλλά όχι συγκεκριμένα. Το ψάξαμε λίγο σε ότι αφορά τις ειδικές βαφές απορρόφησης ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας για να πάρουμε μία εικόνα. Λοιπόν… Οι ειδικές βαφές, εφαρμόζονται σε στρώσεις και έχουν την ιδιότητα να απορροφούν μέρος της προσπίπτουσας ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας, μετατρέποντάς την σε ΘΕΡΜΟΤΗΤΑ. Ενδεικτική των ειδικών και χρονοβόρων διαδικασιών που απαιτούνται για την διατήρηση της επικάλυψης άθικτης και επομένως και αποτελεσματικής είναι μία αναφορά του «Τhe National Interest» στο συγκεκριμένο ζήτημα. Σε άρθρο με τίτλο “The real secret to keeping an F-22 and F-35 Stealth: Their Super Special Skin”, ένας τεχνικός της USAF αναφέρει τα εξής αποκαλυπτικά: «Αν ένα φώς ναυτιλίας χρειάζεται αντικατάσταση, θα πρέπει να αφαιρεθεί το πλαίσιο που το καλύπτει από τους τεχνικούς. Πριν από αυτούς όμως θα πρέπει να επέμβουμε εμείς, οι Low Observables (LO) για να αφαιρέσουμε ακόμα και από τα πριτσίνια το υλικό επικάλυψης-απορρόφησης της ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας. Όταν το πλαίσιο επανατοποθετηθεί θα πρέπει με τη σειρά μας να εφαρμόσουμε στη συγκεκριμένη επιφάνεια ξανά το LO υλικό, φροντίζοντας να μην υπάρχουν κενά ή διαφοροποιήσεις στο πάχος των εφαρμοζόμενων στρωμάτων. Οποιαδήποτε ατέλεια στην εφαρμογή ή οποιοδήποτε κενό αποκαλύπτει μέταλλο, μπορεί να προκαλέσει αύξηση της αντανακλώμενης ακτινοβολίας. Οπότε οι έλεγχοι των επιφανειών των αεροσκαφών είναι τακτικοί και συστηματικοί». Τάδε εφη ο Senior Airman κος Joshua Moon της 192ης Πτέρυγας (Fighter Wing) της USAF. Χωρίς να δίνει βέβαια στοιχεία ή νούμερα. Όπως για παράδειγμα ποιο είναι το κόστος των υλικών και των βαφών επικάλυψης; Τι ποσότητες απαιτούνται κατά μέσο όρο σε μηνιαία βάση για την συντήρηση των μαχητικών; Η οποία πόσες εργατώρες ανά μήνα απαιτεί και τι δύναμη τεχνικών αυτής της ειδικότητας χρειάζεται η μονάδα του για να διατηρήσει διαθεσιμότητα 75% κατ’ ελάχιστο;

Από το σχετικό δημοσίευμα για τον περιορισμό του κόστους περιοδικής επικάλυψης-βαφής…

Ας φέρουμε όμως εδώ στην Ελλάδα και στο περιβάλλον του Αιγαίου αυτό το αεροπλάνο… Μαζί με τον κο Μoon και την ομάδα του. Όπου θα πρέπει καθημερινά –το μαχητικό- να πετά εκπαιδευτικές εξόδους και να καλύπτει υπηρεσίες readiness. Πράγμα που με τη σειρά του σημαίνει ότι θα πρέπει να επιχειρεί και από νησιωτικά αεροδρόμια (Λήμνος, Σκύρος, Κάρπαθος κ.ο.κ.). Στα οποία εκτός από το κατάλληλα εκπαιδευμένο προσωπικό (LO), τα εργαλεία και τα υλικά Low Observables, θα πρέπει να υπάρχουν και οι κατάλληλες υποδομές φύλαξης-στέγασης αεροσκαφών. Που δεν μπορούν να παραμένουν εκτεθειμένα στον ήλιο και τους 45+ βαθμούς κελσίου το καλοκαίρι για ευνόητους λόγους, αλλά ούτε και στη βροχή, την υγρασία και την παγωνιά… Πάλι για ευνόητους λόγους. Ακριβώς όπως η συμβατική μπογιά ξεθωριάζει και τελικά εξαφανίζεται αποκαλύπτοντας το μέταλλο που κρύβει, έτσι και οι ειδικές -πολλαπλάσιου κόστους δεν το συζητάμε- πορώδεις απορροφητικές βαφές της επικάλυψης των επιφανειών των F-22 και F-35 χάνουν σταδιακά τις ιδιότητές τους όχι μόνο με την πάροδο του χρόνου… Ανάλογα με τον αριθμό των εξόδων που βάζει το αεροσκάφος (τριβή των μορίων του ατμοσφαιρικού αέρα στις επιφάνειες) και ανάλογα φυσικά με το εάν τα αεροπλάνα είναι εκτεθειμένα στις καιρικές συνθήκες και την αλμύρα της θάλασσας.

 

Στις φωτογραφίες επάνω (τουρκικό F-35Α και βρετανικά F-35B) φαίνεται καθαρά η διαφορά της νέας ενιαίας επικάλυψης-βαφής με το Z-13.

Το γεγονός αυτό σε συνδυασμό με το ότι σε κάθε αεροδρόμιο στο οποίο εκτελούνται υπηρεσίες επιφυλακής θα πρέπει να υπάρχουν οι κατάλληλα εκπαιδευμένοι τεχνικοί και τα απαραίτητα υλικά και εργαλεία, αλλά και με το ότι σε μία Πολεμική Μοίρα της ΠΑ με κανονικό εκπαιδευτικό και επιχειρησιακό πρόγραμμα, ανοίγονται δεκάδες πάνελ για σκοπούς συντήρησης-αποκατάστασης βλαβών κάθε μέρα, καθιστά το κόστος σε χρήμα και χρόνο απλά απαγορευτικό.

Γιατί το λέμε αυτό; Το ψάξαμε λίγο περισσότερο αναζητώντας οικονομικά στοιχεία. Και έτσι «πέσαμε» σε ένα δημοσίευμα που πριν από ένα χρόνο έδινε πρόσθετες πληροφορίες για αυτό το θέμα. Αναφέρει συγκεκριμένα ότι η διαδικασία, τα υλικά και το κόστος της εξωτερικής βαφής-επικάλυψης του F-35 έχουν αλλάξει προς το καλύτερο. Το πρόγραμμα, ή μάλλον οι έρευνες αναζήτησης νέων τρόπων εφαρμογής και υλικών ξεκίνησαν το 2012. Γιατί η παλιά διαδικασία AFF (Aircraft Final Finishes) όπως ονομάζεται, απαιτούσε την προετοιμασία και εφαρμογή διαφορετικών υλικών (βαφών) με διαφορετική σύσταση και πυκνότητα, σε διαφορετικές επιφάνειες! Η ιδιαιτερότητα αυτή απαιτούσε το μασκάρισμα συγκεκριμένων τμημάτων και φυσικά δεκάδες εργατώρες αφού έπρεπε να αποδοθεί ιδιαίτερη προσοχή στη λεπτομέρεια, προκειμένου να επιτευχθεί το επιθυμητό αποτέλεσμα. Οι διαφορετικοί τόνοι του γκρί που βλέπετε επάνω στις επιφάνειες των F-35 αυτό δείχνουν. Τη διαφορετική σύσταση και τις διαφοροποιήσεις στις διαστρωματώσεις των υλικών εξωτερικής βαφής! Αλλού δε, διαβάσαμε ότι το USN είναι ιδιαίτερα προβληματισμένο γύρω από αυτό το ζήτημα, καθώς στους απίστευτα περιορισμένους χώρους των υποστέγων των αεροπλανοφόρων, τα γδαρσίματα στις εξωτερικές επιφάνειες των αεροσκαφών και τα μικροχτυπήματα είναι καθημερινή πραγματικότητα!

Η καινούρια διαδικασία –πάντα σύμφωνα με το δημοσίευμα- καταργεί την ανάγκη μασκαρίσματος συγκεκριμένων επιφανειών καθώς η βαφή είναι ενιαία με το καινούριο υλικό που φέρει την κωδική ονομασία Ζ-13. Σύμφωνα με τους ειδικούς της Lockheed Martin κους James Thistle και Chad Wemyss «η νέα διαδικασία ενιαίας βαφής με το Ζ-13 θα μειώσει το κόστος ανά αεροσκάφος κατά 16.000 δολάρια, εξοικονομώντας περί τα 49 εκατομμύρια δολάρια καθόλη τη διάρκεια ζωής του προγράμματος…». Αν και δεν διευκρινίζεται, εικάζουμε ότι εννοούν πως θα εξοικονομούνται –σε σχέση με την παλιά διαδικασία- 16.000 ανά αεροσκάφος κάθε φορά που αυτό θα χρειάζεται νέα βαφή…  Αν καταλάβαμε λάθος, θα παρακαλούσαμε για τις απαραίτητες διευκρινίσεις! Γιατί εδώ δεν είναι Βέλγιο. Ούτε Δανία, ούτε Ολλανδία… Είναι άλλο πράγμα. Πραγματική απειλή πολέμου και ψυχολογικός πόλεμος σε ημερήσια διάταξη.

Comments

  1. Πιθανή επιλογή σαν ΝΜΑ ενός οπλισμένου, με ραντάρ AESA και παθητικό σύστημα εντοπισμού T-X (link 16 έχει) σε μεγάλες ποσότητες 100-120 αεροσκάφη παίζει σαν επιλογή από την ΠΑ? Υπ όψιν ότι λόγο σουηδικής συμμετοχής στο πρόγραμμα μπορούν λογικά να πιστοποιηθούν στο αεροσκάφος και τα σουηδικά οπλικά συστήματα meteor , RBS15, DWS39, KED350 κλπ.

    1. Ασφαλώς και μπορεί. Αρκεί να υπάρξει η πολιτική βούληση. Οι Σουηδοί έχουν έμπρακτα αποδείξει ότι πέρα από το επιχειρησιακό κομμάτι, μπορούν να καλύψουν και το βιομηχανικό. Σε Νότιο Αφρική είχαν δώσει γή και ύδωρ παλαιότερα και το ίδιο έπραξαν και με τη Βραζιλία πρόσφατα.

  2. Να είστε καλά δεν έχω γελάσει τόσο πολύ ξανά.
    Η Ελλάδα να αναπτύξει συστήματα ??? Δεν παίζει να γίνει αυτό ποτέ ξανά.
    Αναρωτιέμαι γιατί χαλάτε χρόνο σε ανούσιες αναλύσεις απο την στιγμή που η πολιτική ηγεσία είναι υπεύθυνη για τέτοιες αποφάσεις. Και γνωρίζουμε όλοι καλά ότι το μόνο που τους νοιάζει είναι η καρέκλα και η τσέπη τους.
    Όλα τ άλλα είναι απλά θέατρο.
    Ααα και μην ξεχνάμε ότι είμαστε χρεοκοπημένοι. Εκτός αν περιμένετε ανάπτυξη το 2080.

    1. Για να ειμαστε δίκαιοι ομως, οταν η πολιτικη ηγεσία είχε λάβει αυτές τις αποφάσεις για αναπτυξη συστημάτων, το μονο που καταφέραμε ηταν να κάνουμε τις τσεπες καποιων ιδιωτων πλουσιοτερες, τον στρατό να μην εχει παραλάβει τίποτα και στα δικαστηρια να βγουνε ολοι λάδι.

      Οποτε, γενικά αφου δεν το έχουμε ας το αφήσουμε το σπορ. Αν ο ΕΣ μπορει να αναπτυξει με ίδια μέσα κάτι ας το κάνει. Απο εκει και πέρα, οποιος θέλει λεφτά ας μας δειχνει το τελικο προιον λειτουργικο.

    2. Όσα λέτε είναι σωστά… Αυτό δεν σημαίνει όμως ότι εμείς από την πλευρά μας δεν πρέπει να ενημερώνουμε και μέσα από αυτή τη διαδικασία να είμαστε σε μία επικοινωνία με τους χιλιάδες ενδιαφερόμενους για θέματα άμυνας στη χώρας μας. Σκεφτείτε ότι όσο περισσότερο ενημερωμένος είναι ο κόσμος, τόσο πιο δύσκολο είναι να παραπλανηθεί. Επομένως οφείλουμε παρά το γεγονός ότι συμβαίνουν -όντως- όσα αναφέρετε, να το παλεύουμε. Με όποιο τρόπο μπορούμε…

  3. Πολλές και χρήσιμες οι πληροφορίες του άρθρου, ειδικά για τομείς που δεν αναφέρονται συχνά στον ειδικό τύπο, όπως το κόστος και οι δυσκολίες συντήρησης του F-35.
    Σίγουρα δεν είμαστε χαμένοι από χέρι, πρέπει να γίνουν πολλά και μάλιστα θα έλεγα πως πρέπει να γίνουν ανεξάρτητα από την εξέλιξη του F-35 ως απειλή. Από την άλλη, η τωρινή κατάσταση σε τομείς όπως οι δυνατότητες μας στον ηλεκτρονικό πόλεμο (συνολικά στις ΕΔ), δημιουργούν αμφιβολίες καθώς βήματα που θα έπρεπε να είχαν ήδη γίνει, έμειναν ατελή.
    Τέλος, για το F-35 ως απειλή, θα ήθελα αν σημειώσω ότι εκτός από τις stealth δυνατότητες, δεν παύει να είναι ένα καινούργιας γενιάς αεροσκάφος, με νέα συστήματα και φιλοσοφία, που τα παλαιότερα αεροσκάφη μόνο εν μέρη μπορούν να αποκτήσουν (π.χ. το F-35 διαθέτει ενσωματωμένο irst ολόπλευρης κάλυψης που πρόσφατα μάλιστα ανακοινώθηκε η αναβάθμιση του), γι’ αυτό δεν πρέπει να το υποτιμήσουμε συνολικά ως κίνδυνο. Θα πρέπει να αναζητούμε λύσεις εκτός από την έγκαιρη προειδοποίηση, και σε καινούργια όπλα σχεδιασμένα να εξουδετερώνουν τις νέες απειλές.

    1. Δεν θα μπορούσε κανείς να διαφωνήσει ότι πρόκειται για πραγματικά προηγμένη πλατφόρμα… Αυτός είναι άλλωστε και ο δεύτερος σημαντικότερος λόγος για τις καθυστερήσεις που έχουν σημειωθεί στη διαδικασία ανάπτυξής του F-35. Αν πιστοποιηθούν ευρωπαϊκά όπλα όπως ο SCALP-EG (θα πιστοποιηθεί το αντίστοιχο STORM SHADOW για μεταφορά εξωτερικά από τα βρετανικά F-35B) και ο METEOR και αποδευσμευθούν για επιχειρησιακή αξιοποίηση και από την Ελλάδα, τότε ασφαλώς θα μας είναι μία πολύ χρήσιμη και στρατηγικού χαρακτήρα πλατφόρμα κρούσης. Επειδή όμως μάλλον μας χωρίζουν αρκετά χρόνια από ένα τέτοιο σενάριο, πιστεύουμε ότι σε πρώτη φάση θα πρέπει να φροντίσουμε για όλα τα άλλα… Αυτά που περιγράφουμε στο αφιέρωμα.

  4. Τα παθητικά ραντάρ εκτός από f35, f22 πιάνουν και πουλάκια που πετάνε στον ουρανό, γι αυτό άλλωστε θάφτηκε εγκαιρα και το ραντάρ της ομάδας της Θεσσαλονίκης. Το τελευταίο σας κάνει να υποψιαστητε κάτι αλλά μάλλον όχι γιατί εδώ είναι παράδοση να συλλαμβανουμε το δένδρο και να απολυουμε το δασος.

    1. Για τα παθητικά ραντάρ θα πρέπει να το ψάξουμε λίγο… Είναι πραγματικά πολύ λίγα αυτά που γνωρίζουμε. Υποσχόμαστε τώρα ένα ειδικό αφιέρωμα μέσα στις επόμενες εβδομάδες. Σε ότι αφορά στην τελευταία σας παρατήρηση, υποψίες πάντα υπάρχουν όπως τις εννοείτε. Δεν είναι λίγα τα αμιγώς ελληνικά ερευνητικά προγράμματα, τα οποία στο παρελθόν έχουν στην κυριολεξία «θαφτεί». Τα αφιερώματά μας είναι για εμάς η επιβεβαίωση ότι προσπαθούμε -τουλάχιστον- να βλέπουμε πάντα το δάσος.

    2. Ολα τα ραντάρ πιάνουν τα πουλάκια στο ουρανό, δεν είναι πρωτοτυπία των παθητικών ραντάρ, το θέμα είναι σε τι απόσταση γίνεται η ανίχνευση… αλλά το μεγαλύτερο είναι το πως θα εγκλωβιστεί και θα καταρριφθεί.

  5. Μιας και τα Ελληνικά f16V θα φέρουν ραντάρ AESA,LINK 16,LEGION POD και SNIPER πιστεύετε ότι ο εξοπλισμός αυτός θα επαρκεί σε συνδυασμό με άλλα μέσα να ανιχνεύσει και να στοχοποιησει τα τουρκικά F35?(αν τελικώς αποκτηθούν)

    1. ΑESA (APG-83) και LINK 16 θα περιλαμβάνονται στον εξοπλισμό αποστολής των F-16V. Legion Pod και SNIPER ατρακτίδια δεν έχουν παραγγελθεί. Από τη στιγμή που παρέχουν εικόνα στο IR (Infra Red) φάσμα και στοχοποίηση παθητική ασφαλώς και είναι κρίσιμες προσθήκες στο ελληνικό οπλοστάσιο. Που θα καθιστούσαν επικίνδυνα για τα τουρκικά F-35 όχι μόνο τα F-16V αλλά και τα F-16 Block 30 και 50. Εφόσον βέβαια τα εκσυγχρονίσουμε και αυτά σε επίπεδο Block 52+ Advanced, βέβαια.Το έχουμε γράψει ξανά πολλές φορές. Οι επενδύσεις που πρέπει άμεσα να γίνουν από ελληνικής πλευράς δεν χρειάζεται να είναι τεράστιες. Απλά στοχευμένες…

    1. Κάτι τέτοιο σημαίνει ακόμη μεγαλύτερη αύξηση του κόστους και φυσικά επιχειρησιακούς περιορισμούς με την απουσία των μαχητικών για κάποιο διάστημα στο εξωτερικό. Σε περίπτωση που αγοραστεί το F-35 από την Ελλάδα, η διαδικασία βαφής θα γίνεται εγχώρια…

  6. Κατ’ αρχήν ωραίο άρθρο με πολλές λεπτομέρειες, αλλά απαιτούνται ορισμένες διευκρινίσεις.

    -Το ΕΚΑΕ δεν χρειάζεται να δει τα Α/φη να τροχοδρομούν ή να απογειώνονται… γνωρίζει εκ των προτέρων τουλάχιστον 5΄ πριν τη πτήση…
    -Το RCS του F-15 είναι 5μ2, του F-16C/D είναι 2μ2 & του F-16 BL… 60/62 (UAE) με ενσωματωμένο το FLIR/laser targeting system & CFTs έχει 1μ2. Του F-16V με εξωτερικό Pod θα είναι πρπ 1.5μ2
    -Τα Εrieye δεν θα πετούν από ΝΑ της Κρήτης έως Σαμοθράκη, αλλά από Τζιά έως Κύμη…
    – «Συνεργιστική» εμπλοκή (coopetative engagement capability) προϋποθέτει την ύπαρξη εξειδικευμένου λογισμικού, πέραν του data link, που θα καθοδηγήσει ένα ΑΙΜ remote…
    -Οι θέσεις & τα specs των ρανταρ του ΣΑΕ είναι γνωστές στον αντίπαλο, καθώς και οι θέσεις των Patriot με τα specs των MPQ-53…, ως εκ τούτου, οι κατά καιρούς χάρτες που αναρτώνται στο διαδίκτυο δεν απεικονίζουν τις πραγματικές τους δυνατότητες, αλλά τις θεωρητικές. ΄
    Το F-35 περιορίζει κατά πολύ όχι μόνο τις εμβέλειες αλλά και τις 120 ° τους…
    Πρέπει να εισαχθεί ο αστάθμητος παράγοντας που είναι τα UHF radars του συστήματος MEADS που είναι game changer.
    – Οι ΠΡΒ «Hawk» πρέπει να αναβαθμιστούν με νέα ρανταρ (όχι sentinel που έχει ο αντίπαλος) και να προστεθούν κάθετοι εκτοξευτές IRST-SLM για παθητική εμπλοκή στόχων.
    – ΜΣΕΠ υπήρχαν & υπάρχουν.
    -Πιο εύκολο να ολοκληρωθεί ο Meteor της MBDA/UK στα F-35 παρά να πληρώσει η Ελλάδα για τα F-16 με τον υπάρχοντα ετήσιο λειτουργικό προϋπολογισμό…
    -Μια Bellh@rra των 16 Aster-30, Scalp & MICA αποκλείεται να έχει ανοιχτό το SeaFire, ενώ ένα TICO ή ένα AB των 250-200 πυραύλων μέσου & μακρού βεληνεκούς δεν έχει κανένα πρόβλημα. Ακόμη και μια αναβαθμισμένη MEKO με SPY-1F/Combatss-21/Link-16/16 MK-41VLS/NULKA & CEC ολοκληρωμένο στο σύστημα μάχης, διατηρεί περισσότερες δυνατότητες επιβίωσης.
    – Στο figure με τα Α/φη, η επιτιθέμενη πλευρά με F-16/IRST & F-15/APD-63V3 αντιμετωπίζει Su-35…
    Στη δική μας περίπτωση λείπουν τα F-15 από εμάς και ο αντίπαλος δυνητικά θα έχει F-35.
    Ακόμη και F-15 να είχαμε, 4 f-35 θα είχαν καταρρίψει και τα 4 Α/φη (2F-16/2/F-15) και θα περίσσευαν και 12 ΑΙΜ-120D…
    Τα υπόλοιπα εν ευθέτω…

    1. Για την τελευταία παρατήρησή σας επιτρέψτε μας να αμφιβάλλουμε! Είπαμε… Θεωρούμε δεδομένο το silent mode για τα τουρκικά F-35. Για τα MEADs θα πρέπει να το ψάξουμε και οπωσδήποτε θα χρειαστούμε τα φώτα σας για να τα καταφέρουμε… Σχετικά με τα TICO και AB σε ποιους ακριβώς πυραύλους αναφέρεστε;Τα στοιχεία για τα RCS που παραθέτετε πόσο αξιόπιστα είναι; Ευχαριστούμε για τις «to the point» παρατηρήσεις και επισημάνσεις σας. Στη διάθεσή σας για περαιτέρω επικοινωνία…

      1. Εντάξει ίσως υπερέβαλα και δεν περισσέψουν 12-ΑΙΜ, ίσως 8 και πιο πιθανό είναι το 6 …
        Δεν φαντάζομαι να πιστεύετε ότι δεν θα καταρρίψουν και τα 4 Α/φη?
        Η Ελλάδα δεν θα έχει ποτέ χρήματα για το MEADS.
        Μπορεί και έχει χρήματα όμως για το UHF Surveillance Radar του MEADS και ίσως για μερικές δεκάδες πυραύλους μέσου βεληνεκούς PAC-3 MSE, με δυνατότητες hit to kill έναντι στόχων cruise & TBM, πέραν των Α/Α.
        Αναφέρομαι στους SM-2 IIIB & SM-6
        Συνήθως τα περισσότερα άρθρα ασχολούνται με το RCS των Α/φων, θεωρώντας ότι τα πλοία λόγω μεγέθους δεν μπορούν να αποφύγουν την ανίχνευση.
        Αυτή είναι λάθος προσέγγιση γιατί πέραν των κεκλιμένων επιφανειών των συγχρόνων πλοίων, που εν μέρει και μόνο συνεισφέρουν στη μείωση του ηλεκτρομαγνητικού ίχνους, υπάρχουν τα RAM υλικά (φίλτρα Salibsury, μεμβράνες Dallenbach ή Jaumann, διηλεκτρικά απορροφητικά φίλτρα κ.α.), καθώς και τεχνικές ενεργητικής & παθητική ακύρωσης ή μείωσης του ίχνους μέ χρήση παρεμβολών ίδιας συχνότητας με τη συχνότητα του εκπεμπόμενου κύματος ή μέσω αντιδραστικής φόρτωσης εφαρμόζοντας ένα ρεύμα στην επιφάνεια του πλοίου ή σε ορισμένες από τις επιφάνειες, αλλάζοντας τη ροή των ηλεκτρονίων, διακόπτοντας έτσι τα ηλεκτρομαγνητικά κύματα.
        Σε συζήτηση, σε άλλο μπλογκ αμυντικού περιεχομένου, είχα σχολιάσει για ποιο λόγο δεν πρέπει να προμηθευτούμε τα SMART-S Mk2 σε πιθανή αναβάθμιση των ΜΕΚΟ, γιατί αν ο αντίπαλος γνωρίζει
        τις λεπτομέρειες του εισερχόμενου σήματος ραντάρ (εύρος, τη φάση, τη συχνότητα, τη πόλωση, την ανύψωση κλπ), το ESM του αντιπάλου μπορεί δημιουργώντας ένα ηλεκτρομαγνητικό πεδίο ίσης έντασης και σε αντίθετη φάση στο ανακλώμενο σήμα ραντάρ, να παρεμβαίνει και να επιτυγχάνει ολική ή μερική ακύρωση της ανακλώμενης ενέργειας, με αποτέλεσμα το Ελληνικό ραντάρ να μην ανιχνεύει ή να ανιχνεύει μια ψαρόβαρκα…
        Για να μην αναφερθούμε στο μειωμένο ακουστικό ίχνος, με το Masker air system για τη δημιουργία φυσαλίδων αέρα στο κήτος του σκάφους ή συνδυαστικά με το Prairie air system που επικεντρώνει στη προπέλα κλπ κλπ
        Αυτές είναι μερικές από τις μεθόδους που εφαρμόζουν συνδυαστικά μεταξύ άλλων… και κάνουν τα ΑΒ & τα TICO μοναδικά, γι αυτό δεν θα μας δοθούν ποτέ…
        Είναι λυπηρό πόσο κοντόφθαλμη ήταν η πολιτική, αλλά και η στρατιωτική ηγεσία διαχρονικά, με την αποχή της Ελλάδας από ανάλογα ναυπηγικά προγράμματα του Αμερικανικού Ναυτικού, στα οποία συμμετείχαν άλλες συμμαχικές χώρες και εκμεταλλεύτηκαν τις γνώσεις Ελλήνων επιστημόνων στα Πανεπιστήμια & Ναυτικές Ακαδημίες των ΗΠΑ…

  7. Πολύ καλό το άρθρο και από τεχνικής άποψης το πληρέστερο που έχω διαβάσει τελευταία. Πιστεύω, οτι επειδή το πρόγραμμα του F-35 έχει απαιτήσει τεράστια ποσά από το USA inland revenue budget που πρέπει να αποσβεστούν, το F-35 τελικά θα παραδοθεί έστω και εκτός χρονοδιαγράμματος. Δεν πιστεύω όμως ότι οι Αμερικανοί είναι τόσο αφελείς για να παραδώσουν σε έναν μη αξιόπιστο «σύμμαχο» (τουλάχιστον στην παρούσα χρονική στιγμή) ένα όπλο που κανένας δεν μπορεί να αποκλείσει οτι θα στραφεί εναντίον τους. Αρα θα λάβουν τα μέτρα τους. Και ένα από αυτά θα είναι να μην «κουμπώνει» κανένα οπλικό σύστημα στο build in software των on board LRUs. Η THK (για λόγους prestige) θα τα παραλάβει εν γνώσει της, σε διαμόρφωση «as is» και θα τα χρησιμοποιεί σαν εκπαιδευτικά » και σαν «φόβητρο»μέχρι να ξεκαθαρίσουν τα πράγματα». Κάποια στιγμή θα ξεκαθαρίσουν βέβαια, αλλά το gap αυτό θα πρέπει να το εκμεταλλευτεί η HAF για να αποκτήσει «γνώση» και το κατα κάποιον τρόπο «know how».
    Επειδή επαναλαμβάνω το άρθρο σας το θεωρώ κορυφαία ανάλυση του θέματος, με την άδειά σας, το περιλαμβάνω με link στο προσωπικό μου website http://www.360aviationworld.com. Αν δεν συμφωνείτε παρακαλώ ενημερώστε με να αφαιρέσω το link.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *